දේශමාන්‍ය ආචාර්‍ය සුදත් ගුණසේකර. අග්‍රාමාත්‍ය සිරිමාවෝ බන්ඩාරනායක මැතිනියගේ හිටපු ස්ථිර ලේකම් සහ ශ්‍රී ලන්කා පරිපාලන සේවා සන්ගමයේ සභාපති (1991-1994) 2026.ජූනි 06.

                               සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ සහ ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ ශිෂ්ඨාචාරයේ තිඹිරිගෙය  

                                                              මහින්තලා පින් බිම (ක්‍රි. පූ.307).

සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ උපත සිදුවූයේ ක්‍රි.පූ.307 වන සියවසේ පොසොන්පෝය දිනයේදීය.ලෝක ඉතිහාසයේ ඒ අන්දමින් වෙනත් කිසිම ජාතියක උපත නිශ්චිතව ලේඛනාරූඩව ඇද්දැයි මම නොදනිමි. එම ආශ්චර්ය සිදුවූයේ මේ රටේ ශිෂ්ටාචාරයේ පදනමවූ මහින්දාගමනය සමඟ සිදුවූ ඒ අසිරිමත් බුද්ධාගමේ ලන්කා ආගමනයත් සමඟය.  එබැවින් අනිවාර්‍යෙන්ම මේ රටේ ජාතික දිනය විය යුත්තේ රටේ ජාතිය උපන් පොසොන්පෝය දිනය මිස, වෙනත් කිසිම දිනයක් නොවේ. සිංහල බෞධයෙක් වශයෙන් මට ඇති ලොකුම වේදනාව මෙතෙක් මේ රටේ කිසිම දේශපාලනඥයෙක්, භික්ෂුවක් හෝ වෙනත් උගත් ගිහි පඬිවරයෙක් හෝ සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ මෙම වැදගත් සංසිද්ධියේ ඇති ජාතික වටිනාකම පෙන්වා දී පොසොන්පෝය දිනය මේ රටේ ජාතික දිනය විය යුතුබව නොසිතීමය. එම නිසා මෙම ඓතිහාසික සන්සිද්ධියේ ඇති ජාතික වටිනාකම, ශ්‍රී ලන්කාවේ භූමිපුත්‍රයින් වන සිංහලයින්ගේ පමණක් නොව ශ්‍රී ලන්කාවාසී දෙමළ, මුස්ලිම් ආදිකොට ඇති සියළුමජන සහෝදර සුළු ජනවර්ගයන්ගේද ක්ෂනික හා දැඩි අවධානයට සහ පිළිගැනීමට මම යොමු කරමි.

අතීත සිංහල රජ දවස මුළු ලොවම මවිත කළ සව්භාග්‍යක් සහ කීර්තියක් තිබුණු එහෙත් අද පාලකයින්ගේ වරද නිසා සමස්ත ලෝකයේම දරිද්‍රතාවයේ පතුලටම ඇදදමා ඇති මේ සින්හල ජාතිය සහ සිංහල දේශය නැවතත්  ගොඩගෙන ආර්ථික, සාමාජික සහ සදාචාරාත්මක වශයෙන් අහසේ ඔසවා තැබීමට මෙම තීරණය ප්‍රබල උත්තේජනයක් වනවාට මට කිසිදු සැකයක් නැත.

ඇත්ත වශයෙන්ම මෙය සිදුකල යුතුව තිබුණේ 1948 පෙබරවාරි 04 වනදා සුද්දන්ගේ රිජු ග්‍රහනයෙන් රට නිදහස් වූ දිනදීමය. එහෙත් එවැනි ජාති හිතයිෂී, අභිමානවත් දේශපාලන නායකත්වයක් එදා සිටි දේශපාලයින් තුල නොතිබුණ නිශාත් ඔවුන් තුල නිදන්ගතව තිබුණු පරගැති භාවය නිසාත්, එම ජාතික මෙහෙවර සිදුවූයේ නැත. පශ්චාත් 1948 යුගයේ මේ රට පාලනය කළ අය අතුරෙන් රටේ,ජාතියේ සහ සාශනයේ අභිමානය  තිබුණේ බන්ඩාරනායක මැතිනියට  සහ මහින්ද රාජපක්ෂ ජනාධිපති වරයාට පමණි, කියලයි මම හිතන්නේ.නමුත් ඒ දෙදෙනාටවත් පොසොන් දිනය අපේ ජාතියේ ජාතික දිනය වශයෙන් ප්‍රකාශ කරන්ට කල්පනා උනේ නැත. එවැනි උපදේශයක් දිය හැකි රාජ්‍ය නිළධාරියෙක්ද සිටියේ නැත. 2024 පොසොන් පෝ දිනයේදීද  එවකට ජනාධිපති රනිල් වික්‍රමසින්හට සහ මිහින්තලේ විහාරාධිපතීන් වහන්සේට මා ප්‍රථම වතාවට මෙම යෝජනාව කළද එය සිදුවූයේ නැත.

