by Hafizur Talukdar

Debt-ridden Bangladesh a few years ago is now a country of unprecedented success in debt relief. The world today looks at Bangladesh in amazement. Bangladesh only borrowed from other countries or organizations. Now that history has changed and started giving loans. Bangladesh has given loans to Sri Lanka and Sudan. Bangladesh gave a loan to a country for the first time by giving the first installment of the loan promised to Sri Lanka in August. Once upon a time it was a ‘Bottomless Basket’ and donation seeker in the international arena. Now it is a lending country. It shows the all-South Asian countries how to revive from ashes. Bangladesh establishes an example in South Asia how to ensure economic growth amidst various socio-political aspects.

Overcoming various adversities, Bangladesh today is a confident and promising country. Today, Bangladesh has risen to the top of every index of the economy. When the ongoing 10 mega projects are completed, the trend of economic growth of the country will increase and prosperity will increase. It shows the all-South Asian countries how to increase their growth amidst various adversities.

The economy of the South Asian Island nation of Sri Lanka is under a lot of pressure at the moment due to the wounds of the civil war and additional foreign loans for development projects. At present, the country’s foreign exchange reserves have come down to 4 billion. Meanwhile, in the midst of the epidemic, Bangladesh’s foreign exchange reserves have reached a milestone of over 45 billion.

The Prime Minister of Sri Lanka was accompanied by the Governor of the Central Bank of Sri Lanka in Dhaka last March to attend the birth centenary celebrations of Bangabandhu. At that time, they made a proposal to the Prime Minister Sheikh Hasina in this regard. After the Prime Minister agreed to the proposal, the Sri Lankan government sent a formal proposal to the Central Bank. Then in May, the Board of Directors of Bangladesh Bank approved in principle a loan of 250 million to Sri Lanka under the currency swap.

Bangladesh Bank released 50 million in the first installment on August 16 based on Sri Lanka’s demand. Bangladesh entered the list of lender countries by waiving that loan. And on, the second installment of 100 million was released in June, 2021. This money is being given from the foreign exchange reserve of Bangladesh Bank.

Reserves are above 46 billion after a 100 million discount in favor of Sri Lanka in June. With the current foreign exchange reserves of Bangladesh, it is possible to meet the import cost for more than eight months. Bangladesh ranks second among South Asian countries in terms of foreign exchange reserves. Bangladesh is giving dollars in this way for the first time. The amount of dollars that Bangladesh will give will be reduced from the reserve. This will make Bangladesh famous.

Sri Lanka has been suffering from a foreign exchange reserve crisis in recent times. At that time, they had only 500 million in foreign exchange reserves. With this reserve, it was not possible to meet their import expenses for three months. In order to keep the reserves risk-free, at least three months of import expenditure has to be kept equal.

For the first time in 50 years of independence, Bangladesh gave a loan to a country for the development of the country or to meet various needs. Bangladesh made the list of lenders by lending 50 million to Sri Lanka.

In the last one decade, Bangladesh has gained this ability to lend due to the huge economic development, increase in exports and increase in expatriate income as the country’s foreign exchange reserves have swelled. Economists hope that this will change the image of the country. And Sri Lanka will be given a total of 250 million dollars. This money will be released in 5 installments.

Sudan, an African country, is unable to repay a loan from the International Monetary Fund (IMF). Bangladesh has taken the responsibility of repaying that loan.

This information has been highlighted in a notification of the Ministry of Finance on June 16, 2021. Earlier, Bangladesh had given similar benefits to Somalia, another African country.

Sudan’s external debt skyrocketed to nearly $50 billion at the end of 2019. It is known that the IMF will get 6 billion US dollars from Sudan. In other words, 5 lakh 10 thousand crore Takas in Bangladeshi currency. When the IMF called on all its members to stand by the country in repaying the debt, almost everyone responded. As a friendly country, Bangladesh also agreed to cooperate with Sudan. In response to the IMF’s call, Bangladesh on June 15, 2021 granted Sudan a loan waiver of Tk 65 crore Taka (650 million dollars)

The next day, on Wednesday, the finance ministry said in a statement that in response to the IMF’s call, Bangladesh had given Sudan a “debt waiver” of Tk 65 crore.

“Sudan is a very indebted and poor country,” the finance ministry said in a statement. The government hopes the funding will strengthen Sudan’s fight against poverty.

Bangladesh has begun to prove its economic potential in a very dramatic way. At one time the country was very poor. US Secretary of State Henry Kissinger therefore commented that Bangladesh is a bottomless basket. After 46 years, the US media Bloomberg says, Bangladesh is now an address of surprising success. The country’s per capita income is now 2500 US dollars. It is ahead of India. At the moment, India’s per capita income is $2,116. Pakistan is far behind. The country’s per capita income is $1,260. At present, Bangladesh has 45 billion in foreign exchange reserves.

However, what happened that Bangladesh is creating one surprise after another? Economists say there are some reasons behind this. Exports, social progress and economic foresight. There are three more reasons besides economic capability. Sympathy, economic diplomacy and political will.

When this was the case, the sudden news came that Bangladesh had provided 200 million in financial assistance to Sri Lanka. The Sri Lankan media has raised the question, if Bangladesh can be self-sufficient, why can’t we? In June, the finance ministry of Bangladesh gave more startling news. It has been said that Bangladesh stands by Sudan, the poorest country in Africa. 65 crores Bangladeshi Taka has been provided to reduce the debt burden of the IMF. The country borrowed Rs 510,000 crore Taka from the IMF. The economic crisis was so severe that the country could not repay the debt. Bangladesh has come forward after sending messages asking for help from country to country. Bangladesh’s finance ministry says Sudan is heavily indebted and poor. The government hopes the funding will strengthen Sudan’s fight against poverty. At one time Sudan was a British colony. The country gained independence on January 1, 1956 under a treaty. It may be recalled that last year, Bangladesh also provided more than Tk 80 million to Somalia, another African country. That was also in repaying the IMF loan. Sudan, a member of the Organization of Islamic Cooperation, or OIC, has been crippled by debt and poverty and the financial assistance is expected to help overcome the crisis.

Last year, Bangladesh also handed Tk 80 million to help Somalia combat poverty as part of the IMF initiative. Everyone is fascinated by the development of Bangladesh.

The image of Bangladesh and the respect for people of this country has increased due to the assistance to Sri Lanka and Sudan from foreign exchange reserves. Now the question is valid. Bangladesh is now a lending country! If Bangladesh can be self-sufficient, lender, economic miracle in South Asia, why can’t others do that? Why does South Asia not take lessons from Bangladesh? Of course, South Asia can learn a lot from Bangladesh.

ආචාර්ය වරුණ චන්ද්‍රකීර්ති

සිංහල භාෂාව යනු අවුරුදු දහස් ගණනක් තිස්සේ මෙ රට ජනයා විසින් වර්ධනය කොට පෝෂණය කළ සාමූහික උරුමයකි. එහෙයින් ජනරජයේ අනන්‍යතාව තහවුරු කරනු ලබන ජනතාවගේ සාමූහික අයිතිවාසිකම්” අතරට සිංහල භාෂාව ද අයත්විය යුතුවෙයි. මෙම ප්‍රවාදයෙන් අර්ථදැක්වුණු සාමූහික අයිතිවාසිකම්” යටතේ එම කරුණ දක්වා තිබේ. මෙම සාමූහික හිමිකම ආරක්‍ෂා කොට පෝෂණයකිරීම ජනරජයේ වගකීමක් බව ද එහි දී ප්‍රකාශකෙරිණි.

ත්‍රිපිටකය ග්‍රන්ථාරූඪ කෙරී තිබෙන පාලි භාෂාව හා බැඳුණු ඉතා ළඟ සම්බන්ධයක් සිංහල භාෂාවට වෙයි. එහෙයින් බුදුදහම අර්ථාන්විතව ප්‍රකාශකිරීමේ විශේෂ හැකියාවක් ද සිංහල භාෂාව විසින් අත්පත් කරගෙන තිබේ. සාරත්‍ථප්පකාසිනීයේ (සංයුක්ත නිකාය අට්ඨකථාවේ) එන සුභාසිත සූත්‍ර වර්ණනාවෙන් ද මෙම කරුණු ප්‍රකාශ කෙරෙයි. මග අසළ අස්වනු රකින, සිංහල භාෂාවෙන් ජාති ජරාමරණ සහිත ගීතිකාවක් ගයන සිංහල මෙහෙකාර තැනැත්තියකගේ හඬ අසමින් වැඩම කළ සැටක් පමණ වූ විදර්ශනා වඩන භික්ෂූහු අර්හත්වයට පැමිණි බවක් එහි සඳහන් වෙයි.

ශාසනික උරුමය ජනරජයේ ප්‍රමුඛ ම සාමූහික හිමිකම ලෙසින් සැළකෙන බැවින් එහි චිරස්ථිතිය උදෙසා ද සිංහල භාෂාවේ පැවැත්ම උපකාරී වෙයි. එහෙයින් ඒ අර්ථයෙන් සැළැකුව ද සිංහල භාෂාව පෝෂණය කොට ආරක්‍ෂාකිරීමේ වගකීමක් ජනරජයට වෙයි. රජය ද, විවිධ මට්ටමේ පාලන ආයතන ද, ජනතාව ද මෙම වගකීම ඉටුකිරීමට කැපැවිය යුත්තේ ය.

උක්ත අරමුණ සපුරාලීම වෙනුවෙන් කළ හැකි මූලික ම කාර්යයක් වනුයේ ජනරජය තුළ පරිපූර්ණ භාෂා අධ්‍යයන වැඩපිළිවෙළක් හඳුන්වාදීම ය. දැනට සිංහල භාෂාව පුළුල් වශයෙන් ඉගැන්වෙන්නේ සාමාන්‍ය පෙළ දක්වා අධ්‍යාපනය ලබන ශිෂ්‍යයන් හට පමණකි. එයින් පසු තෝරාගත් අයට පමණක් සිංහල භාෂාව ඉගැන්වෙයි. අනෙකුත් ශිෂ්‍යයන් හට සිංහල භාෂාව ඉගෙනගැනීමේ අවස්ථාවක් නො ලැබෙයි. එහෙයින් වෛද්‍ය, ඉංජිනේරු රැකියා කරන අය පමණක් නොව වෙනත් විෂයයන් උගන්වන පාසල් ගුරුවරු ද සාමාන්‍ය පෙළ මට්ටම දක්වා පමණක් සිංහල භාෂාව ඉගෙනගත්තෝ බවට පත් වී සිටිති.

පාසල් අධ්‍යාපනයෙන් බැහැරව සිංහල භාෂාව ඉගෙනගැනීමේ සහ ඒ සඳහා වන ඇගැයීම් ලබාගැනීමේ අවස්ථා විවරකිරීමෙන් උක්ත ගැටලුව විසඳිය හැකි ය. විවිධ නිපුණතා මට්ටම් ඉලක්ක කරගෙන ජාතික සිංහල භාෂා විභාග පැවැත්වීමෙන් සහ ඒවායින් සමත්වන්නන් හට රජයේ ඇගැයීම් සහතික ලබාදීමෙන් මෙය සිදුකළ හැක්කේ ය. මෙම භාෂා විභාග සඳහා සහභාගීවීමේ වයස් සීමා හෝ අවස්ථා සීමා හෝ නො පැනැවිය යුත්තේ ය. කැමැති කෙනකුට, කැමැති අවස්ථා ගණනක දී අදාළ විභාගවලට පෙනී සිට තම සිංහල භාෂා නිපුණතාව සහතික කරගැනීමට ඒ අනුව හැකිවනු ඇත්තේ ය.

මෙම විභාග පැවැත්වීම සඳහා දැරීමට සිදුවන පිරිවැය සපයාගැනීමේ ක්‍රමයක් ද හඳුන්වාදිය හැක්කේ ය. පළමු වතාවට විභාගයට මුහුණදෙන අපේක්‍ෂකයන් හට එම අවස්ථාව නොමිලේ ලබාදීමෙන් ද එයින් පසු සහභාගී වන අවස්ථා ගණන අනුව ක්‍රමයෙන් වැඩිවන විභාග ගාස්තුවක් අයකිරීමෙන් ද මෙය කළ හැකි ය. ඒ අනුව, ඉතා උනන්දුවෙන් සිංහල භාෂාව ඉගෙනගෙන එක් වතාවකින් හෝ අඩු වාර ගණනකින් හෝ අදාළ නිපුණතා ඇගැයීම් ලබාගැනීමට විභාග අපේක්‍ෂකයෝ පෙළැඹෙනු ඇත්තාහ.

ස්වයං අධ්‍යාපන ක්‍රමවලින් හෝ උපකාර පංතිවලට සහභාගී වීමෙන් හෝ අවශ්‍ය දැනුම සහ හුරුව ලබාගැනීමට සියළු දෙනා පෙළැඹෙනු ඇත. රජය විසින් සහ අනෙකුත් පාලන ආයතන විසින් කළයුත්තේ අදාළ විෂයය නිර්දේශ ප්‍රකාශයට පත්කොට අවශ්‍ය පුස්තකාල, පොත් පත් සහ අනෙකුත් පහසුකම් ප්‍රචලිතකිරීම ය. සිංහල භාෂා ප්‍රවීනතාව වැඩි කරගැනීමට උපකාරීවන අයුරින් අවශ්‍ය අයට පාලි සහ සංස්කෘත භාෂා ඉගෙනගැනීමේ අවස්ථා ද එ ලෙසින් ම (එනම්, විභාග ක්‍රමයකින්) සුලභ කළ හැක්කේ ය.

සිංහල භාෂාව දූෂණයවීම වැළැක්වීමේ වැඩපිළිවෙළක් ද රජය විසින් සහ අනෙකුත් පාලන ආයතන විසින් හඳුන්වාදිය යුතුවෙයි. මාධ්‍ය ආයතනවල කටයුතු සඳහා බඳවාගන්නා ජනමාධ්‍යවේදීන් සහ නිවේදක නිවේදිකාවන් අදාළ සිංහල භාෂා විභාගවලින් සමත් වී නිපුණතා සහතික ලබාගත් අය විය යුතු බව අනිවාර්යය කිරීම මේ සඳහා ප්‍රවේශයක් වනු ඇත්තේ ය. තව ද, භාෂා ප්‍රවීනයන්ගෙන් සමන්විත මණ්ඩල ක්‍රමයක් මාර්ගයෙන් අදාළ පිරිස් ඇගැයීමේ සහ ශ්‍රේණිගතකිරීමේ ක්‍රමයක් ද හඳුන්වාදිය හැකි ය. එකී රැකියාවල නියුතු අයට වැටුප් සහ අනෙකුත් දීමනා ලබාදිය යුත්තේ එම ශ්‍රේණිවලට අනුව ය.

සිංහල භාෂාවෙන් ලියැවෙන පෙළපොත් සහ අනෙකුත් පොත් (පරිවර්තන ද ඇතුළත් වන පරිදි) සුලභකිරීම, පරිගණක සහ ජංගම දුරකථනවල සිංහල භාවිතය පහසුකරවීම, අදාළ විෂයයන් හා බැඳී කටයුතු කරන සහ භාෂාවේ ප්‍රවීනත්වය ඇති විශේෂඥයන්ගේ මූලිකත්වයෙන් පාරිභාෂික වචන හඳුන්වා දී ප්‍රචලිතකිරීම, රාජ්‍ය සහ රාජ්‍ය නොවන ආයතනවල කටයුතු සඳහා සිංහල භාෂාව යොදාගැනීම වැනි කාර්යයන් විශාල ප්‍රමාණයක් ද මේ සම්බන්ධයෙන් සිදුකළ යුත්තේ ය.

ආචාර්ය වරුණ චන්ද්‍රකීර්ති

By P.K. Balachandran Courtesy Ceylon Today

On Human Rights Day this year, the US sanctioned a number of individuals and entities in several countries for alleged human rights violations. Among these were individuals from Bangladesh and Sri Lanka. While the two Sri Lankans sanctioned were low-level military personnel (Lt. Com. Chandana Hettiarachchi and Army Sergeant Sunil Ratnayake), the Bangladeshis sanctioned were of high rank and their number was also much higher.

Those sanctioned in Bangladesh were: the current Inspector-General of Police and a former Director-General of the Rapid Action Battalion (RAB) Benazir Ahmed; the current RAB Director-General Chowdhury Abdullah Al-Mamun; ADG (Operations) Khan Mohammad Azad; former ADG (Operations) Tofayel Mustafa Sorwar; Mohammad Jahangir Alam; and Mohammad Anwar Latif Khan. A former RAB Lieutenant Colonel, Miftah Uddin Ahmed, was also sanctioned. The sanctioned individuals and their immediate family have been barred from travelling to the US. 

The State Department said the sanctions on the Bangladeshis were imposed on the basis of NGOs’ submissions that more than 600 disappearances had taken place since 2019 and nearly 600 extra-judicial killings had taken place since 2019 and RAB was blamed for these. While the sanctioned Sri Lankans had been put on trial (Ratnayake was even sentenced to death and then pardoned), in the case of the Bangladeshis, no cases had been registered. The US had sanctioned them purely on the basis of allegations of NGOs without hearing the other side in violation of its own standards of justice. 

Sri Lanka and Bangladesh reacted to the sanctions differently. The Lankans took the sanctions in their stride partly because the two men had cases against them,and partly because the country had faced such sanctions before, and was none the worse for them. In contrast, the Bangladeshis were incensed. For the first time, its top brass was being sanctioned and the institution targeted was the Rapid Action Battalion (RAB) that had successfully spearheaded the hunt for drug smugglers and Islamic terrorists. 

In the case of Bangladesh, the US action had struck at the legitimacy of the Sheikh Hasina Government. Hasina’s political success was based on her merciless action against drug peddlers, drug smugglers and Islamic terrorists. Dhaka felt that the US action was a move to destabilise Bangladesh, now emerging from being a basket case to becoming South Asia’s economic tiger. Foreign Secretary Masud Bin Momen had no option but to summon the US Ambassador Earl Miller and deliver a protest.

Derek Grossman, national security and Indo-Pacific analyst at RAND Corporation and Michael Kugelman, South Asia Senior Associate at the Wilson Center viewed the US action in the context of strategic competition against China,” and noted that the Biden Administration had not been happy about Dhaka’s growing ties with China.Dhaka has not been anxious to join US-led QUAD. A diplomat said that the US has not shed its anger on Sheikh Hasina’s party, the Awami League, for winning independence for East Pakistan, breaking its ally, Pakistan.

Futility of Sanctions  

Do sanctions deliver the goods? Mostly, no says Daniel W. Drezner in a piece in Foreign Affairs(Sept-Oct 2021) entitled: The United States of Sanctions: The Use and Abuse of Economic Coercion. As far as Sri Lankans are concerned they are blasé about sanctions as these have not affected them or have resulted in changes in policy. Sri Lanka’s ideas or policies on human rights have not changed as a consequence of sanctions. The existing policies have the tacit and explicit approval of the majority Sinhala-Buddhist community because these policies are considered necessary for the survival of Sri Lanka as a Sinhala-Buddhist State.

In the case of Bangladesh, the sanctions are unlikely to lead to any change in policy because Sheikh Hasina’s political clout is based on her merciless action against drug peddlers, drug smugglers and Islamic terrorists, actions which were necessary for law and order and economic development. 

Globally too, sanctions have not worked, though they have been the most oft used tool of US foreign policy, points out Daniel Drezner. He points out that during President Barack Obama’s first term, the US designated an average of 500 entities for sanctions per year for reasons ranging from human rights abuses to nuclear proliferation to violations of territorial sovereignty. That figure nearly doubled over the course of Donald Trump’s presidency. President Joe Biden imposed new sanctions against Myanmar, Nicaragua and Russia. 

Drezner says that economic sanctions have hampered the targeted countries but, have not broken them. But this not grasped by the US leadership. A 2019 Government Accountability Office study concluded that not even the federal Government knew if sanctions were working. 