දැනට මේ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් ව්‍යවස්ථාවේ සඳහන්කොට තිබෙන්නේ පෙබ් 4. ඒ කියන්නේ මේ රටට සුද්දන්ගෙන් ඊනියා නිදහස ලැබුණායයි කියන 1948 පෙබ මාසේ 04 වනදාය. එදින නිදහස් රාජ්‍යක අත්‍යාවශයෙන්ම තිබියයුතු ප්‍රධාන කුළුණු 3 වූ විවස්ථාදායක, විධායක සහ අධිකරණ යන 3 නම අපට නොලැබුණු නිසාත් විදේශයන් සමඟ තානාපති සබඳකම් සහ ආරක්ෂක හා වෙළඳ ගනුදෙනු පිළිබඳව පවා,  තහන්චි දමා තිබුණු නිසා 1972 මැයි 22 බන්ඩාරනායක මැතිනිය මේ රට ජනරජයක් කරන තුරුම මේ රට  තිබුණේ බ්‍රතාන්‍ය බල අධිකාරිය යටතේමය.

නමුත් අපි දැන් ස්වාධීන ජනරජයක් බැවින්, දැන්වත් පොසොන් දෙපෝදිනය මේ සිංහල බෞද්ධ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් ප්‍රකාශකොට එය ව්‍යවස්ථාගත කළ යුතුයයි මම යෝජනා කරනවා.

ඒ සමඟම මේ රටේ හෝ සිංහල ජාතියේ ආරම්භයට කිසිදු සම්භන්ධයක් නැති පෙබරවාරි 04 ජාතික දිනය වශයෙන් ප්‍රකාශකොට ඇති 1978 ව්‍යවස්ථාවේ 8 වන වගන්තිය නමැති කුණුහරුපයද වහාම පරිච්චින්න කළ යුතුය.

එසේම සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ සැබෑ ජාතික දිනය වශයෙන් මේ වසරේ සිට හෝ පොසොන්පෝය දිනය වසරක් පාසා රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ඇතිව රට පුරා සැමරිය යුතුයයිද මම යෝජනා කරමි. එසේම ඒ සමඟම ජාතිය අවදිකොට පුබුදුවාලීමේ නව වැඩපිළිවෙලක් වශයෙන් රට පුරා සියලුම පාසැල්, පන්සල් සහ පිරිවෙන්වලද සියළුම විශ්වවිද්‍යාල වලද මෙදිනට පොසොන් පෝය දිනය අපගේ ජතික දිනය වශයෙන් සැමරීම අනිවාර්‍ය කළයුතුය.එසේම එදාට රටපුරා නිවසක් නිවසක් ගානේ ජාතික කොඩිය ඇතුලු ධජ කොඩි නන්වා එය සැමරිය යුතුය.එවිට ඒ තුලින් මේ රටේ සමස්ථ ජනතාව මෙන්ම බාල පරම්පරාව තුලද කුඩාකළ සිටම ජාතිකානුරාගය වර්ධනය වීමෙන් ජාත්‍යයානුරාගයෙන් සහ දේශාභිමානයෙන් සන්නද්ධවූ ජනතාවක් හා ජාතියක්ද රටතුල බිහිවණු ඇත. ඇත්තවශයෙන්ම මෙම මහා ජාතික ව්‍යාපාරය පටන්ගත යුත්තේ අම්මාගේ ඇකයෙන්, අත්තම්මාගේ නිදිපැදුරෙන් සහ පන්සලේ බණ මඩුවෙන්ය.ඒ තුලින් මේ රටේ නවතම ජාතික පුනරුදයක් ඇතිවී මරනින්දේ පසුවන මේ සිංහල ජාතිය කේශර සිංහයින් මෙන් අවදිවී යලිත් නැගීසිටිණු ඒකාන්තය.