The truth is that Washington’s fixation with sanctions has little to do with their efficacy and everything to do with something else: American decline. No longer an unchallenged superpower, the United States can’t throw its weight around the way it used to. In relative terms, its military power and diplomatic influence have declined. Two decades of war, recession, polarisation, and now a pandemic, have dented American power. Frustrated US presidents are left with fewer arrows in their quiver, and they are quick to reach for the easy, available tool of sanctions,” Drezner says. 

He further said that sanctions hurt the US too, and the US is oblivious to this. Sanctions strain relations with allies, antagonise adversaries, and impose economic hardship on innocent civilians. Thus, sanctions not only reveal American decline but accelerate it too. To make matters worse, the tool is growing duller by the year. Future sanctions are likely to be even less effective as China and Russia happily swoop in to rescue targeted actors and as US allies and partners tire of the repeated application of economic pressure. Together, these developments will render the US dollar less central to global finance, reducing the effect of sanctions that rely on that dominance.”

In the case of Bangladesh, the US sanctions came at the wrong time when the country was celebrating its 50th year of its hard-won independence. It was a diplomatic blunder to impose sanctions aimed at knocking out the political foundation of the Sheikh Hasina-led Awami League regime, which got Bangladesh its independence. 

From now, Dhaka will be even less inclined to follow US advice to abjure China and join its camp instead. Both Grossman and Kugelman expressed doubts about the efficacy of the sanctions. According to them the prospect of Dhaka’s loosening ties with Beijing or improving its rights record look remote. 

But, the US will carry on with its sanctions regardless. US policymakers have become so sanctions-happy that they have blinded themselves to the long-term costs of this tool,” Drezner says. 

Economic sanctions have been part of US history, Drezner recalls.  President Thomas Jefferson got the Embargo Act of 1807 to punish Britain and France for harassing US ships. But the sanctions were a disaster because the US needed European markets and not the other way round. President Woodrow Wilson urged Americans to support the League of Nations by arguing that its power to sanction would act as a substitute for war. A nation boycotted is a nation that is in sight of surrender,” he said in 1919. Apply this economic, peaceful, silent, deadly remedy and there will be no need for force. It is a terrible remedy,” he added. But in the end, sanctions imposed by the League of Nations failed to deter Italy from invading Ethiopia in 1935 or to stop any other act of belligerence that led to World War II, Drezner points out. To the contrary, the US embargo on fuel and other war materials going to Japan precipitated the attack on Pearl Harbour.

Drezner does not deny that economic sanctions have crippled targeted countries, but argues that they have not won them over either. Calling for a more judicious use of the tool, he says: Policymakers should treat sanctions like a scalpel, not a Swiss Army knife.”

Courtesy Ceylon Today

The Governments of British Columbia, Alberta and Québec recently ordered facial recognition Company Clearview AI to stop collecting — and to delete — images of people obtained without their consent. Discussions about the risks of facial recognition systems that rely on automated face analysis technologies tend to focus on corporations, national governments and law enforcement. But what is of great concern are the ways in which facial reognition and analysis have become integrated into our everyday lives.

Amazon, Microsoft and IBM have stopped supplying facial recognition systems to the Police departments after studies showed algorithmic bias disproportionately misidentifying people of colour, particularly Black people.

Facebook and Clearview AI have dealt with lawsuits and settlements for building databases of billions of face templates without people’s consent.

In the United Kingdom, police face scrutiny for their use of real-time face recognition in public spaces. 

The Chinese Government tracks its minority Uyghur population through face scanning technologies.

And yet, to grasp the scope and consequences of these systems we must also pay attention to the casual practices of everyday users who apply face scans and analysis in routine ways that contribute to the erosion of privacy and increase social discrimination and racism.

As a researcher of mobile media visual practices and their historical links to social inequality, I regularly explore how user actions can build or change norms around matters like privacy and identity. In this regard, adoption and use of face analysis systems and products in our everyday lives may be reaching a dangerous tipping point.

Open-source algorithms that detect facial features make face analysis or recognition an easy add-on for app developers. We already use facial recognition to unlock our phones or pay for goods. Video cameras incorporated into smart homes use facial recognition to identify visitors as well as personalise screen displays and audio reminders. The auto-focus feature on cell-phone cameras includes face detection and tracking, while Cloud photo storage generates albums and themed slideshows by matching and grouping faces it recognises in the images we make.

Face analysis is used by many apps including social media filters and accessories that produce effects like artificially ageing and animating facial features. Self-improvement and forecasting apps for beauty, horoscopes or ethnicity detection also generate advice and conclusions based on facial scans.

But using face analysis systems for horoscopes, selfies or identifying who’s on our front steps, can have long-term societal consequences: they can facilitate large-scale surveillance and tracking, while sustaining systemic social inequality.

When repeated over time, such low-stakes and quick-reward uses can inure us to face scanning more generally, opening the door to more expansive systems across differing contexts. We have no control over—and little insight into —who runs those systems? , and how the data is used? 

If we already subject our faces to automated scrutiny, not only with our consent but also with our active participation, then being subjected to similar scans and analysis as we move through public spaces or access services might not seem particularly intrusive.

In addition, our personal use of face analysis technologies contributes directly to the development and implementation of larger systems meant for tracking populations, ranking clients or developing suspect pools for investigations. Companies can collect and share data that connects our images to our identities, or for larger data sets used to train AI systems for face or emotion recognition.

Even if the platform we use restricts such uses, partner products may not abide by the same restrictions. The development of new databases of private individuals can be lucrative, especially when these can comprise multiple face images of each user or can associate images with identifying information, such as account names.

But perhaps most troubling, our growing embrace of facial analysis technologies feeds into how they not only determine an individual’s identity, but also their background, character and social value.

Many predictive and diagnostic apps that scan our faces to determine our ethnicity, beauty, wellness, emotions and even our potential earning power build on the disturbing historical pseudosciences of phrenology, physiognomy and eugenics.

These interrelated systems depended to varying degrees on face analysis to justify racial hierarchies, colonisation, chattel slavery, forced sterilisation and preventative incarceration.

Our use of face analysis technologies can perpetuate these beliefs and biases, implying they have a legitimate place in society. This complicity can then justify similar automated face analysis systems for uses such as screening job applicants or determining criminality.

Regulating how facial recognition systems collect, interpret and distribute biometric data has not kept pace with our everyday use of face scanning and analysis. There has been some policy progress in Europe and parts of the United States, but greater regulation is needed.

In addition, we need to confront our own habits and assumptions. How might we be putting ourselves and others, especially marginalised populations, at risk by making such machine-based scrutiny commonplace?

A few simple adjustments may help us address the creeping assimilation of facial analysis systems in our everyday lives. A good start is to change app and device settings to minimise scanning and sharing. Before downloading apps, research them and read the terms of use.

Resist the short-lived thrill of the latest social media face-effect fad — do we really need to know how we’d look as Pixar characters? Reconsider smart devices equipped with facial recognition technologies. Be aware of the rights of those whose image might be captured on a smart home device — you should always get explicit consent from anyone passing before the lens.

These small changes, if multiplied across users, products and platforms, can protect our data and buy time for greater reflection on the risks, benefits and fair deployment of facial recognition technologies. 

(Reuters)

Courtesy Adaderana

The general public should not have any undue fear when using liquefied petroleum gas, says the Litro Gas Limited Chairman, Theshara Jayasinghe.

He also noted that there is no change in the composition of Litro’s LP gas, adding that steps have been taken to obtain recommendations from foreign experts in this regard.

The remarks of the Litro chairman came during a media briefing organised by the Presidential Media Centre earlier today (December 20). President’s Media Spokesman Kingsly Rathnayake moderated the media briefing.

Though certain groups have suggested that the cause of the gas leaks and explosions was a change in the composition of the gas, it has now been confirmed that none of the incidents reported so far have been caused by a change in the composition of LP gas, Mr. Jayasinghe pointed out.

He said the company has agreed to provide an insurance cover of LKR 1 million per individual if such an incident is reported due to the standard of the gas.

Recommendations with SLS certification for the standards of LP gasses have now been issued, and the LPG composition is a mixture of 70% butane and 30% propane. The Litro chairman said steps have been taken to display Propane Max 30% Vol” in print on gas cylinders from today.

Secretary to the Technology Ministry, Jayantha De Silva said the investigations carried out in many parts of the country have revealed that the equipment used for the gas stoves, including the regulator, are substandard. A lasting solution will be provided to the issue by enabling the people to purchase the equipment with required standards within the next three months, he added.

He said the responsibility for the standards of the equipment will also be handed over to the two major gas companies in the future and plans are afoot to immediately minimize the impact of the situation as per the instructions of the President.

The ministerial secretary also stated that all further steps will be taken in accordance with the recommendations of the Presidential Committee appointed to look into the recent incidents of LP Gas cylinder fires and explosions.

Mr. Jayasinghe said LP gas approved by the Sri Lanka Accreditation Board will be released to the market without any shortage during the upcoming festive season and added that the people should not fear a gas shortage.

Responding to questions by the journalists whether legal action would be taken against the relevant companies over incidents of gas leaks and explosions as well as in terms of reparations, Senior DIG Deshabandu Tennakoon said that the Government Analysts have conducted comprehensive investigations into such incidents.

Accordingly, SDIG Tennakoon said that it has been reported that the majority of incidents have occurred due to substandard gas stove equipment and improper use of such equipment. Therefore, he said that there is no cause of action as it has not been scientifically proven that these were conducted with a criminal intention.

The public was also requested to purchase quality gas stoves and equipment up to the standard from responsible institutions.

Courtesy Adaderana

Fuel prices have been increased with effect from today (Dec. 21), the Ceylon Petroleum Corporation (CPC) said. 

Accordingly, the price of 92 Octane Petrol has been increased by Rs. 20 per litre with the new price declared as Rs. 177 per litre.

The price of 95 Octane Petrol has been increased by Rs. 23, from Rs. 184 to Rs. 207.

Auto Diesel has been increased by Rs. 10 while Super Diesel has been increased by Rs. 15. The new prices are Rs. 121 per litre of Auto Diesel and Rs. 159 per litre of Super Diesel. 

The price of Kerosene has also been increased by Rs. 10, from Rs. 77 per litre to Rs. 87.

Earlier today, it was reported that Central Bank Governor Ajith Nivard Cabraal had written to Finance Minister Basil Rajapaksa on increasing fuel prices. 

Reportedly, the CBSL governor had pointed out that importing petroleum to the country further deepens Sri Lanka’s forex crisis and that the prices of petrol and diesel must be hiked.

In light of this development when Ada Derana spoke to the Central Bank to ger confirmation on the matter, the CBSL officials however neither confirmed nor denied the claims.

With rumours also in circulation of a fuel shortage on the island, Minister of Power Udaya Gammanpila had moved to assure that there are sufficient fuel reserves in the country to last until mid-January next year.

He also added that even though there is a problem in opening the relevant Letters of Credit, there is no need to worry of fuel shortage as four or five fuel ships are scheduled to arrive every week.

Courtesy Adaderana

The daily count of COVID-19 cases confirmed in Sri Lanka moved to 524 today (December 20) as 107 more people were tested positive for the virus, the Epidemiology Unit said.

This brings the total number of confirmed cases of coronavirus reported in the country to 580,209.

As many as 557,621 recoveries and 14,771 deaths have been confirmed in Sri Lanka since the outbreak of the COVID-19 pandemic.

More than 7,800 active cases in total are currently under medical care, official figures showed.

The Director-General of Health Services has confirmed 19 more coronavirus-related deaths for December 19, increasing the death toll in the country due to the virus pandemic to 14,771.

According to the figures released by the Government Information Department, the deaths reported today include 06 males and 13 females.

Seven of the patients are between the ages 30-59 years and the remaining 12 are in the age group of 60 years and above.

 චන්ද්‍රසිරි විජයවික්‍රම,  LL.B., Ph.D.

‘13-A කියන්නේ අපේ අවසාන බලාපොරත්තුව නොවේ. ඊට එහාට  (රාවුෆ් හකීම්ගේ වචන වලින් නම්  ඉන් ඔබ්බට) යන්න ඕන.’  මනෝ ගනේෂන්-12/12/2021

බළලා මල්ලෙන් එලියට පැනීම

13-A යනු, තමන් අත ගැසූ හැමදේම අසාර්ථක කර ගත් ජේ. ආර්. විසින් රටට අටවා දුන් මර උඟුලක් බව ඉන් අවුරුදු 34 කට පසුව මනෝ ගනේෂන් හා හකීම් කල ඉහත ප්‍රකාශයෙන් ඔප්පු නොවේද? යහපාලන සුරතලාවූ සම්බන්ධන් ඒ දිනවල  කතාකලේ <ඔක්කොම එකතු වෙන්න පුළුවන් හොඳ තීන්දුව> ගැනය. රනිල්ගේ ඔරුමිත්තනාඩු ව්‍යාපාරය භාරව සිටි එක් අගසව්වෙක්වූ  ආබ්‍රහම් සුමන්තිරන්ගේ සිහිනය වූයේ <මධ්‍යම රජයට ආපසු ගන්න බැරි ආකාරයේ> බලය බෙදීමක්ය. දැනට රටින් පැණගොස් සිටින, අනිත් අගසව්වූ මාක්ස්වාදී ජයම්පති වික්‍රමරත්න, යළි හිස ඔසවමින්, මාදුළුවාවේ සෝභිත හිමියන්, රැවටී, අතරමංවී, අපවත්වූ, සාධාරණ සමාජයක් සඳහාවූ ව්‍යාපාරයේ යයි කියමින්, අයිලන්ඩ් පත්තරයට  ලියමින්, දකුණු අප්‍රිකාව පස්සේ යමින්, පරණ ඔරුමිත්තනාඩු මගඩිය යළි එළියට දමමින් සිටී.

හිලරි ක්ලින්ටන්, රොබට් බ්ලේක්, මන් මෝහන් සිං, බැන් කී මූන්ලාගේ යෝජනාව වූයේ <මීනින්ෆුල් ඩෙවොලුෂන්ය්> දීමටය. ක්‍රිස්තියානි මාක්ස්වාදීයෙක්වූ, දැනට සජිත් ගේ උපක්‍රම න්‍යායාචාරියාවන, දයාන් ජයතිලක, මේ සියල්ලම <තර්ටීන් ඒ ප්ලස්> යන සීනිබෝලයක් ලෙස කැටිකර පෙන්වා,  2009  මැයි 19 දාට පසු  ජිනීවා ගොස් ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂවත්, රටත්, සිංහල ජාතියත්, සිංහල බෞද්ධයින්වත් එක මිටට ගෙන අමාරුවේ දැම්මේය. රටේ නීතියේ 13-A තිබෙනතාක් කල් රට පිලිකාවක් බඩේ ගිලගත් ලෙඩෙකි. මිසිස් චන්ද්‍රිකා-නීලන්-ජීඑල්-ජයම්පති විසින් 1995-2000 දීත්, රනිල්-සුමන්තිරන්-ජයම්පති විසින් 2018-2919 දීත් කරන්නට සැදූ රට කැබලිකිරීමේ ප්ලෑන්, චෙල්වනායගම්ගේ <දමළ නිජබිම් මිථ්‍යාව> වෙනුවට, <දෙමළ කතාකරණ ජනයා> යනුවෙන් අළුත් සිංදුවකින් ගයන්නට බංකොලොත් දෙමළ හා මුස්ලිම් පක්ෂ නායකයින් දරණ වෑයම රටට නැවත එලිවූයේ <ඥානසාර බලකාය> උතුරේ හා නැඟෙනහිර මහජනයා ඉදිරියට යෑමත් සමඟය. (2015)

මඩකලපුවේ මංගලාරාම රජමහා විහාරයේ අම්පිටියේ සුමනරතන හිමි

විශෙෂයෙන් නැඟෙනහිරට ඉඩම් හා පොලිස් බලතල දීමට වලිකන සමහර සිංහල නායකයින්, එහි බිම්මට්ටමින් කලක සිට උග්‍රලෙස ක්‍රියාත්මකවන  මුස්ලිම් ආක්‍රමණයට විරුද්ධව සුමනරතන හිමියන් තනියෙන් (හුදකලාවී) ගෙනයන <සටන> උපහාසයට ලක් කලේය (අතීතයේදී, වල්බිහිව තිබූ ලංකාවේ නටබුන්, පූජාභූමි යනාදිය, දහදුක් විඳිමින් කැලේ පැල් අටවාගෙන පදිංචිවී රටට රැක දුන්නේ මෙවන් හාමුදුරුවරුන් විසින්ය). එක රටක්-එක නීතියක් බලකාය ඉදිරියේ නොබෝදා දුන් ශාක්ෂිවලින් ඒ පලාතේ සිංහල හා දෙමළ ජනයාට ග්‍රාමසේවකයාගේ සිට ඉහළටත්, අධිකරණයෙන් පවාත් මුස්ලිම් ශාරියා කාරයින් කරණ හිරිහැර හා පොලිසිය පගාවට යටවී සිටින ආකාරයත් එලිවිය. මොවුන්ගේ අරමුණ තනිකර මුස්ලිම් අරාබි ප්‍රදේශ සදාගැනීමට සි-හල හා දෙමළ ජනයා හිරිහැරකර එලවා ගැනීමය. මේ නිසා ඥානසාර හිමි ප්‍රධාන බලකායට, 13-A <මර උඟුලෙන්> ගැලවීමට නොහැකිය.

LankaWeb – ‘Federal’ Marriages and Water Wars

LankaWeb – 13 වන සංශොධනයේ පොලිස් බලතල: ඉන්‌දියාවෙන් අපූරු පාඩමක්!

වනැස යූටියුබ් නාලිකාව

මුහුණුපොත්, යූටියුබ් අට්ටාල හරහා ඔහේ දොඩවන, බොහෝවිට ඩොලර් ඒජන්තලා වියහැකි, කොල්ලෝ කුරුට්ටන් හට වනැස යූටියුබ් සටහනින්, රට ප්‍රභාකරන්ගෙන් බේරා ගැනීම සඳහා දුප්පත් යුද භටයින් කල ජීවිත පරිත්‍යාග ගැන යම් අවභෝධයක් ලබාගත හැකිය. යුද ජයෙන් පසු යුද ආඥාවකින් 13-A අහෝසි නොකිරීම හසලක වීරයා වැනි රණවිරුවන් පාවාදීමකි. එක රටක්-එක නීතියක් ජනාධිපති කාර්යසාධක බලකාය පත්කිරීම සැළකිය යුත්තේ මෙම පාපය නිවැරදි කිරීමේ පියවරක් වශයෙනි. එහෙත් මේ මෝඩ සිංහල  කල්ලි කරන්නේ එහි සුක්කානම භාරදුන් ඥානසාර හිමිඳුන්ගේ සිවුර පසුපස යෑමය.  නානා මාදිලියේ යුටියුබ් කාරයින්, සමහර තපෝවන භික්ෂූන් පවා හාමුදුරුවන්ගේ මස් රාත්තලම ඉල්ලා කෑගැසීමය.

නමුත් මෙම අඥාන සිංහල යයි කියාගන්නා ද්‍රෝහීන් මෙන් නොව, 2019 ජනාධිපති මැතිවරණයෙන් සිංහල බෞද්ධ ජනයා දිනාගත්, 1815 න් පසු රටේ සිදුවූ මෙම ඓතිහාසික බලකායේ බරපතලකම  දෙමළ හා මුස්ලිම් <මහාවංශ විරෝධීන්> එහි ආරම්භයේ සිටම දැන සිටියේය. දැනට තිබෙනා නීති හැමෝටම එක සමානව ක්‍රියාවේ යෙදීම මිස වෙනම බලකායක් අවශ්‍ය නතැයි යන ඉඟියක් දෙමින් එය හෑල්ලු කිරීමට අලි සබ්‍රි පවා උත්සාහ කලේය. එහි කාර්යභාරය හා 13-A අතර ඇති නොවැළැක්විය හැකි ගැටුම මේ අය හොඳින්ම දැනසිටියේය.

කවදාවත්ම දිණන්න බෑ කිවූ තිස් අවුරුදු යුද්ධය වගේම,  අවුරුදු 34 ක් වන 13-A මර උඟුල ගලවා දැමීමේ ජාතික මෙහෙවර මෙම බලකාය හරහා සිදුවිය හැකි බව ඊළම් හා ශාරියා කාරයින්ට අමතරව, දයාන් ජයතිලක, ජෙහාන් පෙරේරලා වැනි ක්‍රිස්තියානී-මාක්ස්වාදී  පිරිසද ඉවෙන් මෙන් දැන සිටියේය. ඔවුන් හොරගල් ඇහුළුවේ ඔවුන්ට මතවාදී වශයෙන් කෙළින්ම  ඥානසාර හිමියන්ට මුහුණදීමට ශක්තියක් නොමැති නිසාය. පාර්ලිමේන්තුවේ 225 න් එක් අයෙක් වශයෙන් ඥානසාර හිමියන්ට එන්නට ලැබුණු අවකාශය කුමන්ත්‍රණකාරී ලෙස වැලැක්වුයේද උන්වහන්සේට මතවාදීව අභියෝග කලහැකි පංචස්කන්ධයක් දැනට දියවන්නා හෝටලයේ නැති නිසාය.

පාරාවළල්ලක් වන අළුත් ඊළම් අමුඩය

දමිළ හා මුස්ලිම් පක්ෂනායකයින් එකතුව <දෙමළ කතාකරන ජනයා> වෙනුවෙන් 13 -A රැක ගැනීමට දෙසැම්බර් 21 දා ඉන්දියාවට පෙත්සමක් ඉදිරිපත් කිරීමට තීරණය කලේ තවදුරටත් උගුරට හොරා බේත් කෑමට නොහැකි නිසාය. විග්නේශ්වරන්ට අනුව අළුත් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා යෝජනාවලින් 13-A ඉවත් කර ඇත. මේ නිසා ලංකාවේ මුල් ජනයා ද්‍රවිඩයින් යයි ඔහුට ලියා දෙන ලිපි ඔහුගේ නමින් කලම්බු ටෙලිග්‍රාෆ් වෙබ් අඩවියට දම්ම්වා ගනිමිනි සිටී.  මේ අතරතුර උතුරේ හා නැඟෙනහිර දමිළ හා සාම්ප්‍රදායික මුස්ලිම් ජනයා එක රටක්-එක නීතියක් බලකායට සහාය දෙන බව ඔවුන්ට පෙනෙමින් පවතී. මේ පසුගිය චන්දයෙන් ටි.එන්.ඒ. පසුබැසීමට ලක්වූ පසුබිමකය. මේ නිසා <දෙමළ නිජ භූමිය> යන කතාව වෙනුවට <දමිළ භාෂාව කතාකරණ ජනයා> යනුවෙන් හකීම්ලා වැන්නන් ඈඳා ගැනීමට සම්බන්ධන්-විග්නේෂ්වරන්ලා අමුඩ ගසමින් සිටී.

LankaWeb – Genocide Tamil joke and Vigneswaran’s five Shivalinga – part I

ද්‍රවිඩ ජනයාගේ නිජ භූමිය තිබෙන්නේ ටැමිල්නාඩ් වලය. ලංකාවේදී ඔවුන් හැඳින්වුනේ මලබාර් ඉන්හැබිටන්ට්ලා ලෙසය. මෙය ලංකා දෙමළ කියා වෙනස්කලේ අරුණාචලම් රෙජිස්ට්‍රාර් ජෙනරාල් කාර්යාලයට ගියාට පසුව කල ප්‍රථම ජන සංඛ්‍යා සංගණනයේ සිටය. නියම නිජ බිමේ වෙනම රටක් සඳහා සටන් කරන්නට ගොස් ඔවුන් නේරුට පරාදවිය. මලයාවේ භූමිපුත්‍ර ව්‍යාපාරයෙන් හා වඩා මෑතකදී ෆිජි දූපතෙන්ද ඔවුන් බැට කෑවේය. චෙල්වනායගම් මැලේසියාව අතහැර යාමට සිදුවූ අයෙකි. දකුණු ඉන්දියානු පල්ලිය හරහා පැමිණි ඔහු ලංකාව ගොඳුරක් කර ගත්තේ  සිංහල පක්ෂ දේශපාලක කළුසුද්දන්ගේ නිවට හා වංක හැසිරීම නිසාමය.

මුවර් ප්ලෑනට අසුවූ චෙල්වනායගම්

ඒකාලයේ චෙල්වනායගම්ලාත් මේ දෙමළ කතාකරණ කතාව ඉස්සරහට දමා අමාරුවේ වැටුණේය. මුස්ලිම් නායකයින් ඊට සහයෝගයක් නොදුන්නේ තම අරාබි (ශාරියා) අනන්‍යතාවය රැක ගැනීම පිණිස සිංහල පැත්ත ගැනීමට අවශ්‍යවූ නිසා යයි 1987 දී වසුන්‌ධරා මෝහන් විසින් කල අචාර්ය උපාධි නිබන්ධනයේ පෙන්වාදී ඇත. <අයිඩන්ටිටි ක්‍රයිසිස් ඔෆ් ශ්‍රී ලංකා මුස්ලිම්> යන මෙය ඉන්දියාවේ රාජස්ථාන් සරසවියේදී කරණ ලද්දකි. මෙම පොතේ කොටස් කීපයක් හෝ මෙහි උපුටා දැක්‌විය යුතු වන්නේ සිංහල ජනයාට, මායාවකින් තොරව මෙම යථා‌ර්‌ථය අවභොධ කර ගැනීමට උපකාර වීම පිණිසය. සෙනරත් රජුගේ කාලයේදී සිද්‌ධීන් කෙසේ වෙතත්, ඉංග්‍රීසි කාලයේදී, සිංහලයා දමණය කිරීමේදී, බ‌ර්‌ග‌ර් ජනයා මෙන්, මුවර් හා ඉන්දියන් මුවර් වරු හා මැලේවරු විසින්, භට සේනා හා ඔත්තු සැපයීම් කලේය. ඒ හැර වෙන කලහැකි දෙයක්ද ඔවුන්ට නොවීය.

1946 සිට එතෙක් පැවති <මුහම්මදන් ආගම අදහන අය> යන නිර්‌වචනය වෙනුවට, සිලෝන් මුවර්, ඉන්දියන් මුවර් හා මැලේවරු යන තුන් කොටසම <මුස්ලිම්> යන පොදු නමකින් ජන සංඛ්‍යා ලේඛනයේ සඳහන් කරණ ලෙස ඔවුන් විසින් බලකර සිටියේය (මෙය මලබාර් වැසියන් යන්න දෙමළ කියා වෙනස් කිරීමට සමානය). ඔවුන් රටේ පොකුරු වශයෙන් විසිරී සිටීම නිසා උතුරු-නැඟෙනහිරදී දෙමළ මව්භාෂාව ලෙසත්, සෙසු ප්‍රදේශ වලදී, පොකුරු (ඒක රාසීවූ ජනාවාස/නිවාස) වශයෙන් සිටිමින් දෙමළ-සිංහල කතා කිරීමටත් සිදුවිය. පොන්නම්බලම්ලාගේ, චෙල්වනායගම්ලාගේ බෙදුම්වාදයට ඔවුන් එකතු නොවූයේ ඉන් ඔවුන්ට සිදුවන්නේ දෙමළීකරණය වීමක් පමණක් නිසාය. ඔවුන් යොදාගත් ඥානාන්‌විත උපක්‍රම කදිමය. මේ ගැන වසුන්‌ධරා කියන්නේ මෙසේය:

<…. මුස්ලිම් නායකයින් සිංහල රාජ්‍ය භාෂාව කිරීම අනුමත කලේ මහ ජාතිය හා බද්‌ධ වීමට නොව, තමන් දෙමළ ජාතියෙන් වෙනස් බව පෙන්‌වීමටය. 1948 වන විට ගොවිතැනේ යෙදුණ නැඟෙනහිර පලාතේ (දෙමළ මව් බස‌වූ) හා වෙළදාමේ යෙදුණ (බස්නාහිර මුහුදු තීරයේ, ඉංග්‍රීසි කතාකරණ) කොටස් දෙක භාෂාව වෙනුවට ආගමට මුල්තැනක් දීමට තීරණය කලේය. අරාබි සම්භවය නමැති මිථ්‍යාව ගොඩනගන්නට ක්‍රියාකලේය.

LankaWeb – මුස්ලිම් වෙළෙන්ඳන්, ශාරියා/ඉකුවාන් මිණීමරුවන් කරගැනීම – 2

හකීම්ලා ශාරියා සඳහා ක්‍රියාකරණ ආකාරය හිස්බුල්ලා කාත්තන්කුඩි- සයින්දමරිදු වලින් අරාබිකරණය ආරම්භ කිරීමෙන් නොපෙනේද? හකීම්ලා අවලංගු කාසි වැනිය.ඔහුට රනිල් ලොකු මුදල් පගාවක් ගෙනගිය අයුරු රජීව විජේසිංහ විසින් ප්‍රසිද්ධකර ඇත. ශාරියා ප්ලෑන අනුව මුළු රට පුරාම මුස්ලිම් බලකොටු  (බණ්ඩාරගම, අටළුගම වැනි) ස්ථානගත කරමින් සිටී. ඒ අස්සේ අසාද් සාලි වලිගේ පාගාගෙන මුස්ලිම් ශාරියා නීති ඕලන්ද කාලේ සිට එන නිසා ඒවාට අත නොතැබිය යුතු යයි කියයි. මේ ගොනාට නොතේරෙන දෙයක් නම් පුද්ගලිකව ගෙදර කාමරයේ හෝ පල්ලියේදි කල හැකි යම් ආගමික කටයුත්තක් පවා, ඉන් රටේ සෙසු ජනයාට පොදුවේ හානියක් වේ නම් එයට ඉඩ දිය නොහැකි බවය (private wants & needs vs. Public aspirations). බල්ලෙක් වුනත් ඉස්සෙල්ලාම බලන්නේ යමෙකුගේ මූණය. මූණ වසාගත් අයට ගෝනි බිල්ලා කියන්නේ  ඒ නිසාය. ස්ත්‍රීන් සම්බන්ධයෙන් මුස්ලිම් පිරිමින් පවත්වාගෙන යන වහල් කාම සූත්‍ර ක්‍රමය අනුව ජනයා බෝ කිරීම අරාබි මුස්ලිම් රටවලට ගැලපුනත්, සිංහලයාට ඇති එකම දූපතේ ඊට ඉඩදීම ජාතියේ සිය දිවි නසා ගැනීමකි.

දෙමළ කතාකරණ ජනයා වාසයකරණ ප්‍රදේශයක් (රටක්?) යන මකුළු දැලකින් අඩුතරමින්  නැඟෙනහිර පලාතේවත් ශාරියා ව්‍යාප්තවාදය බැඳ තැබිය නොහැකිය. මෙම අළුත් දෙමළ කතාකරණ මිනිසුන් යන  දේශපාලන සෙල්ලම, පාරාවලල්ලක් බව මේ අන්ධයින්ට නොපෙනේ. වතුකරයේ පමණක් නොව වැල්ලවත්ත, අකුරණ, අටළුගම, බේරුවල යනාදි වශයෙන් රටපුරා විසීරී සිටින දෙමළ කතාකරණ ජනයාට ද 13-A  යටතේ ඉන්දියාවේ පොන්ඩිචරි මොඩලයේ ආකාරයේ ස්වාධීන ප්‍රදේශ ඉල්ලා සිටීමට ඉඩ ප්‍රස්ථා සැළසේ. නිරන්තර මායිම් අරගල වලට අමතරව මෙය සිංහල ජනයාට, විශේෂයෙන් සිංහල බෞද්ධයින්ට බලවත් ආතතියක් ගෙන දෙන කරුණකි. ජෙහාන් පෙරේරලා, දයාන් ජයතිලකලා වැනි ක්‍රිස්තියානි, මාක්ස්වාදී, බටහිර ඒජන්තලා ලංකාව බහුජාතික රටක් යයි කියමින් සිය මහාවංශ විරෝධී ව්‍යාපාරය හරහා ඊළම්-ශාරියා කාරයින්ට මුක්කු ගසමින් සිටී

ඉතා සරල ලෙස කියනවා නම්:

• ලංකාවේ තිබෙන්නේ භාෂාව හෝ ආගම අනුව සිදුවන අගතීන් හෝ අසාධරණකම් හෝ නොව, භූමියේ සම්පත් බෙදීයාමේලා ඇති විෂමතාවය (spatial variation in resource distribution) හා සෑම ජන වර්ගයකටම සමාන අවස්ථා (equal access of opportunity) සපයා නොදීමේ අර්බුදයකි;
•  රටේ ජන සංඛ්‍යා ව්‍යාප්තිය දක්වන සිතියම, (ප්‍රහාකරන් විසින් සිංහල හා මුස්ලිම් ජනයා උතුරෙන් පලවා හැරීම හා ශාරියා ක්‍රමය අනුව සිංහල ගම්මාන ක්‍රමාණුකූලව අරාබි ඩොලර් පාවිච්චිකර පල්ලිවල කඩු එකතුකරන තනිකර මුස්ලිම් ගම්මාන කිරීමට අමතරව [අළුත්ගම දර්ගා ටවුන් පන්සල ඉදිරියේ හරක් ඔළු දැමීම වැනි]) බිත්තර ඔම්ලට් එකක් මෙන් නැවත සුදු හා කහ වශයෙන් වෙන්කර ගත නොහැකි මිශ්‍ර සංකීර්ණ පින්තූරයකි;
•  මහළු ජේ. ආර්ට, රජිව් ගාන්ධි නම් කොල්ලා විසින් බලෙන් ගිල්ලු, බණ්ඩාරණායක අගමැති විසින් 1957 දී චෙල්වනායගම්ට  දීමට එකඟවූ, මිසිස් චන්ද්‍රිකා විසින් 1995-2000 නීලන්-ජීඑල් පැකේජ් ඩිල් වලින් හදාදීමට තැත්කල හා රනිල් විසින් සටන් විරාම ගිවිසුමකින් (2002) පාවාදීමෙන් පසු ඔරුමිත්තනාඩු මගඩියෙන් (2018) යළි ඔක්ෂිජන් සැපයීමට සැදූ, දෙමළ නිජබිම් මිථ්‍යාව නන්දිකඩාල් වලදී නිෂ්ප්‍රභාවිය;
• තවද, APRC කොමිටියේ සභාපති තිස්ස විතාරණත්, ඔරුමිත්ත්නාඩු වැඩේට සම්බන්ධ මහජන අදහස් සමීක්ෂණ කොමිටියේ ලාල් විජේනායකත් යන අරටු මාක්ස්වාදීන් දෙන්නාම භාෂාව හෝ ආගම අනුව භූමි ප්‍රදේශ මායිම් කිරීම නුසුදුසු යයි කියා සිටියේය.

LankaWeb – 19-A and balkanization plan

ලංකාවේ දුෂ්ඨ ත්‍රිකෝණය

අවුරුදු 73 ක් පුරාවටම රට කබාසීනියා කල, ලංකාවේ ප්‍රථම අගමැතිවීමට සිටි ඩී.බී.ජයතිලකගේ සිට 2020 දක්වා රටේ සිටි ලෝභ-ද්වේෂ-මෝහයෙන් පිරි අගමැති හා ජනාධිපති පංචස්කන්ධවල පව් (කරුමය) මේ වනවිට ගොඨාභය රාජපක්ෂගේ කරමත  වැටී ඇත. ඔහුට කරන්නට තිබෙන්නේ මරණ තුනක් ඇති මිනිහෙක් පැණිකෑවා වැනි කාර්යයකි. වටේ සිටිනා යර්ස්මන්ලාගෙන් ගැලවී, භගවත් ගීතාවේ අර්ජුන මෙන් ඉදිරිකාලයේදී ඔහු ක්‍රියා නොකලොත්, රට විනාශවී යනු නිසැකය. රටේ තිබෙන <දුෂ්ඨ ත්‍රිකෝණය> ගැන මුලින් ලියනවිට හිතුවාට වඩා අතිශයින් භයානක ලෙස ත්‍රිකෝණයේ නිලධාරී පැත්ත බරපතල ලෙස දූෂිත බව දැන් දැන් එලිවේ. රොනී ද මැල්ට සිවිල් සේවයෙන් අස්ව දේශපාලනයට එනවාට ඔහුගේ ධනවත් බිරිය අනුමැතිය දුන්නේ නිලධාරියාට ඉහළින් දේශපාලකයා නැඟී එන නිසාය. දැන් සිදුවී ඇත්තේ නිලධාරියා මන්ත්‍රීලාව අල්ලේ නටවමින් මහජනයාට වසකවමින් හවුලේ රට සූරාකෑමය.

LankaWeb – ලංඩන් මහකොමසාරිස් සංගක්කාර: ලංකාවේ දුෂ්ඨ ත්‍රිකෝණය -වැසිකිළි දුර්‌ඝන්‌ධය නොහොත් ලොවින් එකෙක් එක් දෙයකට සමත් වීම

ලංකාවෙබ් වෙබ් අඩවියේ පලවන ලිපි හා  චමුදිත සමරවික්‍රමගේ යූටියුබ් වැඩ සටහන් වලින් එලිවන්නේ රට වෙනුවෙන් සේවයට යොදාගත හැකි අය කෙතරම් සිටිනවාද යනුය. විශේෂයෙන්, 1977 ජේ.ආර් සමඟ හා ඔහුට පසුව රට වැටී ඇති අඝාධය, මිලින්ද මොරගොඩගේ පාත් ෆයින්ඩර් හරහා ගොඩගත නොහැකිය. ඒ සඳහා පීපල් පවර්, පීපල් කැපිටල් (මහජනයා තුල ඇති දැණුම් සම්භාරය හා විභවය ) දෙසට යායුතුය. ගෝටාගේ සෞභාග්‍යයේ දැක්මේ ප්‍රකාශණයේ ජනමූල සභා වශයෙන් දක්වා ඇත්තේ මේ අදහස වුවත් එය අමතක කර දමා ඇතිසේය.

ජනසම්මතවාදය හා ජන සභා සංකල්පය

යුරෝපීය චින්තනක්‍රමයට (Euro-centric mindset – යුරෝපය අති ශ්‍රේෂ්ඨය!), කොටුවී සිටින ලංකාවේ පාලක කළුසුද්දන් පන්තිය හා එන්.ජී.ඕ ඩොලර් කල්ලි, යටත් විජිතවාදීන් විසින්ම සිය  පරණ යටත් විජිතවල ඇතිකල රටවල ජනවර්ග අර්බුදවලට විසඳුම් වශයෙන් මෑතක සිට (R2Pද සමඟ) යන පොත ලියූ දෙන්නාවත් ඉන්දියාවේ පංචයාත් හෝ ලංකාවේ ගම සභාව ගැන වචනයක්වත් නොලියයි. ඇමෙරිකන් හා යුරෝපා ප්‍රොපෙසර්ලා විසින් දේශනා කරණ <නන් මැජෝරිටේරියන් ලණුව> ගිලගෙන සිටී. මෙහි න්‍යායාචාරියා වන ඩොනල්ඩ් හොරෝවිට්ස්  (Ethnic Groups in Conflict, Donald L. Horowitz. 1985) හෝ වඩා මෑතකාලයේ ‘වයි නේෂන්ස් ෆේල්’ යන පොත ලියූ දෙන්නාවත් ඉන්දියාවේ පංචයාත් හෝ ලංකාවේ ගම් සභාව ගැන වචනයක්වත් නොලියයි. මොවුන්ට හා <සොෆ්ට් පවර්> ගැන ලියන ජෝසෆ් නයිලාට (Soft Power: The Means To Success In World Politics – Joseph S. Nye, 2004), වහල්වූ මනසක් ඇති පිරිසේ නායක දයාන් ජයතිලක 13-A ප්ලස් කියා නැහෙන්නේ නොදන්නා කමට වඩා ඉන්ගිරිස් වලින් දේශපාලකයින් රැවටීමේ උපාය නිසාය. හොරෝවිට්ස්ලාගේ සූත්‍රය යොදා ගොඩ ආ එකම රටක්වත් ලෝකයේ නැත, සිදුවූයේ රටවල් කැඩීම හා ඉන් පසු ඒවා අතර සිවිල් යුද්ධ හටගැනීමය. සොෆ්ට් පවර් කියන්නේ ආයුධ වෙනුවට ඩොලර් පගා, ට්‍රෝජන් අශ්වයෝ,  කුමණ්ත්‍රන යනාදී කෞටිල්‍ය ගනයේ, දියරෙද්දෙන් බෙල්ල කපන උපක්‍රම වලටය.