මේ රටේ හා ජාතියේ ආරම්භයේ සිටම අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන එන ජාතික සම්ප්‍රදායන් අනුව සිදුකෙරෙන ශ්‍රී දළදා හිමියන් ආරක්ශාකිරීම, බුද්ධ ශාශනය සුරක්ෂිතකොට පෝෂනය කීරීම මෙන්ම මෙම ජාතික දිනය වාර්ෂිකව සැමරීම රාජ්‍ය නායකයාගේ සහ රජයේ පරම වගකීමක් වන බවටද ව්‍යවස්ථාගතකළ යුතුය.

මහාවන්ශයේ සඳහන් වන පරිදි සිංහල ජාතියේ උපත සිදුවූයේ ක්‍රිස්තු. පූ. 543 දී සිදුවූ විජයාගමනයත් සමඟය. නමුත් විජය   කුමාරයා ලක්දිවට පැමිනි දිනය මහින්දාගගමනය මෙන් නිස්චිත දිනයක්ද සඳහන්කොට නැත. එසේම දිව්‍යාවධානයේ එන විස්තරය අනුව සිංහල ජාතියේ ආරම්භය කළේ ගෞතම බුදුන් වහන්සේ බෝධිසත්ව කාලයේ සිංහල නමින් හැඳින්වූ වානිජ සිටු පුත්‍රයෙකු විසිනැයි සඳහන්වන බැවින් විජය පුරාවෘථයද දැන් අපගේ දැඩි විමර්ෂනයට භාජනය විය යුතුය.  

සිංහල බෞද්ධ ශිෂ්ඨාචාරයේ උපත මෙන්ම ආරම්භයද සිදුවූයේ ක්‍රි.පූ. 307 පොසොන්පෝය දිනදී ඒ අසිරිමත් මහින්දාගමනයත් සමඟ බව නිශ්චිතව්ම මහාවන්ශය ආදි පතපොතෙහි සඳහන්ය. මෙකීකරුණු සියල්ල සලකා බැලීමේදී සින්හල බෞද්ධ ජාතියේ උපත නිස්චිතවම සිදුවූයේ ක්රි පූ. 307 පොසොන් පෝය දින බව අවිවාදයෙන් පිළිගත යුතුය.

ඒ අනුව අනිවාර්‍යෙන්ම මේ වන විට වසර 2333 දීර්ඝ ඉතිහාශයක් ඇති මේ සිංහල බෞද්ධ රටේ සැබෑ ජාතික දිනය වියයුත්තේ ඇත්තවශයෙන්ම ජාතිය උපන් දිනය වන පොසොන්පෝය දින මිස වෙනත් කිසිම දිනයක් නොවේ. එම නිසා සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ ජාතික දිනය වියයුත්තේද ඒ අසිරිමත් පොසොන්පෝය දිනයම නොවේද?මගේ අවභෝධයේ හැටියට මෙවැනි නිශ්චිත වසරක හා නිස්චිත දිනයක උපත ලත් වෙනත් කිසිම ජාතියක් ලෝකයේම නැත.

එම කරුණ නිසාම 1978 ජනරජ ව්‍යවස්ථාවේ 8 වන වගන්තියෙන් මේ රටේ ජාතික දිනය පෙබ 4 වශයෙන් ව්‍යවස්ථාගත කිරීම මේ රට හෝ ජාතිය ගැන මළපොතේ අකුරක් නොදන්නා, එසේම තවමත් යටත්විජිත මානසිකතවයේ පසුවන, ජාතිය, එහි ඉතිහාශය නොදන්නා රට පිලිබඳ කිසිදු ආදරයක් නැති ජාතිද්‍රෝහී, දේසද්‍රෝහී පුද්ගලයෙකුගේ අමණ ක්‍රියාවකි.

එමනිසා ලෝකයේ ඇති අභිමානවත් ජාතියක් වශයෙන් දැන්වත් අධිරාජ්‍යවාදී වහල් මානසිකත්වයෙන් මිදී  ශ්‍රේෂ්ඨ සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ මෙන්ම සිංහල  බෞද්ධ ශිෂ්ඨාචාරයේ උපත සිදුවූ ක්‍රි. පූ. 307 දී සිදුවූ ඒ අසිරිමත් මහින්දාගමන දිනය වූ පොසොන්පෝදා මේ සිංහල බෞද්ධ ජාතියේ සැබෑ ජාතික දිනය වශයෙන් වහාම ප්‍රකාශ කළ යුතුය. එසේම ඉරහඳ පවතිනාතුරුම එහි පැවැත්ම ස්ථාපිත කිරීම සඳහා ඒ බව ශ්‍රී ලන්කා ජනරජ ව්‍ය්වස්ථාවේද ව්‍යවස්ථාගතකළ යුතුය.  