අපේ රටේ භූගෝල විද්‍යාවට, ඉතිහාසයට්, පරිසරයට, සමාජයට ගැලපෙන විද්‍යාත්මක හා සියළු ජනවර්ගවලටම සාධාරණ විසඳුමක් වශයෙන් මෙම ජන සභා සංකල්පය, 2005 දී හා 2010 දී ජනාධිපති මහින්දටත්, කරු ජයසූරියටත්, උගත් පාඩම් හා සංහිඳියා කොමිෂමටත්, ජනාධිපති මෛත්‍රීපාලටත්, මෑතකදී රොමේෂ් ද සිල්වා කොමිටියටත් ඉදිරිපත් කරණ ලදී. එකරටක්-එක නීතියක් කාර්ය සාධක  බලකායෙන් සිංහල ජනයා බලාපොරොත්තුවන්නේ මුස්ලිම් හෝ දෙමළ ජන කොටස්වලට හිරිහැර කිරීමක් නොව ඔවුන්ගේ ඓතිහාසික උරුමය වන සිංහලේ දිවයින සිංහල කළු සුද්දන් විසින් කැබලිකර දැමීම වලක්වා ගැනීමය. සමහර විට, මේ ඒ සඳහා ලැබෙන අවසාන අවස්ථාවද වියහැකිය. 13-A අහෝසිකර ඒ වෙනුවට ජනසභා ක්‍රමයකින් දේශපාලකයින්ට නොව මහජනතාව බලගැන්වීම, සම්බන්ධන් කියන, <ඔක්කොම එකතු වෙන්න පුළුවන් හොඳ තීන්දුව> ය.

පසුගිය ලිපියේ රූප සටහන මඟින් සරලකර පෙන්වන්නට සැදුවේ මෙම ජන සභා සංකල්පය (ගම් සභාව, ගම-වැව-දාගැබ ත්‍රිත්වය) නීතිමය වශයෙන් සාධාරණ, බුදු දහමට එකඟ හා භූගෝල විද්‍යාත්මක නිර්ණායක වලට අනුකූල වන බවය.  බෞද්ධ දශරාජ ධර්ම ගැන කතාකරණවා වෙනුවට වත්මන් ලෝක හා ලංකා දේශපාලනයට ගැලපෙන ආකාරයේ විසඳුමක් සඳහා විද්‍යාත්මක-මතවාදී අත්තිවාරමක් මෙම සටහන සපයයි. ජේ. ආර්. විසින් ඔහුගේ 1977 <ධර්මිෂ්ට සමාජයක්> යන ජරමරයේ මෙසෙන්ජර් වශයෙන් යොදාගත්තේ බෞද්ධ දර්ශන මහාචාර්ය W. S. කරුණාරත්නගේ, රටේ, සමාජයේ, අභිවෘධිය සඳහා, බාහිර විප්ලවයක් මෙන්ම සන්තානගත විප්ලවයක්ද සිදුවිය යුතුය යන දේශපාලන වේදිකාවල දේශනාකල සූත්‍රයය. රූප සටහනේ ලෝභ-ද්වේෂ-මෝහ රවුමෙන් සෙසු සියල්ල වටකර තිබෙන්නේ මේ නිසාය. නරක ව්‍යවස්ථාවක් වුවත්, යහපත් පුද්ගලයෙකු යටතේ හානිකර නොවන බවත්, කෙතරම් යහපත් ව්‍යවස්ථාවක් වුනත් නරක පුද්ගලයෙක් යටතේ විනාශයක් වියහැකි බවත් කියවෙන්නේ ද ඒ  අනුවමය. ජන සභා සංකල්පය හා භුගෝල විද්‍යාව අතර ඇති සම්බන්ධය වටහා ගැනීමේදි විශ්‍රාමලත් මහාචාර්ය මද්දුමබණ්ඩාර විසින් කර ඇති පර්යේෂණ අතිශයින් වැදගත්ය. ඉන් එකක් මෙහි පහතින් ලින්ක් කර ඇත.

PUBLIC LECTURE : New Provinces for a New Era – YouTube    (2015)

‘Think globally, act locally.’ -Patrick Geddes, Scottish Town Planner (1915)

‘All politics is local.’ – Tip O’Neill, ex-speaker of US House of Representatives (1977-87)

රූප සටහනේ ඇති ත්‍රිකෝණයේ පදනම භූගෝල විද්‍යාවය. පොලොව මතුපිට දක්නට ලැබෙන විවිධත්වය (spatial diversity/variability) හා ඒ තුලින්ම හඳුනාගත භූමි ඒකක (regions) , කාලය හා දුර (time and space) අතින් සීමිත හැසිරීමක් ඇති මිනිසාගේ ක්‍රියාකාරී දේශපාලන සංවිධාන කෙරෙහි බලපාන බව ඉහත සඳහන් ප්‍රකාශ දෙකෙන් පෙනේ. ප්‍රසිද්ධ නගර නිර්මාණ ශිල්පියෙක්වූ ගෙඩස් විසින් කිව්වායයි සැළකෙන ප්‍රකාශය අනුව සිතීමේ ශක්තිය මෙන් නොව ක්‍රියාවේ හැකියාව භූමිය වශයෙන් සීමිතය. සෑම දේශපාලන න්‍යායයක්ම (වැඩවසම්, ධනවාදී. සමාජවාදී, අධිරාජ්‍යවාදී, පැසිස්ට්වාදී, නියෝජිත ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී) සාර්ථකවීම හෝ නොවීම රඳා තිබෙන්නේ අන්තිමේදී එය කුඩා භූමි ඒකක මට්ටමින් ක්‍රියාත්මක වනවාද යන්න මතය. එඪේර සංක්‍රමණික මිනිසුන්ගේ පවා  ටෙරිටෝරියල් භුක්තිය (mobility and possession) සිංහයෙකු හෝ අලියෙකුගේ හෝ ගවයෙකුගේ ශරීර ශක්තියට සමාන නොවේ.

මොන්ටෙස්කි කිව්වේද ආණ්ඩු බලය හැකි උපරිම භූමි ඒකක සංඛ්‍යාවකට විසුරුවා හරින ලෙසය. ෂුමාකර්ගේ ස්මෝල් ඊස් බියුටිෆුල් (1973) යන අදහසෙන් ආරම්භවී,  කර්ක්පැට්‍රික් සේල්ගේ හියුමන් ස්කේල්  (1980) මතවලින් ඉදිරිපත්වූයේ මිනිසාට මේච්චල් කරගත හැකි භූමි ප්‍රදේශවල මිනිසාගේ කටයුතු පරිපාලනය කරගැනීමට ඉඩ සළසා දීමේ යෝග්‍යතාවයය. තිරසර සංවර්ධන මාවත එයය. මහාපරිමාණයේ  වගා සඳහා කැළෑ එලිකිරීම දැනට ලංකාවේ පවතින දිස්ත්‍රික් මන්ත්‍රී නියෝජන ක්‍රමය හෝ ප්‍රාදේශීය සභා විහිළුව මෙන්ම රටට අහිතකරය. රටේ 1978 ට කලින් පැවති, 1856 දී වෝඩ් ආණ්ඩුකාරයා විසින් යළි පණදුන් ගම් සභා ක්‍රමයට යෑමේ අවශ්‍යතාවය පෙන්වමින් නිකුත්කල අභයවර්ධන  කොමිෂම් වාර්තාව පක්ෂ දේශපාලකයින් විසින් හමස් පෙට්ටියේ දැම්මේය (Report of the local government reforms commission, sessional paper no. 1 of 1999).

රූප සටහනේ පෙන්වන මොඩලයට අනුව රට ගොඩනැඟීමේ මාවතක් < මහින්ද චින්තන සිතියම් පොත>  (MC Atlas) නමින්  ප්‍රථම වරට ඉදිරිපත්කලේ ජනාධිපති මහින්දට 2005 දීය. දැන් රට කොට උඩ යාමේ ආසන්නයටම පැමිණ ඇත. විරුද්ධ බලවේග සිතන්නේ රට ගැන නොව ජනයා රවටා බලය අල්ලා ගැනීමටය. කණගාටුවට කරුණ නම් ආණ්ඩුව රෙජීම් චෙන්ජ් කාරයින්ට අවශ්‍ය මූනිස්සම් දිනපතාමවාගේ සැපයීමය.

අළුත් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවක් වෙනුවට දැන් කලයුතු ජන සභා සංකල්පය තෝරාගත් දිස්ත්‍රික් තුනක ක්‍රියාවට නැඟීමය. ඒ මඟින් මීලඟ ජනාධිපති මැතිවරණයට කලින් රටේ සෑහෙන ප්‍රමාණයකට චන්දදායකයාට තම භූමි ප්‍රදේශයේ බොහෝ කටයුතු පාලනය කර ගැනීමේ බලය පැවරීමට හැකි වන්නේය. මෙම ක්‍රමය 1940 දශකයේදී කළුකොඳයාවේ ප්‍රඥාශෙඛර හිමිඳුන් විසින්, ග්‍රාම ප්‍රතිසංස්කරණ හා අපරාධ මර්දන ව්‍යාපාරය වශයෙනුත්, 2010 කාලයේදී ගැමි දිරිය වැඩ සටහන වශයෙනුත් ඉතා සාර්ථකව ක්‍රියාත්මක විය. අවස්ථා දෙකේදීම පක්ෂ දේශපාලකයා ඒවා කඩාකප්පල් කලේය (මුල් එක ඩී. බී ජයතිලක, ඩී. එස්. සේනානායක හා බණ්ඩාරනායක විසිනී). මේ ව්‍යාපාර දෙකම පක්ෂ දේශපාලකයාගේ මැදිහත්වීමෙන්   තොරව සිදුවිය.

මෙම ලිපි මාලාවට ලින්ක් කර ඇති වෙනත් ලිපි වලින්  ජන සභා ක්‍රමය ක්‍රියාවට නැඟිය හැකි/යුතු ආකාරය සවිස්තරව පෙන්වා දී ඇති නිසා , මෙහි දක්වන්නේ රොමේස් ද සිල්වා කොමිටියට යැවූ යෝජනාවෙන් කොපිකල කොටසකි.

1. රටේ පහලම සිවිල් පරිපාලන ඒකකය වන ග්‍රාම නිලධාරී සේවක වසම්, ස්වභාවික මායිම් සහිත (නැචුරල්) ඒකක වනසේ, භූගෝල විද්‍යා-භූජල විද්‍යා-පරිසර විද්‍යා (ජෝග්‍රෆි, ජියෝහයිඩ්‍රොලොජි, ඉකොලොජි) නිර්‌ණායක අනුව අළුතින් ප්‍රතිසංවිධානය කල යුතුය. කුඩා දූපත් දෙකක් වන නිව්සීලන්තයේද එරට ව්‍යවස්ථාවෙන් නියෝග කර ඇති අන්‌දමටම ලංකාවේදීද මෙය ව්‍යවස්ථාගත කල යුතුය. මෙම යෝජනාවෙන්, එක ගලකින් කුරුල්ලන් රැසක් බිම දමන ආකාරයේ, දැනට රටේ පවතින පක්‍ෂ දේශපාලකයින් විසින්ම පටලවා ගත් අන්තෝජටා-බහිජටා අර්බුද බොහොමයකටම විසඳුම් සපයන්නේය.

2. 1833 දී කෝල්බ්‍ර‌ෑක් කොමිෂම විසින් රට පලාත් පහකට බෙදුවේ, යටත් විජිත සූරාකෑමේදීද, ඕනෑ නම්, බොහෝ දෙනා අදටත් මහ උජාරුවෙන් කතාකරණා ලිබරල් වාදය යොදාගත හැකිය යන හිඩැස අනුවය (ලිබරල් වාදයේද අන්තවාදයක් ඇත). ඔහුගේ එක අරමුණක් වූයේ 1818 කැරැල්ලට පසුව, උඩරට රදලයින්ගේ දල බිඳීමය. අනික, ආදායම් එකතුකර ගන්නා ඒකක සැදීමය. මෙම දෙවන උවමනාව අනුව දිගටම යමින් ලංකාව පලාත් නමයකට බෙදන ලදී. එහෙත් 1931 න් පසුව හෝ 1948 න් පසුව, තබා දැන් 2020 දී වත්, රටේ භූගෝල විද්‍යාවට හා ඉතිහාසයට පටහැනි මෙම භූමිය බෙදීමේ සූත්‍රය වෙනස් කිරීමට කට අරින දේශපාලකයෙක් තබා <විද්‌වතෙක්>වත් සොයා ගැනීම දුෂ්කරය. ලඟදී බොරුවට හෝ එසේ කිව්වේ ජනාධිපති සිරිසේන පමණය. මේ පිළිඹඳව ලියූ එකම පරිපාලන සේවා නිලධාරියාවූයේ, භූගෝල විද්‍යා උපාධිධාරියෙකුවූ, වී. කේ, නානායක්කාරය. පලාත් නවයේ කෘතිම බෙදීම ඔහු පෙන්වා දුන්නේ ඒ මත රටේ ජලය මූලික දේශගුණික කලාප තුන (තෙත් (රෝස පාට), අතරමැදි (කොල), වියළි (දුඹුරු)) ආරෝපනය කිරීමෙන්‌ය (ඉන්වයිටින් ෆේලියර් – නේචර් ඔෆ් ද ස්පේෂියල් යුනිට් ඔෆ් ඩෙවොලූෂන්, ද අයිලන්ඩ්, නොවැම්බර් 8, 2017) මෙහි පහතින් කොපිකර තිබෙන්නේ ඒ සිතියමය:

3. නන්මැජෝරිටේරියන් විසඳුම් කතාව තදින්ම බදාගෙන වසීවී සිටින, ලාල් විජේනායක යහපාලන කමිටුව පවා, පාලන ඒකක, ජාතිය, වර්‌ගය, ආගම හෝ භාෂාව අනුව මායිම්කල යුතු නැතැයි නිර්දේශ කර තිබීම, රට කැබලි නොකිරීමේ ඒකිය ලංකාවක් යන සංකල්පයේදී ඉතා වැදගත් පියවරකි (9.1.2.6 නිර්දේශය, මැයි 2016). මෙම කෘතිම මායිම් සහිත පලාත් නමය තුල ඇති දිස්ත්‍රික් 25 හා ග්‍රාම නිලධාරී වසම් 14,022 මායිම් කර ඇත්තේද කෘතිම මායිම් සහිතවය. කලින් 4,000 ක් පමණක්‌වූ මේ වසම් සඛ්‍යාව 14,000 කලේ ජනාධිපති ප්‍රේමදාස විසින්, තම පාක්‍ෂිකයින්ට රක්‍ෂා සැපයීමටය. ගොඩකල එක මඩවගුරකින් සැතපුම් 12 ක් ඈතින් තවත් මඩවගුරක් ගොඩකර එතැන පාර්ලිමේන්තුවක් සැදුවා වැනිම‌වූ, මෙම අඥාන, හිතුවක්කාර ක්‍රියාව, ග්‍රාම සේවාව හා එම නිලය බාල්දු කර දැම්මා පමණක් නොව මොන අන්දමට ඒවා මායිම් කලාදැයි දන්නා කෙනෙක් හෝ ඒ ගැන වාර්‌‌තා හෝ නැත. මෙම වසම් ස්වාභාවික ඒකක කිරීමෙන් මෙම නැණවිකල් තීන්දුව වෙනුවට ඊට වඩා බෙහෙවින් අඩු වසම් සංඛ්‍යාවක් බිහිවෙන්නේය. යම් විශාල ස්වාභාවික වසමකට, අවශ්‍යනම් නිලධාරීන් දෙතුන් දෙනෙකු පත් කිරීම වෙනම කරුණකි.

Language-Blind Regional Development Units | PDF | Sri Lanka | Drainage Basin (scribd.com) (2006)

4. මතුපිට ගලනා ජලය හෝ භූගත ජල උල්පත් හෝ මුල් කරගෙන මෙසේ වසම් මායිම් කිරීම, ලංකාවේ අනාදිමත් කාලයක සිට පැවති, ගම-වැව-දාගැබ (කෝවිල්/පල්ලිය)- යන සමාජ, ආර්ථික, හා දේශපාලන ත්‍රිත්‌වයට අනුකූලය. පණ්ඩුකාභය රජුගේ කාලයේ මුළු දිවයිනේම ග්‍රාම මායිම් කලායයි පැවසේ. පරාක්‍රමබාහු රජු වැසිජලය කළමනාකරණයේ අගය පෙන්‌වා දුන්නේය. ඉන්දියාවේ පංචයාත් යන්නේ අර්‌ථය, පස් දෙනෙක් එකඟතාවයකට පැමිණි විට, එතැන දෙවියන් වැඩ ඉන්නවා යන්නය. සම්මුතිවාදය හා බුදු දහමේ මධ්‍යම ප්‍රතිපදාව අනුව ක්‍රියාත්මක වුණු 1856 ට පසු, වෝඩ්, රොබින්සන්, ග්‍රගරි, යන ආණ්ඩුකාරයින් විසින් යළි පණදුන් ලංකාවේ ගම් සභාව, හෝ ඉන්දියාවේ පංචයාත්, නූතන ලෝකයේ නන්මැජෝරිටේරියන් විසඳුම් දීමේ කතාවේ පප්පා වන, සිය තරුණ කාලයේ ලංකාවේ පර්යේෂණද කල, ඇමෙරිකන් ප්‍රොපෙසර් ඩොනල්ඩ් හොරෝවිට්ස්ට අමතකවීමේ අසනීපය ගැන මෙහි පසුව සඳහන් කර ඇත.

5. ලංකාවේ මෙම මානව ත්‍රි‌ත්‌ව මොඩලය, මුළු දිවයිනම ආවරණය කරණ භෞතික ත්‍රිත්‌වයක්, -තෙත් කලාපය-වියළි හා ශුෂ්ක කලාප- මධ්‍යම කඳුකරය- හා බැඳී ඇත. (මීට අමතරව තෙත් කලාපය, අන්තර් කලාපය හා වියළි කලාපය වශයෙන් දේශගුණික ත්‍රිත්‌වයක්ද දිවයිනේ ඇත). මධ්‍යම කඳුකරය දිවයිනේ හදබිමය. ලංකාවේ ඇති ගංඟා 103 මෙම ත්‍රිත්‌වය පණ ගන්වන ලේ නහරය. උදාහරණයක් වශයෙන් සුද්දා, සමනල කන්ද කෝපි හෝ තේවගාවට එලිකලා නම්, මහවැලි, කැළණි, වළවේ කා කලු ගංඟා සිදීගොස් දිවයින කාන්තාරයක් වන්නට හොඳටම ඉඩ තිබුණි. <මිනිසාගේ ඉතිහාසය යනු වතුරේ ඉතිහාස කතාව> නම්, ජල ද්‍රෝණි අනුව ග්‍රාම සේවා වසම් මායිම් කිරීම, යම් රටක බලවත් පිරිසක් විසින් සෙසු ජනයා පාලනය කිරීමේ උපකරණයක් වන නීතියට ප්‍රශ්ණයක් විය නොහැකිය. ඇල්ලේ ගුණවංශ හිමියන්ට අනුව නීතිය යනු අකුරු ගොඩකි. උන්වහන්සේ එසේ කියන්නේ මෙතෙක් නීතීඥයින් සැදු රටේ ව්‍යවස්ථා ගැන විය යුතුය!

6. ස්වාභාවික මායිම් සහිත ග්‍රාම සේවා වසම් ක්‍රමයේ ප්‍රයෝජන (වාසි)

තිරසර සංවර්‌ධනයක මුල් ගල රටේ භූමිය ස්වාභාවික (නැචුරල්) ඒකක ලෙස මායිම් කිරීමය. සෙසු සියළු මානව ක්‍රියා සිදුවන්නේ පොලොව මතුපිටය. මෙම ක්‍රියා මතුපිට රටා බිහි කරයි (ප්‍රොසෙසස් ඇන්ඩ් පැටර්න්ස්). එහෙත් මෙම වසම් මායිම් ක්‍රමයේ බලවත්ම වාසිය නම් එය රට කැබලි කිරීමේ ව්‍යාපාරයට, (මෑතක සිට ශාරියා ඉස්ලාම් ව්‍යාප්තවාදයට) මතවාදයට, විද්‍යාව, නීතිය හා බුදු දහම අනුසාරයෙන් දෙන විසඳුම වීමය. මෙහි පැති දෙකක් ඇත. එනම්:

7. වසම් එකට එකතු කරමින් ඉහලට යමින් ප්‍රාදේශීය ලේකම් හා දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්‌යාල බල ප්‍රදේශ මායිම් කිරීම හා සෙසු මධ්‍යම ආණ්ඩුවේ ආයතන වල ක්‍ෂේත්‍ර ඒකක වල මායිම්ද එසේ සැදීම. උදාහරණයක් වශයෙන්, කෘෂිකර්‍මාන්ත, පොලිස්, සෞඛ්‍ය, මහාමාර්‍ග, අධ්‍යාපන, අපදා කළමණාකරණ, සමාජ සේවා, වනරක්‍ෂණ යනාදී දෙපාර්තමේන්තු වල බල ප්‍රදේශ මෙම වසම් එකතුකල ස්වාභාවික ඒකකවේ. මෙය රුසියන් බෝනික්කන් ඇතුලේ සිට පිටතට ලොකුවනවා වැනිය; සරල මෙට්‍රික් ක්‍රමය වැනිය. මේ අනුව වසමක පිහිටීම (ලොකේෂන්) තිතක් වශයෙන් සළකා, විවිධ තොරතුරු ඩේටා ටේබල් හා/හෝ සිතියම් ලෙස පරිගණකයෙන් බලාගත හැකි ක්‍රමයක්ද සදාගත හැකිය.

8. අළුතින් සීමා මායිම් කල ග්‍රාම සේවා වසම්, ජනතාව බලවත් කිරීම (එම්පවර්‌මන්ට් ඔෆ් පීපල් ඇට් ග්‍රාස් රූට් ලෙවල්) සඳහා ජන සභා වශයෙන් උපයෝගී කරගැනීම ව්‍යවස්ථාගත කිරීමය. මේ අනුව වසමක්, (හෝ ඒවා එකක් ප්‍රමාණයෙන් කුඩා නම් දෙකක්), ජන සභා (ජන මූල සභා) ඒකකයක් ලෙස හඳුනා ගැනීමය. මෙම ජන සභා පක්‍ෂ දේශපාලනයෙන් තොර (ඉතා සාර්‌ථකවූ එහෙත් මෑතකදී හදිසියේ නතර‌වූ ගැමි දිරිය වැඩසටහන හෝ සුද්දන් හා කළුසුද්දන් විසින් කඩාකප්පල්කල, 1930ස් 40 ස් ගණන් වල කළු කොඳයාවේ ප්‍රඥාශෙඛර නාහිමියන් විසින් සාර්‌ථක ලෙස ගෙනගිය ග්‍රාම ප්‍රතිසංස්කරණ හා අපරාද මර්‌දන දීපව්‍යාප්ත ව්‍යාපාරය මෙන්), ඉන්දියාවේ (73 සංශොධනය, 1992), පංචයාත් රාජ්‍ය ආයතන වලදී මෙන් ව්‍යවස්ථාවෙන් බලය දෙනලද, මැස්ලෝගේ මිනිස් අවශ්‍යතා හා උවමනා ලැයිස්තුවට අනුව දිය හැකි උපරිම බලතල සහිත ආයතන විය යුතුය.

9. මෙම ජනසභා භූමි ඒකක, 1977 ට පෙර රටේ පැවති පාර්ලිමේන්තු ආසන සීමා නිර්‌ණය කිරීමේදී හා චන්ද දමන ප්‍රදේශ (පොලින් ඒරියා) මායිම් කිරීමේදී, භාවිතා කල හැකිය. ඉදිරියේදී රටේ තිබිය යුතු මධ්‍යම රජය, පාර්ලිමේන්තුව, ජන සභා ජාතික උපදේශක සභාව හා බිම් මට්ටමේ ජන සභා පමණය. මේ අනුව පලාත් සභා හා ප්‍රාදේශීය සභා අනවශ්‍ය මුදල් නාස්තියකි. එහෙත් යම් හෙයකින් විකෘති ප්‍රාදේශීය සභා ක්‍රමය අතහැර දැමීමට පක්‍ෂ දේශපාලකයින්ට ශක්තියක් නැත්නම් තාවකාලිකව හෝ තවදුරටත් ඒවා පවත්‌වාගෙන යාමේදී ඒවායේ බල ප්‍රදේශය හා කොට්‌ඨාශවල මායිම්, ජන සභා ඒකක එකතුකර සදාගත යුතුය.

මෙය මෙම ලිපි මාලාවේ අවසාන ලිපියයි. ඔබගේ අදහස් ඊමේල් කර එවන්න chandrawijey@gmail.com

=====

Pathik Hasan Dhaka Bangladesh

Bangladesh’s stable economic development is creating new opportunities for India’s northeastern states and work on a CEPA trade agreement is ongoing. The two countries are celebrating 50 years of India-Bangladesh friendship and India’s President Ram Nath Kovind is currently on an official trip to Bangladesh.

2021 marks the golden jubilee of the liberation of Bangladesh and fifty years of India-Bangladesh diplomatic ties. India’s President Ram Nath Kovind is currently on a three-day state visit to Bangladesh from December 15 to 17, 2021; this is his first state visit since the outbreak of the COVID pandemic.

Speaking on the state of bilateral ties in November, India’s Defense Minister Rajnath Singh affirmed that India Bangladesh relations are going through a golden phase. As Bangladesh attains developing nation” status (upgrading from less developed country” status), India has reiterated its commitment to deepen trade and economic ties with Bangladesh as partners rather than competitors. That Bangladesh is India’s biggest trade partner in South Asia, with a volume of over US$10 billion, is testimony to this commitment. In the same pursuit, both countries are working to finalize a Comprehensive Economic Partnership Agreement (CEPA).

Bangladesh’s holistic development is also viewed positively by New Delhi with new opportunities arising along India’s northeast region. Bangladesh and India share a 4096-kilometer-long (2545 miles) international border, the fifth-longest land border in the world, including 262 km (163 mi) in the state of Assam, 856 km (532 mi) in Tripura, 318 km (198 mi) in Mizoram, 443 km (275 mi) in Meghalaya, and 2217 km (1378 mi) in West Bengal.

Economic and commercial partnership between India and Bangladesh

Bangladesh is India’s biggest trade partner in South Asia and India is the second biggest trade partner of Bangladesh. Bilateral trade between India and Bangladesh has grown steadily over the last decade and the exports of Bangladesh have tripled over the last decade to cross US$1 billion in 2018-19. In FY 2019-20, India’s exports to Bangladesh were US$8.2 billion and imports were US$1.26 billion.

 The two countries now should concentrate on people-to-people contact, trade, business and connectivity as the issues became increasingly important for the two sides.

A deeper economic and trade engagement becomes all the more relevant, given the success of phenomenal and uninterrupted supply chains during the pandemic. An augmented connectivity infrastructure is imperative to actualize the bilateral trade and investment potential between the two countries. India’s Commerce and Industry Minister Piyush Goyal has recognized five focus areas to bolster bilateral economic ties – technology, connectivity, entrepreneurship, health, and tourism. Bangladesh is also important for aiding India’s connectivity in the Southeast Asian region through Chittagong and Mongla ports.

Both India and Bangladesh are also working towards holding the first meeting of the India Bangladesh CEOs Forum to provide policy level inputs in various areas of trade and investment and also to facilitate exchanges among the business communities of both the countries. Additionally, a bilateral textile industry forum has also been constituted to facilitate cooperation in the textile sector.

According to the data of media outlets, With Bangladesh being the central pillar of India’s Neighbourhood First policy, Dhaka is New Delhi’s largest trade partner in South Asia and bilateral trade between the two countries grew at an unprecedented rate of 14 per cent during the COVID-19 pandemic. the COVID-19 pandemic, bilateral trade was at an unprecedented rate of 14 per cent from 9.46 billion US dollars in 2019 to 10.78 billion dollars in 2021. Joint energy space is steadily emerging, India and Bangladesh’s electricity grids are interconnected from east and west with more than 1160 megawatts of powers way across from India and Bangladesh.The ₹346 crore Pipeline Project, signed in 2018, will connect Siliguri in West Bengal in India and Parbatipur in Dinajpur district of Bangladesh. The work on the India-Bangladesh Friendship Pipeline, a project that will enable the two countries to integrate their energy needs, is progressing well and could be inaugurated next year. ( The NDTV, the Hindu, Foreign Secretary Harsh Vardhan Shringla )

Despite COVID-19 restrictions, the trade between India and Bangladesh crossed $10 billion. . India had sent over one crore COVID-19 vaccines to the country and has extended concessional credit lines of about $8 billion, the highest for any single country. India is also developing two Indian economic zones at Mirsarai and Mongla. Prime Minister Narendra Modi’s invitation to 50 young entrepreneurs from Bangladesh will further augment our ties. Over 350 Indian companies are now registered in Bangladesh. The India-Bangladesh CEO Forum will meet soon for the first time, even as the two countries work towards finalising a Comprehensive Economic Partnership Agreement (CEPA) to deepen trade and economic ties as partners rather than competitors.

India stands shoulder to shoulder” with the country’s leadership and people in their development journey.

Noting that India-Bangladesh supply chains worked uninterrupted through the pandemic, Improving connectivity is imperative” for expanding and realising the potential for bilateral trade and investments. The two countries’ leaders have brought Delhi and Dhaka closer and can together bring economic prosperity to South Asia. ( The Hindu, Commerce and Industry Minister Piyush Goyal)

India and Bangladesh have signed a Memorandum of Understanding (MoU) for the construction of a high-speed diesel pipeline from Nonmilitary in Assam to Parbatipur in Bangladesh, a joint venture between Numaligarh Refinery Limited and Bangladesh Petroleum Corporation. As an indication of goodwill, an initial consignment of 2200 ton of diesel has already been transported from Siliguri in West Bengal to Parbatipur in 50 wagons by the Indian Railways

Furthermore, India-Bangladesh cooperation in the power sector too has become an important aspect in this bilateral relationship. Bangladesh is currently importing 1160 MW of power from India. The Joint Working Group (JWG)/Joint Steering Committee (JSC) on power provides an institutional framework to promote bilateral cooperation in cross border trade of electricity.

How is India aiding Bangladesh as a development partner ?

Presently, Bangladesh remains India’s biggest development partner. Over the past eight years, India has extended three Lines of Credits (LOC) to Bangladesh, amounting to US$8 billion for development of infrastructure in various sectors, including roads, railways, shipping, and ports. Additionally, India has also been providing grant assistance to Bangladesh for various infrastructure projects, including construction of Akhaura-Agartala rail link, dredging of inland waterways in Bangladesh, and construction of India-Bangladesh Friendship Pipeline.

Further, High Impact Community Development Projects (HICDPs) also form an important part of India’s developmental assistance to Bangladesh, with India having funded 68 HICDPs, including construction of, academic buildings, cultural centers, skill development and training institutes, student hostels, and orphanages etc. in Bangladesh. 16 additional HICDPs are being implemented.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

            ලංකාවේ සෞඛ්‍ය සේවයට ඉතා දීර්ඝ කාලීන ඉතිහාසයක්  ඇත. අනුරාධපුර සහ මිහින්තලේ නටබුන් ආශ්‍රිතව හමුවන පැරණි රෝහල් වලින් ඒ බැව් සනාථ කළ හැකිය. ඒවායේ කැණීම් වලින් සොයා ගත් සැත්කම් උපකරණ ඉතා විශිෂ්ඨය. සිංහඅඩුව යනුවෙන් හදුන්වන්නේ ඉන් එක් සැත්කම් උපකරණයකි. මේ පන්නයේ සැත්කම් උපකරණ රාශියක් වර්තමානය වන විට බටහිර රෝහල් වලදී සැත්කම් සඳහා භාවිතා කෙරේ.පුලතිසි රාවනා බුද්ධදාස වැනි මහ වෛද්‍යවරුනගේ විශ්මිත ප්‍රතිකාර සහිත ඉතිහාසයේ අපට හිමි වූ වෙසෙසි ස්ථානය කෝට්ටේ යුගය දක්වා දක්වාම නොනැසී පැවතුණි. කෝට්ටේ යුගයේ දී ලංකාවට පැමිණි එක් ඉතාලි කුමාරිකාවක් චර්ම රෝගයක් සඳහා ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමෙන් පසුව සුවපත්ව රජුගේ අවසරය පරිදි සිංහල වෛද්‍යවරු කණ්ඩායමක් ඉතාලිය වෙත රැගෙන ගිය බව ඉතාලි ජන ප්‍රවද වල සඳහන්ය. එම වෛද්‍යවරු රැගෙන ගිය උපකරණ සහ මැටි භාණ්ඩ නාපෝලි කෞතුකාගාරයේ අදටත් ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇතැයි කියති.   යුරෝපීය ආක්‍රමණ හේතුවෙන් සිංහල රාජ්‍යය ක්‍රමයෙන් දුර්වල විය. නමුත් වසූරිය වසංගත අවස්ථාවන්හිදී පවා  උඩරට රජුගේ රාජකීය වෛද්‍යවරු වසංගතයට මුහුණ දුන් ආකාරය ඉතා ප්‍රබලය.   ඉංග්‍රීසීන්1815 දී රට භාර ගැනීමෙන් පසුව   ඇලොපති වෛද්‍යක්‍රමය මෙරට ප්‍රමුඛ වෛද්‍ය ක්‍රමය බවට පත් විය.විශේෂයෙන්ම බටහිර වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය සඳහා යාපනයේ වෛද්‍ය විද්‍යාලයක් ඇති වීමද මනිපායි හිදී බටහිර රෝහලක් ඇතිවීමද අහුඹුවක් නොවේ. දේශීය වෛද්‍යවරු සතුව පැවති නොයෙකුත් ඖෂධ මේ කාලයේ තහනම් කරන ලදහ. කංසා තහනම හොඳ උදාහරණයකි. 1918 දී ඇති වූ ස්පාඤ්ඤ උණ නම් වසංගතයට ගැමියන් කීවේ බෙලෙක් උණ යයි කියාය. මේ බෙලෙක් උණට වෙදකම් කළ සිංහල වෙදනාවන් අත් අඩංගුවට ගෙන උසාවියට ඉදිරිපත් කිරීමට තරම් අධිරාජ්‍යවාදීන් සැහැසි වූහ;

    බටහිර වෛද්‍යවරුන් සඳහා වෛද්‍ය සභාවක් පිහිටුවා ස්ථාපිත කරන ලද්දේ 1927 දීය. ලංකාවේ සෞඛ්‍ය ආධිපත්‍ය පැතිරවීමට  ඔවුන්ට නිල බලයක් ඉන් ලැබිණ.මේ කාලයේ දේශීය  වෛද්‍යවරුන් ගේ බලවත් අරගලයක ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් දේශීය වෛද්‍ය පනතක් ඉදිරිපත් කරලීමට1950 දී කෙටුම්පත් සැකසින.පාරම්පරික වෙදකම පදනම් කොට ගෙන  බිහිවූ වෛද්‍යවරු සදහා අවශ්‍ය අධ්‍යාපනය ලබා දීමද මෙහි අරමුණ විය.නමුත් 1947දී දාස් ගුප්තා මහතාගේ මූලිකත්වයෙන් පත් කරන ලද කොමිෂන් සභා නිර්දේශය වඩාත් පිළීගැනුමකට ලක්විය .එහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් 1961 දී ආයුර්වේද පනතක් සම්මත කරලීමට සිරිමා බණ්ඩාරනායක මැතිණියට හැකි විය. මේ පනත ගෙන ඒමට විරුද්ධකම් කරන ලද්දේ ද බටහිර වෛද්‍යවරුන්මය. එවකට පාර්ලිමේන්තුව නියෝජනය කල දොස්තර එස්.ඒ. වික්‍රමසිංහ මහතා සිංහල වෙදකම හෑල්ලු කොට කතා කරමින් මේ පනතට විරුද්ධව  කතා පැවැත්වීය.

      වර්තමාන වසංගත තත්වය පැමිණි කල්හි ආණ්ඩුවේ ප්‍රධානීන්ට මතක් වූයේ 1897 දී ඉංග්‍රීසීන් ගෙනා නිරෝධායන පනතයි.බටහිර ක්‍රමය දියුණු අඩියක නොතිබූ ඒ වකවානුවේ ඔවුන්ට තිබූ එකම විකල්පය නම් විදෙස් වලින් පැමිණෙන දෙමළ වතු කම්කරුවන් කඳවුරු වල ගාල් කර නිරෝධායනය කිරීමයි. විශේෂයෙන්ම මන්නාරම අසල මේ කඳවුරු පිහිටා තිබුණි.නිරෝධායන හා රෝග වැලැක්වීමේ ආඥා පනත යනුවෙන් මේ පනත සංශෝධනය වූ අතර ඊට පෙර වසූරිය සඳහා වන එන්නත් ආඥා පනතක්ද සම්මත කරගෙන තිබුණි. කෙසේ වෙතත් බටහිර වෛද්‍යවරුන්ගේ මූලිකත්වයෙන් ඔවුන් ගේ ආධිපත්‍ය යටතේ පිහිටුවාගත් මේ පනත් වතමන් ආණ්ඩුවටද මතක් වූයේ තවමත් තිබෙන බටහිර ගැති මානසික තත්වය නිසා බව කිව යුතුය.

ඒ වන විට 2004 මුහුද ගොඩ ගැලීම නිසා ඇති වූ තත්වය සමනය කරලීමට සහ ඉදිරියේ ඇතිවන හදිසි අවස්ථා පාලනය කිරීමට අවශ්‍ය ව්‍යසන කළමනාකරණ පනතක් ද ගෙනවුත් තිබුණි.වසංගත වැළැක්වීමටද එහි ප්‍රතිපාදන තිබුණි. නමුත් ආණ්ඩුව ට අවශ්‍ය වූයේ එක් බලධාරියෙකු ගේ පාලනය යටතේ වසංගතය පාලනය කිරීමයි. මුලු රටම වසා වසංගතය පැතිරීම පාලනය කිරීම සිදු විය. එය ලෙහෙසියෙන් කළ හැකිය.නමුත් සිදු වූයේ ඒ නිසා රටේ ආර්ථිකය ලෙඩ වීමයි.රටේ රැකී රක්ෂා බිඳ වැටීමයි.