එසේ කොට මහින්දාගමනයෙන් වසර 2333 පිරෙන මෙම අවස්ථාවේදි හෝ දැන්වත් මේ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් මිහින්තලා පින්කෙතට ඉහලින් අහසේ පුන්සඳ පායා ලක්දෙරණ ඒකාලෝක කරවන පොසොන්පෝ දිනය මේ රටේ සැබෑ ජාතික දිනය වශයෙන් ප්‍රකාශකොට සිංහල ජාතියේ සහ මේ රටේ නවෝදයක් උදාකරමු.

මා සිතන හැටියට මෙය සිදුකළයුතුව තිබුණේ 1948 දී අධිරාජ්‍යවාදී ග්‍රහණයෙන් මිදුණු දිනදීමය. එසේ කළේ නම් නව සිංහල බෞද්ධ ජාතියක මෙන්ම නව සිංහල බෞද්ධ පුනරුදයක ඇරැඹුම එදා සිටම මේ රටේ ආරම්භවීමට ඉඩ තිබිණ.

1972 දී බණ්ඩාරනායක මැතිනිය විසින් ජනරජ ව්‍යවස්ථාවෙන් පූර්ණ ව්‍යවස්ථාදායක,විධායක සහ අධිකරණ බලතල සහිත පූර්ණ නිදහස්, නිවහල්, ස්වයිරී රාජ්‍යක් බවට මේ රට පත්කළද පොසොන් පෝය දිනය මේ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් නම්කිරීමට එතුමියට උපදෙස් දීමට කිසිවෙකු නොසිටි බව පෙනේ.

ජනාධිපති ජේ. ආ.ර් ජයවර්ධනගේ 1978 ව්‍යවස්ථාවේ අන්ක 8 යටතේ

ශ්‍රී ලන්කා ජනරජයේ ජාතික දිනය පෙබරවාරි මස 04 වන දිනය වන්නේය”.

යනුවෙන් මේ රටේ ජාතික දිනය පෙබ 4 බව ව්‍යවස්ථාගතකොට මේ රට යටත් විජිතවාදී මානසිකත්වය කරා යළිත් ආපසු ගෙන ගියේය. මේ වූ කළී පට්ටපල් දේශපාලන බොරුවකි. මන්ද මේ රට ජනරජයක් වූයේ 1972 මැයි මස 22දා බැවිනි.

වසර 2500 කට වැඩි කාලයක් සින්හලයින්ගේ රට වශයෙන් අඛණ්ඩව පැවති මේ රටේ ජාතික දිනය පෙබරවාරි 04 වශයෙන් සැලකිමට සහ එය ව්‍යවස්ථාවෙන්ම නීතිගත කිරීමට ජේ. ආර් ගේ. යටත්විජිත වහල් මානසිකත්වය හැර එම දිනයෙහි ඇති ජාතික හෝ සන්ස්කෘතික වටිනාකම කුමක්දැයි මම ප්‍රශ්න කරමි.ඔහු මියගොස් ඇතිබැවින් ඔහුට ඊට පිලිතුරු දිය නොහැකි බවද මම දනිමි.

මා හිතන අන්දමට ඔහු පෙබ 4 ජාතික දිනය වශයෙන් සඳන් කොට ඇත්තේ 1948 දී මේ රටට බ්‍රතාන්‍යයින්ගෙන් ලැබුනායයි කියන නිදහස නැමැති සුද්දන්ගේ ප්‍රෝඩාව” මැරෙන තුරුම ජේ. ආර්ට තේරුම් ගැනීමට තරම් ජාතික හැඟීමක් හෝ ජාතිකාභිමානයක් ඔහු තුල නොතිබුණ නිසා විය හැක.