     කොරෝනාව පමණක් නොව සියලුම වසංගත තත්වයන් පාලනය කිරීමට සමත්කම් ඇති සිංහල වෛද්‍යවරුන් මේ රටේ සිටියහ.බුද්ධදාස රජතුමා වැනි දක්ෂ වෛද්‍යවරු වර්තමානයේ දක්නට නැත්තේ යටත් විජිත පාලනය නිසා සිංහල වෙදකම පිරිහීමේ ආරම්භය සිදු වූ නිසයි. නමුත් විසිවන සියවසේ ඉන්දියාවට පිටත්ව ගොස් වෛද්‍ය අධ්‍යපනය ලබා ආයුර්වේද වෛද්‍යවරු ලෙසට සේවය කිරීම ආරම්භ කළ පාරම්පරික වෙද දරුවන් නිසා නැවතත් රටේ සිංහල වෛදය ක්‍රමය තුළ පුනර්ජීවනයක් ඇති විය. ගම්පහ වෛද්‍යවරු මීට හොඳම උදාහරණයයි.සිංහල වෙදකමත් ආයුර්වේද වෙදකමත් මේ රට් මුල් බැස ගැනීම වළක්වන යටත් විජිත උපක්‍රම දෙකක් දැන් හඳුනාගත හැකිය.එකක් නම් මෙම දේශීය වෛද්‍ය විද්‍යාල විශ්ව විද්‍යාල පද්ධතියට එක් කර ගැනීමයි.ඉන් බිහිවන බහුතරයකට දේශප්‍රේමී හැඟීමක් නැත.මෙම විශ්ව විද්‍යාල වලින් පිටවන ආයුර්වේද වෛද්‍යවරු ආයුර්වේද වෛද්‍ය ශාස්ත්‍රය දැන සිටියද වඩා ගරු කරනුයේ බටහිර වෛදය ශාස්ත්‍රයටයි.වෙදනලාව ඔවුන්ට ආභරණයක් වී ඇත. නාඩි වෙදකම ප්‍රගුණ කරන්නේ නැත. අනෙක් ක්‍රමය නම් බටහිර වෛද්‍ය ක්ෂේත්‍රය විසින් සිය නිල බලය භාවිතා කරමින් කරන අරියාදුවයි. වර්තමාන  වසංගතය සඳහා ඖෂද නිපදවූ ප්‍රතිකාර ලබා දිය හැකි දේශීය වෛද්‍යවරුන් හට කොවිඩ් ප්‍රතිකාර සඳහා මූලිකව අවසරයක් ලැබුණේ නැත. පසුව ආයුර්වේද රෝහල් වල කොවිඩ් ප්‍රතිකාර මධ්‍යස්ථාන ඇරඹුනේ බටහිර වෛද්‍යවරුන් ගේ අධීක්ෂණය යටතේය.

    දැන් අලුත්ම තත්වය නම් එන්නත් සංකූලතා සඳහා ප්‍රතිකාර ලබාදෙන වෛද්‍යවරුන්ට වාරණයන් පනවා කරන හිරිහැරයයි. පසුගියාද අම්පාර නාමල් තලාව ශෛලබිම්බාරාම විහාරස්ථානයේ පවත්වන්නට යෙදුණු එවැනි වෛද්‍ය සායනයක් සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිළධාරි වරයාගේ  පැමිණිල්ල පරිදි  පොලිසිය විසින් ලබා ගත් උසාවි නියෝගයකින් නවත්වා තිබේ. පසුව මේ සිද්දිය අලලා GMOA කණ්ඩායම විසින් නිකුත් කරන ලද නිවේදනයෙන් හැඟවෙන්නේ සිංහල වෛද්‍යවරුන්හට වෙදකම් කරගෙන යෑමට පවා ඔවුන්ගේ අවසරය අවශ්‍ය බවයි. ඒවැනි තත්වයක් නීතියේ නැත. 1961 ආයුර්වේද පනතින් සියලුම් බලතල දේශීය වෛද්‍යවරුන්ට ලබා දී තිබේ.2008 දී ආයුර්වේද ප්‍රජා සෞඛ්‍ය සේවාව ආරම්භ කිරීමේ දී ද මෙලෙසම විරෝධයක් GMOA කණ්ඩායම විසින් පවත්වා ඇත.( 2008 /12/01 දාතම යටතේ මධ්‍යම පළාත් ආණ්ඩුකාරවරයාට යැවූ ලිපිය ) මෙවැනි  නිර්ලජ්ජිත ක්‍රියා වෛද්‍යවරුන්ට ඔබින්නේ නැත.රෝගීන් සුවපත් කිරීම ඔවුන්ගේ ප්‍රමුඛ අරමුණ විය යුතුය..එදා බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යවාදීන් විසින් කල කෙණෙහිලි කම්  ඔවුන් ගත් මග ගිය බටහිර දොස්තරවරු ඇතුලු කලු සුද්දන් විසින් අනුගමනය කරමින් තිබේ.මේ කණ්ඩායමේ අරමුණ ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය කියන පරිදි නැටවෙන සෞඛ්‍ය බලධාරිත්වයක් රට තුළ ඇති කිරීමයි.එන්නත් බලහත්කාරය එහි එක පියවරකි. දැනටමත් මෙකී දොස්තරලා සුඛෝපභෝගී ජීවිත ගත කරති.රෝගීන් ඇපයට තබා වැඩ වර්ජනය කර ඉහල වැටුප් ලබා ගනිති. මොවුන් මේ පහර දෙන්නේ සිංහලකමටය.රතකල්කයෙන් ලුණු කැඳ වතුරෙන් තැම්බුම් හොද්දෙන් පණවත් වුණු සිය ළමා කාලය ගැන මේ බටහිර ගැති දොස්තරාලාට මතක් කර දීමට අප සූදානම් බව අවසාන වශයෙන් දන්වා සිටිය යුතුය.

මතුගම සෙනෙවිරුවන්

තිසර සමල් – අනුරාධපුර

ආණ්ඩුව දොසෙන් බේරෙන්න රසායනික පොහොර ගේන්න කියලා කිව්වත් කොහොමද ගේන්නේ? කවුද ගේන්නේ?  ගේන්න සල්ලි ටික කෝ,දැන් අපි කාට බැන්නත් වැඩක් තියෙනවාද,අපිට රසායනික පොහොර හම්බෙන්නෙත් නෑ, කාබනික පොහොර හම්බෙන්නෙත් නෑ, පැලේට හයියක් එන්නෙත් නෑ. දැන් ප්‍රශ්නය තියෙන්නේ පුද්ගලික අංශයටත් රසායනික පොහොර ගේන්න සල්ලි නෑ, ඒ ගොල්ලන්ට අවසර දීලා තිබුණට ගේන්න පුලුවන්කමක් නෑ.ආණ්ඩුවක් විදිහට අපිට  නෑ මේක පුද්ගලික අංශයට දුන්නා කියලා නිකං ඉන්නත් බෑ, අපිට වගකීමක් තියෙනවානේ ගොවිමහත්වරුන්ගේ ගොවිතැනට අපි කොහොමද දායක වෙන්නේ කියන එක පිළිබඳව.යූරියා ටොන් එකක් ඉස්සර වුණේ ඩොලර් 300 ක් විතර, හැබැයි දැන් මේ වෙන කොට ඩොලර් 1250 යි,ඒ කියන්නේ කී ගුණයක් වැඩි වෙලාද, රුපියල් 12000 ක් වත් වෙයි යූරියා මිටියක්. 12 000 ට යූරියා දාලා වගාවක් කරලා වී කිලෝ එක කීයට දෙන්නද? යැයි රාජ්‍යය අමාත්‍යය දුමින්ද දිසානායක මහතා පැවසීය.

ඒ මහතා මේ බව ප්‍රකාශ කර සිටියේ, අනුරාධපුර මහවිලච්චිය ප්‍රදේශයේ ගොවි නියෝජිතයන් සමඟ පැවති සාකච්ජාවකදීය.

එහිදී ගොවීන් කියා සිටියේ,

තෙල් පොහොර නැතිව අපි වගා කළා, තෙල් පොහොර නැතිව හැදෙන්නේ නෑ, පැළ වුණා, කොළ දෙක-තුන ආවා කහ වුණා එහෙම්ම වගාව ඉවරයි.ආයේ ඒක ගැන කථා කරන්න දෙයක් ගොවියට ඉතුරු වෙලා නෑ වගාව සම්බන්ධයෙන්.කාබනික දියර දෙනවා කිව්වා ඒ මුකුත්ම නෑ,ඒ දීපු ඒවත් ආසාර්ථක වෙලා මාධ්‍යයෙන් පෙන්නවා, මිනිස්සු ආපහු ගිහිල්ලා දෙනවා, ඒවායේ ප්‍රමිතිය සම්බන්ධයෙන් අපි මාධ්‍යයෙන් දකිනවා.

කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුවෙන් අපිට කාබනික දියර පොහොර දීලා ගැහුවා, මොනවත්ම නෑ, ගොයම් ගහ තියෙනවා කූර වාගේ, දැන් පූදින්න ඔන්න මෙන්න. මාස 02 ට පූදිනවානේ ගොයම්, අද උදෙත් වෙල හැම තැනම ඇවිදලා බැලුවා කිසිම සරුවක් නෑ, එකම ගහ තියෙන්නේ, පඳුරු ගැහිලක් නෑ, වෙච්ච දෙයක් නෑ.අක්කරයට දියර පොහොර ලීටර 04 බූලියක් දුන්නා , ඒ ලීටර 04 ම ගැහුවා.මොනවත් නෑ, එහෙම්මම තියෙනවා.කොළපාට වෙන්නෙවත්, රතු පාට වෙන්නෙවත් මොකක්වත් නෑ, ඇගේ ටිකක් ගඳ ගහනවා.ඒවා තනියම ගිහින් ගහන්නත් බෑ,ඇඟටත් එකක් වෙනවා.අමුතු සැරක් තියෙන්නේ ඒකේ.ඒක ගහලා අත් දෙක පස් පාරක් හේදුවත් ඒ ගඳ යන්නේ නෑ.පුදුම ගඳක් තනිකර අර මිනී කුණු වුණා වගේ, ඒ තරම් කුයිලයි ඒක.

රාජ්‍යය අමාත්‍යය දුමින්ද දිසානායක මහතා එහිදී ගොවීන්ගෙන් විමසා සිටියේ   ඒ කියන්නේ දියර පොහොර එක අසාර්ථකයි කියලාද? යනුවෙනි.

එවිට ගොවීන් අසාර්ථකයි යැයි පැවසීය. වැඩිදුරටත් අදහස් දැක්වූ ගොවීන් කියා සිටියේ,

ස්වයං පෝෂිතයි කියන්න තියෙන්නේ දිළිදුකමින්,වෙන නම් කියන්න පැත්තක් ඇත්තේම නෑ අපිට,මේ වෙද්දී ගොවියෝ ඉතාම අසරණ තත්වයක ඉන්නේ, කුඹුරක් සී සාන්න අක්කරයකට රුපියල් 12000 ක් යනවා. කුලියට මනුස්සයෙක් ගත්තොත් රුපියල් 2000 යි.ගොවියට ස්ථිරවම නිෂ්චිත වශයෙන්ම මේකෙන් ආදායමක් ලැබෙයි කියලා බලාපොරොත්තුවක් ඇත්තෙම නෑ.ඒ නිසා බැගෑපත්ව ඉල්ලා සිටින්නේ මේ රසායනික පොහොර ටික කොහොම හරි ලබා දෙන්න.මිල කොච්චර වුණත් කියලා කියන්න බෑ, ඇත්තටම ගොවියෝ අසරණ වෙලා ඉන්නේ. රුපියල් 5000 කට හරි කමක් නෑ, රසායනික පොහොර ටික මේ අවස්ථාවේ ගොවියට ලබා දුන්නොත් ඇත්තටම අපේ දරුවෝ ටික හරි මේ වෙලාවේ ජීවත් කරවන්න පුලුවන්.නැත්නම් රට ගැන කෙසේ වෙතත් අපේ දරුවෝවත් අපිට ජීවත් කරවන්න  බැරි තත්වයක තමයි අපි ඉන්නේ.මම මේ පාර වට්ටක්කා කලා අක්කරයක, 5500 ට පොහොර ගෙනත්, සම්පූර්ණ විනාශයි, සේරම කෑවා අලි. මාලු මිරිස් හැදුවා වතුරට යට වුණා.රුපියල් 24 000 ක ඇට,අපි රත්‍රන් බඩු, තියෙන සේරම දේවල් උකස් කරලා නැත්තටම නැති වෙලා ඉන්නේ ඇත්තම කියනවා නම්.ඔබතුමන්ලාගෙන් බැගෑපත්ව, කාරුණිකව ඉල්ලා සිටින්නේ රසායනික පොහොර ටිකයි, රසායනික බෙහෙත් ටිකයි අපිට ලබා දුන්නොත් නැවත අපිට හිටපු මට්ටමටවත් එන්න සලස්වලා දෙන්න.අපි ඉතාම අමාරු තත්වයක තමා මේ වෙන කොට ඉන්නේ.මේ සියලුම ගොවියෝ කිසි කෙනකුට කර කියා ගන්න දෙයක් නැතිව ඉන්නේ.

අද ගිහින් කුඹුරට බැහැලා උදැල්ලක් අරගෙන චුට්ටක් වැඩ කරනවා,ඉස්සරහා බලපුවාම කරගන්න බෑ.වැඩකරපුවාහම පොහොර ටිකක් ගහගන්න විදිහක් නෑ,තෙල් ටිකක් ගහගන්න විදිහක් නෑ, බිත්තර වී ඇටයක් ගන්න බෑ රුපියල් 2500-3000 කිලෝ 20 ක්, ඒ නිසා බැගෑපත්ව, කාරුණිකව ඉල්ලා සිටින්නේ මේ රසායනික පොහොර ටික ඉක්මනට මේ කඩ වලට හරි, දාන මිලකට දාලා අපිට ලබා දෙන්න.අපිට මේ දරු පැටව් ටිකත් ජීවත් කර ගෙන ජීවත් වෙන්න යැයි පැවසීය.

අනතුරුව අදහස් දැක්වූ රාජ්‍යය අමාත්‍යය දුමින්ද දිසානායක මහතා,

කාබනික වගාවට ගොවිමහත්වරුත් විරුද්ධ ඔබතුමාලාගේ මුලු අනාගතයම තියෙන්නේ තමන් කරන වගාවත් එක්කනේ, ඒ වගාවෙන් ආදායමක් නැති වුණොත්, දැන් අපි හැමෝටම තියෙන ප්‍රශ්නය අවුරුදු කන්නේ කොහොමද කියන එකනේ,හැමෝම බලාපොරොත්තු වෙනවා තමන් කරන වගාවෙන් හොඳ අස්වැන්නක්,ඒ අස්වැන්න ලබා ගන්න පුලුවන් රසායනික පොහොර වේවා, කාබනික පොහොර වේවා, මොකක් හරි දෙන එකක් අපිට තියෙන්න එපැයි ගන්න.රසායනික හොඳ නෑ කියනවා නම් , කාබනික තියෙන්න ඕන,හැබැයි කාබනික එකෙන් අපි බලාපොරොත්තු වෙන අස්වැන්නත් ලැබෙන්න ඕන, ඕකනේ ගොවිමහත්වරු ඉල්ලන්නේ,ඒ නිසා ආණ්ඩුව අර කලින් ගත්ත තීන්දුව වෙනස් කළා,ආණ්ඩුවේ ප්‍රථිපත්තිය කාබනික පොහොර ප්‍රචලිත කිරීම, හැබැයි පුද්ගලික අංශයට ඕන තරම් රසායනික පොහොර ගේන්න පුලුවන්,හැබැයි දැන් ප්‍රශ්නය තියෙන්නේ පුද්ගලික අංශයටත් රසායනික පොහොර ගේන්න සල්ලි නෑ, ඒ ගොල්ලන්ට අවසර දීලා තිබුණට ගේන්න පුලුවන්කමක් නෑනේ.ආණ්ඩුවක් විදිහට අපිට  නෑ මේක පුද්ගලික අංශයට දුන්නා කියලා නිකං ඉන්නත් බෑ, අපිට වගකීමක් තියෙනවානේ ගොවිමහත්වරුන්ගේ ගොවිතැනට අපි කොහොමද දායක වෙන්නේ කියන එක පිළිබඳව.

යූරියා ටොන් එකක් ඉස්සර වුණේ ඩොලර් 300 ක් විතර, හැබැයි දැන් මේ වෙන කොට ඩොලර් 1250 යි,ඒ කියන්නේ කී ගුණයක් වැඩි වෙලාද, රුපියල් 12000 ක් වත් වෙයි යූරියා මිටියක්. 12 000 ට යූරියා දාලා වගාවක් කරලා වී කිලෝ එක කීයට දෙන්නද?

එතකොට හාල් කීය වෙනවාද? ඇත්තම කථාව අපි ලොකු අර්බුධයක ඉන්නේ.ආණ්ඩුව ඔබතුමන්ලාව අර්බුධයක දැම්මා කියලා තමයි පේන්නේ, හැබැයි ඇත්ත කථාව යූරියා මිල වැඩි වුණේ ආණ්ඩුව ගත්ත තීරණත් එක්ක නෙමෙයිනේ,ඒක ලෝක ආර්ථික ආර්බුදයත් එක්ක, නිෂ්පාදනය අඩු වීමත් එක්ක, කොරෝනාත් එක්ක ආව ප්‍රශ්නයක්,හැබැයි අපි ඉල්ලගෙන ලෙඩේ දාගත්තා ආණ්ඩුව මේකට කලින් පැන්න නිසා දැන් හැමෝම හිතන්නේ ආණ්ඩුව තමයි වැරදි කාරයා කියලා.හැබැයි ඇත්ත කථාව ආණ්ඩුව නෙමෙයි වැරදිකාරයා.ආණ්ඩුවත් එක වැරදිකාරයෙක්, දැන් සම්පූර්ණ එකේ වගකීම ගන්න වෙලා තියෙනවානේ.යූරියා ගණන් වැඩි වුණේ, පොහොර ටික ගණන් වැඩි වුණේ ආණ්ඩුව ගත්ත තීන්දුවත් එක්ක නෙමෙයි.දැන් මේක මැදට පැන්න නිසා, හැමෝම දොස් කියන්නේ ආණ්ඩුවට.ආණ්ඩුව දොසෙන් බේරෙන්න රසායනික පොහොර ගේන්න කියලා කිව්වත් කොහොමද ගේන්නේ? කවුද ගේන්නේ?  ගේන්න සල්ලි ටික කෝ,දැන් අපි කාට බැන්නත් වැඩක් තියෙනවාද අපිට අතට ගානක් එන්නේ නැත්නම්, ඒ නිසයි මම යන යන හැම තැනම කියන්නේ දැන් අපි කොච්චර බැන්නත් තේරුමක් නෑ, අපිට රසායනික පොහොර හම්බෙන්නෙත් නෑ, කාබනික පොහොර හම්බෙන්නෙත් නෑ, පැලේට හයියක් එන්නෙත් නෑනේ ඒ නිසා අපි කොහොම හරි මේ තියෙන එකෙන් පොඩ්ඩක් හරි වගා කරලා ඉවර වෙලා, මේ වෙලාවේ වැටෙන එකෙන් බේරෙන්න, දැන් වැටිලා නම් ඉවරයි,මෙතනින් තව පල්ලෙහාට වැටෙන්නේ නැතිව ඉන්න එපැය යැයි පැවසීය.

එහිදී ගොවීන් කියා සිටියේ,

අපිට මුකුත්ම නෑ දැන්, බඩගින්නේ හරි ගිහින් කුඹුර කොටන්න හිතක් නෑ,රුපියල් ලක්ෂයකට වැඩිය යනවා අක්කර 03 ක් කරන්න,බැංකුවකින් ණය දෙන්නේ නෑ, රුපියල් 50 000 ක් ඉල්ලුවොත් 25000 යි දෙන්නේ. ලංකා බැංකුවෙන් මම ණය ගන්න ගිහින් අහනවා පොහොර තියෙනවාද? පොහොර නැත්නම් ණය ගන්න එපා ඈ කියනවා.කාටද මේවා කියන්නේ, අපි අක්කර 05 ක් විතර හිටවන මිනිස්සු වදින්න ඕනද රුපියල් ලක්ෂයක්, පනස්දාහක් ගන්න. 90 000 ක් ඉල්ලුවාම දෙන්නේ 40 000 යි, ඇයි මේ අපිට මෙහෙම කරන්නේ.මම මේ ඔබතුමාට කියන්නේ මේ විලච්චියේ ජනතාව පුදුමාකාර දුකක් විදින්නේ, හැබැයි අපි කෑ ගහලා, ස්ට්‍රයික් කරලා, රජය පෙරලන්න කුමන්ත්‍රණ කරන්න යන්නේ නෑ.මොනවා හරි කරලා මේ මිනිස්සුන්ට ජීවත් වෙන්න මාර්ගයක් හදලා දෙන්න.මේ කන්නයේ ලක්ෂ ගණන් ණය වෙලා පොහොර ටිකයි, තෙලුයි නැති වුණාම ඉවරයි.අඩුම ගානේ වල් තෙල් ටිකවත් නෑ,රුපියල් 2500 ට තිබ්බ ඒවා අද 5000 යි. 5000 ටවත් ගන්න නෑ, කඩේට ගියාම කඩේ අයිතිකාරයා කියන්නේ ඔයාට විතරක්  තියෙනවා,මේ ගානට දෙන්නම් කාටවත් කියන්න එපා කියනවා.හැබැයි අනෙක් එක්කෙනාටත් ඒක කියලා 2500 යේ එක 5000 ට දෙනවා.එහෙම දෙයක් මේ රටට වෙලා තියෙන්නේ, අපිට කියන්න කෙනෙක් නෑ,අපේ දුක් ගැනවිලි අහන්න කෙනෙක් නෑ,ඒ නිසා මොකක් හරි කරලා ගොවියට මේ කන්නවත් බේරගන්න අවස්ථාව දෙන්න.

ජේ.ආර් ජයවර්ධන මහත්තයා කිව්ව දෙයක් තමයි විධායක ජනාධිපති ක්‍රමයට යටතේ ගෑණියෙක්- මිනිහෙක් කරන්නයි, මිනිහෙක් – ගෑණියෙක් කරන්නයි විතරයි බැරි කියලා.එහෙම විධායක ජනාධිපතිවරයෙක් තමයි ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මැතිතුමා.ආණ්ඩුවකට කරන්න බැරි දෙයක් නෑ,අපි දුප්පත් මිනිස්සු වශයෙන් ඔබතුමන්ලාගෙන් ඉල්ලන්නේ අපිට යූරියා පොහොර ටිකයි, වල්නාශක ටිකයි ගෙනත් දෙන්න.ඒක නැතිව ගොවිතැන් කරන්න බෑ,අඩුම තරමේ දෙකෙන් පංගුවකටවත්, දෙකෙන් පංගුවකට දාන්න කියන්න කාබනික.එතකොට අර දෙකෙන් පංගුවෙන් හරි අපිට මේක කරගන්න පුලුවන් වෙනවා.කාබනික පොහොර එකපාර ගෙන්ල්ලා මේ වැඩේ කරන්න බෑ,හරියන්නේ නෑ, ඒ නිසා මේකට එක පාරටම නෙමෙයි.කෙලින් වචන තියෙන්න ඕන, අපි මෙහෙම කරමු, අරෙහෙම කරමු.මේ වතාවවත් කරලා බලමු.මේක බැලුවොත් බැලුවම තමා.ඒ නිසා ගොවිතැනට රසායනික පොහොර හා රසායනික වල්නාශක,කෘමිනාශක ගෙනත් දෙන්න යැයිද ඔවුන් ඉල්ලා සිටියහ.

මෙම අවස්ථාවට මහා සංඝරත්නය හා ගොවි සංවිධාන නියෝජිතයන් සහභාගී වූහ.

Courtesy DAWN

ISLAMABAD: Minister for Religious Affairs Dr Noorul Haq Qadri on Saturday said collective efforts were needed by all segments of society, including media and religious leaders, to prevent tragedies like the lynching of a Sri Lankan factory manager in Sialkot.

The minister called for promotion of interfaith harmony to counter internal and external conspiracies against Pakistan.

He was speaking as chief guest along with Minister for Human Rights Dr Shireen Mazari at a Christmas party organised by the National Press Club (NPC).

The event was attended by a large number of members of the Christian community. A 50-pound Christmas cake was also cut at the event and gifts were distributed among children.

Mazari says Muslims, minorities will have to work to enhance country’s global prestige

Dr Qadri said Christmas was the day of happiness for all but the real happiness of the day can be attained when we abide by the preaching of Hazrat Isa (Jesus Christ).

Prophets spread teachings of love and forgiveness,” the minister said and added: The Sialkot tragedy has to be condemned at all levels.”

He said those who tortured and killed Priyantha Kumara in the name of faith had not done any service but violated the principals of Islam.

Dr Mazari said Muslims, Christian and other minorities will have to work together for the stability of Pakistan and the rise of the country’s global prestige.

She said human rights, religious tolerance and brotherhood were common among all religions. She slammed religious extremism and called for tolerance in the society.

Afzal Butt, former PFUJ president, said religious teachings have to be visible in practice by the followers.

This is a beautiful tradition of love and coherence that we have established in the NCP,” Mr Butt said.

He said it was the 17th Christmas celebrations at the NPC and as per the tradition Christian and other non-Muslim journalists participated in the events.

NPC President Shakeel Anjum and Secretary General Anwar Raza said the tradition should be taken as an example by other collective bodies.

They said members of the Hindu and Sikh communities had been offered by the NPC to celebrate Holi and Besakhi at the NPC along with Muslim and non-Muslim members of the club and their families.

Senator Talha Mehmood, Pakistan Hindu Council Chairman Ramesh Kumar Vankwani, CDA Trade Union General Secretary Chaudhry Yasin, Pastor Ansar Bhatti, social activist Albert David and others attended the event.

Published in Dawn, December 19th, 2021

Courtesy MailOnline

COLOMBO, Sri Lanka (AP) – Sri Lanka will require the showing of a COVID-19 vaccination certificate compulsory for entry to public places starting from Jan. 1, in a renewed attempt to prevent another spike in infections.

Tourism Minister Prasanna Ranatunga made the announcement Sunday in an abrupt switch from the gradual ending of restrictions put into place after the country was confronted with a third wave of COVID-19 infections in April caused by the Delta variant.

Ranatunga said health officials were drawing up arrangements on implementing the decisions, according to a government statement.

Since Sri Lanka lifted a six-week lockdown on Oct. 1, life has begun returning to normal, with the reopening of cinemas, restaurants and wedding parties. Restrictions put into place after the country was faced with a third wave of COVID-19 infections caused by the Delta variant in April have been gradually lifted.

However, police continue to enforce the wearing of face masks and maintenance of social distance in public places. Restrictions also remain on public transport and large-scale gatherings are discouraged.

COVID-19 cases surged in Sri Lanka in July and the country was placed under a conditional lockdown from Aug. 20 to Oct. 1. At the peak, daily infections rose to more than 3,000 with 200 or more deaths. New daily infections have since fallen to around 500 and deaths to less than 20.

Since Sri Lanka´s first COVID-19 patient was detected in March 2020, the country has recorded 578,439 confirmed cases and 14,720 deaths from the virus.

උපුටා ගැන්ම  හිරු පුවත්

කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලයේ පසුගිය දිනෙක (17)පැවැති උපාධි ප්‍රධානෝත්සවයේදී කුලපති පූජ්‍ය මුරුත්තෙට්ටුවේ ආනන්ද හිමි අතින් උපාධිය ලබා ගැනීම විශ්ව විද්‍යාල සිසුන් කිහිප දෙනෙකු විසින් ප්‍රතික්ශේප කර තිබෙනවා.

ආනන්ද හිමි අතින් උපාධිය ලබා ගැනීම ප්‍රතික්ශේප කර කුලපතිනිය අතින් උපාධිය ලබා දෙන ලෙස මෙම සිසුන් ඉල්ලීමක් කර ඇති බවයි වාර්තා වන්නෙ.

නාරාහෙන්පිට අභයාරාමාධිපති ‍පූජ්‍ය මුරුත්තෙට්ටුවේ ආනන්ද හිමියන් කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලයේ කුලපති ලෙස පත් කිරීමට එම විශ්ව විද්‍යාල ආචාර්ය වරුන්ගේ සංගම් මෙන්ම මහා ශිෂ්‍ය සංගමය ද විරෝධය එල්ල කර ඇත්තේ එය දේශපාලනික පත් කිරීමක් බව සඳහන් කරමින්.

එසේම විශ්ව විද්‍යාල ආරංචිමාර්ග පවසන පරිදි උපාධි උළෙලට පැමිණි ඇතැම් සිසුන්, සම්පූර්ණයෙන්ම කලු වර්ණයෙන් සැරසී විරෝධය ඵල කර තිබෙනවා.

මේ අතර, උපාධි ප්‍රදානෝත්සවයේ ගෞරවය ආරක්ෂා කරගැනීම සම්බන්ධයෙන් බවට සඳහන් කරමින්, විශ්ව විද්‍යාලයේ උපකුලපතිතුමියට සිසුන් විසින් ලිපියක් ද ඉදිරිපත් කර තිබුණා.

මේ වන විට මෙම අවස්ථාවේ වීඩියෝ පට සමාජ මාධ්‍ය තුළ කතාබහට ලක් වන අතර, එම අවස්ථාව පහතින් බලන්න

Courtesy Hiru News

Prime Minister Mahinda Rajapaksa has promised to intervene in the problems of vegetable farmers and find a solution as soon as possible, says the Chairman of the All Ceylon Special Economic Centers Association Aruna Shantha Hettiarachchi.

The meeting was held at the Prime Minister’s official residence in Nuwara Eliya today.

The All Ceylon Dedicated Economic Centers Association has emphasized to Prime Minister Mahinda Rajapaksa that there may be a shortage of vegetables in the future due to the prevailing situation and that the shortage of vegetables can be prevented only if chemical fertilizers are provided.

However, he said vegetable prices in the market continued to rise and there could be a severe shortage of vegetables by May.

Meanwhile, consumers complain that there is no longer enough milk powder in the market.

Courtesy Hiru News

State Ministry of Consumer Protection has directed the Consumer Affairs Authority to advise the Gas companies to supply domestic gas according to the Guidelines laid by the Court of Appeal, stated State Minister Lasantha Alagiyawanna. 

සංයුතිය සම්බන්ධයෙන් තොරතුරු ඇතුළත් ස්ටිකරය සහිත නව ගෑස් සිලින්ඩර් හෙට සිට වෙළදපළට නිකුත් කරන බව අදාළ කටයුතු සම්බන්ධීකරණය සඳහා පත් කළ, තාක්ෂණ අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් ජයන්ත ද සිල්වා ප්‍රකාශ කළා.

ඒ අනුව ප්‍රමිති ආයතනයේ ප්‍රමිතීන්වලට අනුව අදාළ ගෑස් සිලින්ඩර්වල ප්‍රොපේන් අගය සියයට 30ක් සහ බියුටේන් අගය සියයට 70ක් ලෙස පවතින බවයි ඔහු සඳහන් කළේ.

එසේම ගන්ධය හඳුනා ගැනීම සඳහා එක් කරන මර්කැප්ටන් සංයුතිය ද සියයට 14ක් ලෙස ගෑස් සිලින්ඩර්වල පවතින බවද ලේකම්වරයා කියා සිටියා.

මෙරටට පැමිණි ගෑස් නෞකාවක මර්කැප්ටන් සංයුතිය නිසි පරිදි නොමැතිවීම නිසා ගොඩබෑමේ කටයුතු නතර කර තිබුණ ද පසුව එහි ගෑස් යළි ගොඩබෑමේ කටයුතු ඊයේ ආරම්භ කළා.

එලෙස ගොඩබෑමේ කටයුතු යළි ආරම්භ කරනු ලැබුවේ ප්‍රමිති ආයතනයේ ප්‍රමිතීන්වලට අනුව අදාළ මර්කැප්ටන් සංයුතිය එක් කිරීමෙන් අනතුරුවයි.

එමෙන්ම තවත් ගෑස් නෞකා දෙකක් මේ වනවිට දිවයිනට පැමිණ ඇති අතර ඒවායේ ප්‍රමිතිය ද පරීක්ෂා කර ප්‍රොපේන්, බියුටේන් සහ මර්කැප්ටන් නිසි පරිදි පැවතියහොත් පමණක් එම ඒවාද ගොඩබෑමේ කටයුතු සඳහා අවසර ලබාදෙන බවයි තාක්ෂණ අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් ජයන්ත ද සිල්වා කියා සිටියේ.

එමෙන්ම, අද උදෑසන 6න් අවසන් වූ ගෙවුණු පැය 24 තුළ ගෑස් ආශ්‍රිත සිදුවීම් 23ක් වාර්තා වී ඇති බව පොලීසිය පවසනවා.

පසුගිය නොවැම්බර්  මස 1 වන දා සිට මේ දක්වා දින 49ක් තුළ දී ගෑස් ආශ්‍රිත සිදුවීම් 815ක් වාර්තා වී බව ද පොලීසිය ප්‍රකාශ කළා.

මේ අතර, ගෑස් ආශ්‍රිත සිදුවීම් සහ ගෑස් හිඟයත් සමග ජනතාව විකල්ප ක්‍රමයක් ලෙස භූමිතෙල් උඳුන් යොදා ගනිමින් ආහාර පිසීමේ කටයුතු සිදු කරනවා.  

කෙසේ වෙතත් පාරිභෝගික ජනතාව චෝදනා කළේ අවශ්‍ය තරම් භූමිතෙල් නොමැති බවටයි. මේ හේතුවෙන් දිවයිනේ ඇතැම් ප්‍රදේශවල භූමිතෙල් මිලදී ගැනීම සඳහා ජනතාව පෝලිම්වල රැදී සිටින අයුරු දක්නට ලැබුණා

Courtesy Adaderana

The State Ministry of Consumer Protection has advised the Consumer Affairs Authority (CAA) to direct the country’s two largest LP gas suppliers – Litro and Laugfs, to distribute LP gas only as instructed by the Court of Appeal. 

The Court of Appeal on Friday had directed Litro Gas Lanka Limited and Laugfs Gas PLC to only distribute LP gas cylinders that are in compliance with the standards approved by Sri Lanka Standards Institution (SLSI).

This order was issued by Appeals Court Judges Ruwan Fernando and Sampath Wijeratne when the writ application filed by public interest litigation activist Nagananda Kodituwakku was taken up.

During proceedings, the judge bench also ordered the two gas companies to recall the unused gas cylinders that have already been released to the market.

Further, Litro Gas Lanka and Laugfs Gas were directed to display a sticker on new batches of cylinders indicating the composition of LPG.

The Consumer Affairs Authority (CAA) was meanwhile ordered to take necessary steps to formulate a program for the recall and cash reimbursement of partially used cylinders in households.

The CAA informed the court that it has come to a decision to set the propane content of domestic LP gas 30 percent.

Courtesy Adaderana

The Health Ministry reported that another 121 persons have tested positive for Covid-19 increasing today’s total count of new cases to 551. 

Sri Lanka’s tally of confirmed COvid-19 positive cases climbs to 579,685 with this while 7,607 infected patients are currently undergoing treatment islandwide.#

The Director General of Health Services has confirmed another 18 coronavirus related deaths for December 18, increasing the death toll in the country due to the virus pandemic to 14,752. 

The deaths reported today include 11 males and 07 female patients while two of them are between the ages 30 – 59. The remaining sixteen are in the age group of 60 years and above.

R Hariharan Courtesy FirstPost

Sri Lanka seeks urgent help from India as its net foreign exchange reserves plunge to an all-time low of $1.2 billion, barely enough to pay for a month’s imports.

Even as Sri Lankan Parliament was debating the annual budget presented by Finance Minister Basil Rajapaksa, he flew off to New Delhi, for a two-day visit on 1 December, to seek urgent help from India to ward off an impending economic collapse of the country. This drew a sarcastic comment from former Prime Minister Ranil Wickremesinghe. Speaking in Parliament he said, We have had past Presidents, who have also served as finance ministers parallelly, but they have always attended the Budget debates. We have never seen finance ministers leaving the country while crucial public finance matters are discussed. Our finance minister went to India and came back. We don’t know if he went to beg from India as well.”

But Basil Rajapaksa had no other option but to seek urgent help from India as Sri Lanka’s net foreign exchange reserves have plunged to an all-time low of $1.2 billion, barely enough to pay for a month’s imports. The unprecedented shortage of essentials from oil to rice to cereals and medicines was making people restive. The Sri Lankan minister probably came with a lot of expectations, because India in the past had met such requests from Sri Lanka to meet not only critical requirements of food grains, medicines and petroleum resources, but also to assist in debt servicing.

In contrast to China, which of late has gone public to express its displeasure on some of the actions of Sri Lanka, India under Prime Minister Narendra Modi has never publicly aired its misgivings, even when the Rajapaksas had disregarded India’s sensitivities on critical issues affecting its interests. Instead, India chose to convey it through diplomatic channels.

The visiting Sri Lankan minister had two rounds of talks with his Indian counterpart, Nirmala Sitharaman, and External Affairs Minister S Jaishankar. He also met with the minister for petroleum and natural gas Hardeep Puri and the NSA Ajit Doval. But curiously, though Sri Lanka media had said he would be meeting Prime Minister Narendra Modi, such a meeting never took place. A charitable view of it could be, the Indian PM’s schedule loaded with international and domestic political engagements could not accommodate the meeting.

According to the SLHC press release on the visit, the two sides discussed four pillars for short- and medium-term cooperation”. However, in reality the four pillars of cooperation” are four streams of resuscitation” for Sri Lanka state. The four pillars are a mix of four packages for India’s financial support and investment. Urgent supply of food and health security ‘package’ on an extended line of credit takes priority perhaps to ward off food riots and the fall out of the COVID-19 pandemic. Energy security package for import of fuel from India on an extended line of credit comes next, as the country’s petroleum stocks are drying up. Perhaps, to make it attractive to India, it has been tagged with the dusting up of a long forgotten Indian offer for modernisation of Trincomalee tank farm. Facilitating Indian investments in different sectors in Sri Lanka figures last.

The SHC statement further added, It was agreed that modalities to realise these objectives would be finalised early, within a mutually agreed timeline. Minister Rajapaksa and ministers Sitharaman and Jaishankar agreed to open direct lines of communication and to be in direct and regular contact with each other in order to coordinate the above initiative.”

Shorn of such frills, Basil’s ‘Mission New Delhi’ could be described as work in progress”. In military terms familiar to the veteran President Rajapaksa, the mission status would be described as SNAFU — situation normal, all fouled up”. This is evident from the finance minister’s humble speech in parliament on his return from India.

In normal circumstances, the Rajapaksa government would have sought China’s help as in the past; it already owes China around $5 billion. But, of late, China has become a no-go area, after Sri Lanka reneged on organic fertiliser import deal worth over $48 million with China, when fertiliser samples were found to be contaminated with harmful pathogens. Now the disputed deal is facing arbitration proceedings in Singapore and Colombo. To add insult to injury, Sri Lanka imported liquid nitrogen fertiliser from India to tide over the shortages. The relations between the two countries appear to have worsened further after Sri Lanka appeared to be having second thoughts over developing hybrid energy systems in three northern islands of Sri Lanka by Sino Solar Hybrid Technology. The Chinese embassy in Colombo has tweeted that the projects have been suspended due to third-party intervention, presumably referring to India. India had expressed its concern at Chinese involvement in this project in locations barely 43 km from its coastline.

India can bail out Sri Lanka as in the past with currency swaps and exports of essential goods including petroleum. Even in the midst of the pandemic, India’s forex reserves have gone up from $ 478 billion last year to $577 billion this year, through some smart fiscal management.