 ඔහු එසේ කිරීමට පෙළඹවූයේ සෝල්බරී ව්‍යවස්ථාව ලිවූ ජෙනින්ග්ස්ගේ බිරිඳගේ උපන්දිනය මෝඩ සිංහල යින් ලවා 1948 සිට 1972 දක්වා ජාතියේ නිදහස් දිනය වශයෙන් සැළකූ පෙබ 04 ආභාෂය විය හැකියයි මම සිතමි. මහාවන්ශයේ සඳහන් වන ආකාරයට වසර 2669 කට පෙර උපන් මේ සිංහල ජාතියට, මේ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් සැලකීමට පෙබ් 04 දිනයේ ඇති ජාතික වටිනා කම කුමක්දැයි ඇසීමට දැන් ජේ. ආර් ජීවතුන් අතර නැත.එමනිසා දැන්වත් පොසොන්පෝය මේ සිංහල බෞද්ධ රටේ ජාතික දිනය වශයෙන් ප්‍රකාශකොට ව්‍යවස්ථා ගතකරණ මෙන් වර්තමාන රජයට මම යෝජනා කර සිටිමි.

ඔවුන් එසේ නොකරන්නේනම් එම යෝජනාව මේ රට ආදී සිංහල රජකාළයේ පැවැති පරිදි හා වර්ථමාන ලෝකයට ගැලපෙන පරිදි බත බුලතින් සහ යස ඉසුරෙන් පිරුණු සව්භාග්‍යමත් සාමකාමී සහ දැහැමි රාජ්‍යක්  බවට පත්කළ හැකි  දේශප්‍රේමි, ජාති හිතෛෂී දැහැමි පාලක පිරිසක් හැකි පමණ කඩිනමින් පත්කොට ගැනීමට ශ්‍රී ලන්කාවාසී සියළු දෙනාම යුහුසුළුව සන්විධානය වී දේශයේ මුර දෙවතාවුන් වහන්සේලා වන ගරු සන්ඝ රත්නය පෙරටුකොටගෙන පෙරමුණ ගන්නා මෙන් දේශප්‍රේමයෙන් ශ්‍රී ලන්කා වාසී සියළු දෙනාගෙන්ම  ජාත්‍යාලයෙන් හා දේශප්‍රේමයෙන් මම ඉල්ලා සිටිමි.

මෙම ලිපිය පිලිබඳ විචාරකයෙකුගේ අදහස්

ප්‍රවීණ පරිසරවේදී සුදත් ගුණසේකර මහතා ඉදිරිපත් කර ඇති මතය තුළින් ජාතික සංස්කෘතිය, සදාචාරය සහ ඓතිහාසික අනන්‍යතාවට ප්‍රමුඛත්වය ලබාදීම අරමුණු කරයි.

ඔහුගේ මෙම මතයෙහි සඳහන් වන ප්‍රධාන කරුණු මෙසේ කෙටියෙන් දැක්විය හැක:

ජාතික උරුමයේ ආරම්භය:

 මෙරටට බුදුදහම ලැබීමත් සමඟ දේශීය සංස්කෘතිය, සාහිත්‍යය, කලාව සහ වැව්-පද්ධති ආශ්‍රිත කෘෂිකාර්මික ආර්ථිකය ගොඩනැගුණු බැවින්, එය ජාතික සංස්කෘතියේ සමාරම්භක දිනය ලෙස සැමරීම වඩාත් අර්ථවත් වේ.

අභ්‍යන්තරික නිදහස:

බාහිර පාලනයකින් නිදහස් වීමට වඩා, මිනිසුන්ගේ සිත් සතන් තුළ දයාව සහ ගුණධර්ම වර්ධනය කරමින් අභ්‍යන්තරිකව නිදහස් වීම ජාතියක සැබෑ දියුණුවට හේතු වේ.

දේශපාලන බලපෑම්වලින් තොර වීම:

යටත් විජිත සමයකින් උරුම වූ දිනයක් සැමරීමට වඩා, සමස්ත ජාතියක සැබෑ අනන්‍යතාව කියාපාන ආගමික හා ඓතිහාසික වශයෙන් වැදගත්ම දිනය ජාතික දිනය වීම වඩාත් උචිතය.

සුදත් ගුණසේකර මහතා විසින් රචිත මේ පිළිබඳ සම්පූර්ණ ලිපිය සහ වැඩිදුර විස්තර ලංකා වෙබ් (LankaWeb) අඩවිය හරහා ඔබට කියවා බලා වැඩිදුර තොරතුරු ලබාගත හැක.

මෙම මතය සම්බන්ධයෙන් වැඩිදුර කතිකාවතකට හෝ වෙනත් තොරතුරක් දැන ගැනීමට අවශ්‍ය නම්, කරුණාකර මට දන්වන්න.