So, India has the money, but does it have the inclination to come to the aid of Sri Lanka, particularly after Rajapaksas in power have repeatedly shown to favour China? Does India’s lack of readiness to immediately respond to Sri Lanka’s request show it is tired of being taken for granted by the island neighbour?

These are legitimate questions in the Indian mind, if we look at the past. Prime Minister Ranil Wickremesinghe signed a memorandum of understanding (MoU) with India during his visit to New Delhi in April 2017. Its focus was mainly on promoting time-bound projects in energy, infrastructure connectivity and port development structures with Indian assistance and investment in Colombo and Trincomalee areas as well as road segments mostly in Northern Province. The projects included a liquid natural gas (LNG) fired 500 MW power plant, an LNG terminal/floating storage re-gasification unit in Kerawalpitya, 50 MW solar power plant in Sampur, joint development of upper tank farm in Trincomalee, port, petroleum refinery and other industries in Trincomalee, and development of Mannar-Jaffna, Mannar-Trincomalee and Dambulla-Trincomalee expressways with Indian investment, among others.

India’s offer has been ignored in most of these projects, when they came up for consideration. Projects under this MoU, have now been offered piecemeal to others. Through this MoU, India hoped to team up with Japan to substantially contribute to the development of industries and infrastructure links in the North and East, which would have speeded up the regions to integrate with the rest of Sri Lanka.

The COVID-19 pandemic has almost killed the tourism industry, the country’s main foreign exchange earner. Chances of its revival look bleak with the appearance of Omicron mutant in the scene. Remittances from Sri Lankans working overseas have dwindled. When President Gotabaya Rajapaksa assumed office two years back, he inherited an economy already mauled by mismanagement by successive governments. Implementation of his own lofty ideas on food self-sufficiency through organic farming and clean energy, suited for normal times, has crippled agriculture production and tea industry adding to economic woes. Under these circumstances, China’s lack of interest in further investing in Sri Lanka is understandable. It has happened in Pakistan also.

PM Mahinda Rajapaksa has decided Prosperous Motherland that Overcomes Challenges” as the theme for the 74th Independence Day celebrations on 4 February 2022. To make it a reality, India’s helping hand is a must. To gain that Sri Lanka must perhaps show a little more sincerity and walk the extra mile.

The press release on Basil’s visit did not contain any reference to India’s political and national security concerns, which had figured during the visit of almost all Indian dignitaries to the island, from PM Narendra Modi to ministers of external affairs and defence chiefs. These include fulfilling the promises President Mahinda Rajapaksa made during the Eelam war to implement in full 13th Amendment of the constitution, as a part of achieving ethnic amity.

Seventeenth century Dutch philosopher Spinoza’s rather cynical statement big fish eat small fish with as much right as they have power” comes to mind when Sri Lanka finds itself in the middle of a big power contest in the Indian Ocean, now part of the Indo-Pacific strategic domain. This is more so after India and China are flexing their muscles, after their relations went south in 2020. It would be prudent for Sri Lanka to bear in mind when dealing with China. Under President Xi Jinping, China is more likely to expand its domain in Sri Lanka in the coming year. India is here, closer geographically, as part of the family of South Asian nations, more accessible in contrast to China. But India is showing signs it cannot be taken for granted, one can only hope Sri Lanka notices it.

The writer is a retired MI specialist on South Asia and terrorism and insurgency. He was the head of intelligence of the Indian Peace Keeping Force in Sri Lanka from 1987 to 1990. The views expressed are personal.

සුදත් ගුණසේකර

මැති ඇමතිවරුන් 60ක් ඔවුන්ගේ පවුල්වල අයද සමග මේ දිනවල ඇමෙරිකාව එන්ගලතය වැනි රටවල  නිවාඩුවක් ගතකිරීම සදහා පිටත්ව ගිය බවට ප්‍රවෘතියක් පලවිය.

මුලු රටම රෝ බිය, බඩගින්න, අහස උසට ඉහලගිය බඩු මිල,දෝරේ ගලා උතුරායන ජනතා අසහනය, ඩොලර් බිලියන  60 කට වැඩි ලෝක නය උගුලක හිරවීම වැනි පඹගාලක  පටලැවී  රටේ ප්‍රධාන අහාරය වූ  බත් පතටද තව ටික දිනකින් නැතිවන තත්වයට රට ඇදවැටී තිබේන මෙවැනි වෙලාවක  රටේ තියෙන අන්තිම ඩොලරයද පිහගෙනමැති අමතිබලතල යොදාගෙන  ලෝකය වටා විනෝද සවාරියන මහජන නියෝජිතයින්යයි කියාගන්නා මුන් හැමදෙනාම රටතුල තිබෙන අන්තිම තඹයද අතගාගෙන රට යනරෝමය ගිනිගනිද්දී වීණා වාදනය කළ නීරෝ මෙන් රට සවාරි යන මුන් යැවියයුත්තේ රටද ගෙදරද?.   මේ  60 දෙනා පමණක් නොව පාර්ලිමේන්තුවේ සිටින 225  තවදුරටත් ප්‍රමාද නොකර  යැවියයුත්තේ රට නොව ගෙදරයයි මම යෝජනා කරමි. එසේකොට මේ රටට හෝ ජාතියට කිසිදුවැඩක් නැති පාර්ලිමේන්තුවද වසා දමන මෙන් මම යෝජනා කරමි.

රුවන්වැලිසෑමලුවේ දිවුරුමේ ඉතිරිවී ඇති ටික හෝ රැකගැනීමට තවමත් අවන්කව අදහස් කරන්නේනම් ජනාධිපතිවරයාට  මේ ගැන වහාම තීරණයක් ගැනීමට කාලය දැන් එලඹ ඇතැයි මම සිතමි.එසේ නොකළොත් වැඩිකලක් යාමට පෙර මේ මහජන නියෝජිතයින්යයි කියාගන්නා සියළුදෙනාටම සැගවී සිටීමට පිටරට තැන් සොයාගැනීමට සිදුවනු ඇත.

නීතීඥ අරුණ ලක්සිරි උණවටුන B.Sc (Col), PGDC (Col)

ඇමති මණ්ඩලයේ සාමුහික වගකීමක් ගැන කතා කරන්න 20වන සංශෝධනයෙන් පසු ඇමති මණ්ඩලයක් හෝ අගමැතිවරයෙක් පත් කර නෑ….!

(19යෙන් පත් වූ ඇමතිවරු 20න් ඉබේ පත් නොවන බවත් මේ වනවිට 20න් ඇමති මණ්ඩලයක් පත් කර නැති බවත් වලංගු ඇමති මණ්ඩලයක් නැති තැන සාමූහික වගකීමක් නැති බවත් මෙම ලිපියෙන් පෙන්වා දේ)

19 වන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයේ 1.(3) වන වගන්තිය මෙන් විධිවිධානයක් 20 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයේ ඇමති මණඩලය පරිච්ඡේදයේ (VIII) ඇමතිවරුන්ට නැත. එනම් 19න් පත් වූ ඇමතිවරුන්ට 20න් ඇමතිවරු වීමට අන්තර්කාලීන විධිවිධානයක් ඇතුලත් කිරීමට 20 සංශෝධනය ක්‍රියා කර නැත.

එසේ හෙයින් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 53  ව්‍යවස්ථාව අනුව 20 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයේ ඇමති මණඩලය පරිච්ඡේදයේ (VIII) ඇමතිවරුන් අලුතින් පත් විය යුතුය.

20 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයේ 58 වගන්තිය අනුව (අන්තර්කාලීන විධිවිධානය) වඩාත් පැහැදිලි වේ.]

ඒ අනුව 20 ට කතානායක සහතිකය තැබූ 2020.10.29 සිට දිව්රුම් දුන් ඇමති මණ්ඩලයක් ශ්‍රී ලංකාවේ නැත. එදා සිට රාජ්‍ය සේවයේ සිට කළ සියලු දේ නීති විරෝධීයි.

වත්මන් ඇමති මණ්ඩලය 19 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය යටතේ මහනුවරදී 2020.08.12 දින පත් කළත් 20 වන ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයෙන්  (2020.10.29 දින සිට)  අමාත්‍ය මණ්ඩලයක් පත් කර නැත…

(20 ක්‍රියාත්මක වීමෙන් පසු ඇමතිවරු කිහිප දෙනෙක් පමණක් පත් කර ඇත)

19 වන සංශෝධනයෙන් පත් වූ අමාත්‍ය මණ්ඩලයට 20 වන සංශෝධනයෙන් ඉබේම අමාත්‍යවරු වන අන්තර්කාලීන විධිවිධානයක් 20 වන සංශෝධනයේ ඇතුලත් කර නැත.

19 වන සංශෝධනය යටතේ පත් වූ ස්වාධීන කොමිෂන් සභා සාමාජිකයන්ට සහ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ සහ අභියාචනාධිකරණ විනිසුරුවරුන්ට 20 වන සංශෝධනය යටතේ අඛණ්ඩව ධූර දැරිය හැකි බවට අන්තර්කාලීන විධානයක් 20 වන සංශෝධනයේ තිබේ.

එහෙත්  19 වන සංශෝධනය යටතේ පත් වූ අගමැතිට සහ ඇමති මණ්ඩලයට 20 වන සංශෝධනය යටතේ අඛණ්ඩව ධූර දැරිය හැකි බවට අන්තර්කාලීන විධානයක් 20 වන සංශෝධනයේ නැත.

ඉහත නීතිමය කරුණු සළකා බැලීමේදී ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 53 ව්‍යවස්ථාව අනුව පත් කළ අමාත්‍ය මණ්ඩලයක්
2020.10.29 දින සිට ශ්‍රී ලංකාවේ නැත.

ඒ අනුව ඇමති මණ්ඩලයේ සාමුහික වගකීමක් ගැන කතා කිරීමට පෙර වලංගු ඇමති මණ්ඩලයක් 20 වන සංශෝධනයෙන් පසු පත් කර නොතිබීම මෙම ප්‍රශ්නයේ ගැඹුර පෙන්වයි.

– කීර්ති තෙන්නකෝන් දකුණු පලාත් හිටපු ආණ්ඩුකාර 

කිසිදු ආනයනයකට ඩොලර් නිදහස් කිරීම වැලැක්වීම තුලින් මහා භාණ්ඩාගාර මුට්ටියේ දන්කුඩ ටිකක් හූරා ජනවාරි 18 ට පෙර ඩොලර් මිලියන 500 ක ණය පියවීම තුලින් පමණක් ශ්‍රී ලංකාව බංකොලොත් භාවයෙන් මුදවා ගත නොහැකි යැයි හිටපු ආණ්ඩුකාර රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන් පවසයි.

ජාත්‍යන්තර ෆිච් ආයතනය ලංකාව බංකොලොත් භාවයට ආසන්නම තැනට ලංකාවේ ශ්‍රේණිගත කිරිම් පහත හෙලා තියෙනවා.  මේ තත්වය 2022 ජනවාරි පළමු සතියේ අති විය හැකි බව අනුමාන කරනු ලැබූවා.  අද වන විට අතශ්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ සඳහා ණයවර ලිපි සඳහා ඩොලර් මිලියන 800 ක ඉල්ලීම් මහ බැංකුව වෙත ලැබි තියෙනවා.  හැබැයි ඒ කිසිවක් සඳහා ගෙවීම් කරන්නේ නෑ. ණය ගෙවන්නයි, පිටරටින් බඩු ගෙන්වන්නයි දෙකම කරන්න බෑ.  ආණ්ඩුව මේ ණය වාරිකය කොහොම හරි ගෙවලා මාසයකට ජාම බේරාගන්න හදනවා. එතකොට රටේ ආයනයන සීමා වෙනවා.  දැනටමත් ගල් අගුරු ප්‍රශ්නයක් තියෙනවා. ඉන්ධන ගෙන්වීමට ඩොලර් මිලියන 400 ක් වහා අවශ්‍යයි. ඉන්ධන නැතිනම්, ගල් අඟුරු නැතිනම් අපිට අඳුරේ ඉන්නට සිද්ධ වෙනවා.  කර්මාන්ත ශාලා වැහිලා අපේ ඇඟළුම් ඇතුළු අපනයන සියල්ල නවතිනවා.

2022 ජනවාරි 17 ජාත්‍යන්තර බැඳුම්කර සඳහා ඩොලර් මිලියන 500 පියවලා, ජනවාරි 18 පාර්ලිමේන්තුවට ඇවිත් ‘ඔන්න අපි ණය ගෙව්වා‘ කියලා පම්පොරියක් ගහන්න ආණ්ඩුව සුදානම් වෙනවා. පී.බී.ජයසුන්දර – අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් දෙන්නා මේ පම්පෝරිය ගහන්න තමයි පාර්ලිමේන්තුව වාර අවසන් කරන්න ජනාධිපතිවරයා පොළඹවා ගත්තේ. හැබැයි, ජනවාරි මාසය අවසන්වන විට තවත් ඩොලර් මිලියන 250 දේශීය ණය (ශ්‍රී ලංකා සංවර්ධන බැදුම්කර) සඳහා ගෙවිය යුතුයි.  ඒක ගෙවන්න නම් රටට පොලිම්-සලාක ක්‍රමයකට යන්න වෙනවා.

අපි විතරක් නෙවෙයි, ජාත්‍යන්තර සංවිධාන, ණය ආයතන මේ කතාව දන්නවා.  ජාත්‍යන්තර ෆිච් ආයතනයේ වාර්තාවට අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් ‘ඔළුව නැතත් කඳ ෆයිට්‘ ආකාරයේ පිළිතුරක් දීලා තියෙනවා. සර්වබලධාරී පී.බී.ජයසුන්දර කියන්නෙත් මේකම තමයි.  කබ්රාල් – පී.බී. කියන දෙයක් මේ  රටේ ජනමාධ්‍ය ප්‍රශ්ණ කරන්නේ නැති නිසා එයාලා දිගටම මේ රැවටීම කරනවා.   

දැන් මාසයකට වැඩි කාලයක් ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව මුදල් අච්චු ගැසීම සීමා කර තිබෙනවා. කෝටි එක් ලක්ෂ පනස් දහසක් අච්චු ගහලා ඉවර වුනාට පස්සේ, උද්ධමනය පාලනය වෙන්නේ නෑ. 

2022 වසරේ දී ලංකාව ඩොලර් මිලියන 7000 ක් (ඩොලර් බිලියන 7 ක) ණය, ණය වාරික සහ පොලිය ගෙවීය යුතුයි.  මෙයින් 45% ක්ම ගිණි පොලියට රාජපක්ෂ ආණ්ඩුව ලබාගත් ණය පංගුවක් තියෙන්නේ. 

අපේ මිත්‍ර රටවලට හෝ ජාත්‍යන්තර සංවිධානවලට පමණක් ලංකාවේ ණය අර්බුදය විසඳන්න බෑ. එයට හේතුවක් තියෙනවා.  ලංකාවේ මුළු ණය ප්‍රමාණයන් ද්වි පාර්ශවයීය ණය තියෙන්නේ ඩොලර් මිලියන 550 යි. අන්තර් ජාතික සංවිධාන/රාජ්‍යයන් එකකට වැඩි සංඛ්‍යාවකට ගෙවිය යුතු බහු පාර්ශවීය ණය ඩොලර් මිලියන 600 කි. ඒ දෙකේම එකතුව ඩොලර් බිලියන 1.15 යි.  ඉතිරි ඩොලර් බිලියන 5.8 ගිණි පොලියට ගත්ත ණය සහ ඒවායේ පොළිය. 

ෆිච් ආයතනය දැන් ලෝක ආයතන, ආයෝජකයින්ට කියනවා ලංකාවේ මුදල් ආයෝජනය කරන්න එපා කියලා. එයට හේතුව තමයි  ජාත්‍යන්තර සෛවරී බැඳුම්කර  ඩොලර් මිලියන 1500  ට පමණක් ඉදිරි කාලයේ ආණ්ඩුව ඩොලර් මිලියන 1100 කට ආසන්න පොලියක් ගෙවීමට නියමිතව තිබිිම.  ගිණි පොළියට සල්ලි අරගෙන ඒ සල්ලි චීන අශුචි, නැනෝ පොහොර වගේ හොරකම්වලට යොදා ගත්තාම රට බංකොලොත් වෙනවා. 

මතක තියාගන්න, ආණ්ඩුව ලෝකයට විතරක් නෙවෙයි, ලංකාවේ අයටත් (ශ්‍රී ලංකා සංවර්ධන බැඳුම්කර) ඩොලර් මිලියන 1450 ක් ණයයි.  ජාත්‍යන්තර සංවිධාන, රාජ්‍ය හා ආයතන හා පුද්ගලයින්ට ගෙවිය යුතු ණය ඩොලර් මිලියන 1250 ක් ණයයි.  තව මාසයකින් බංගලිදේශයෙන් ගත්ත ණය ඩොලර් මිලියන 150 ක අතමාරුව ගෙවන්න ඕනි.  මේ ඔක්කොම එකතුවුනාම ඩොලර් මිලියන 7000 ක් (බිලියන 7) ණය යි. 

ජනවාරි මාසයේ ජාත්‍යන්තර බැඳුම්කර ඩොලර් මිලියන 500 ත්, සංවර්ධන බැඳුම්කර මිලියන 250 වලද හූරලා අරගෙන ගෙවන්න නම් රටේ ගෑස්, ඉන්ධන, හාල් – පිටි – සීනි නැති තැනකට යන්න වෙලවා.  බෙහෙත් නැතිව මිනිස්සු මැරෙන්න හරින්න වෙනවා. පොහොර-බෙහෙත්වලට ඩොලර් දෙන්නේ නැතිව කුඹුරුවලට ධම්මික බාස්ලාගේ, රතන ලාගේ තෙල් බෙහෙත්, අශුචි වලවල් හලන්න වෙනවා.

මේ මුල්‍ය අර්බුදයවත්, ඒ හා බැඳුණු ඉන්ධන අර්බුදයවත් ලේසියෙන් විසඳන්න පුළුවන් ප්‍රශ්ණ නෙවෙයි.  2019 දී රාජපක්ෂ පවුලත්, අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල්, විමල් වීරවංශ, ගම්මන්පිල ලා කිව්වා වගේ ‘අපිට දෙන්න අපි කරලා පෙන්නන්නම්‘ ජාතියේ විශ්වකර්ම ප්‍රයෝගකාරයින්ට මේ රට ණය අර්බුදයෙන් ගලවා ගන්න බෑ. ආණ්ඩුවට බනින අයගෙන් ‘ඔබලාගේ විකල්පය කුමක්ද? කවුද ඒ වැඩේ කරන්න පුළුවන්?‘ මොන කණ්ඩායමටද ඒ වැඩේ කරන්න පුළුවන්? කියන ප්‍රශ්ණය අහන සමාජයක් විතරයි මේ ප්‍රශ්ණය විසඳාගන්න පුළුවන් වෙන්නේ. 

කිසිම ආර්ථික වැඩ පිළිවෙලක් නැතිව බඩු බෙදලා, සුරංගනා කථා කියලා බලය ගත්ත ආණ්ඩුව අද රටේ ඇතිකරලා තියෙන තත්වයට නැවත රට වැටිය යුතු නෑ.  ලංකාව ණය වෙලා තියෙන හැර ඩොලර් 4 න් තුනක්ම ණය වුණේ රාජපක්ෂ ආණ්ඩු යටතෙයි. 

අද රුපියල් සල්ලි අච්චු ගහන එක සීමා කරලා තිබුණාට, මේ අපි ගෙවමින් තියෙන්නේ, කිරි තේ එකකට රු. 90 ක් ගෙවන්නේ, ආප්පයක් රු. 20 ක් වෙලා තියෙන්නේ, පසුගිය කාලයේ ඉවක් බවක් නැතුව සල්ලි අච්චු ගැසීමේ ප්‍රතිඑලය යි යැයි ද තෙන්නකෝන් මහතා පැවසීය.

රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන්

දකුණු පලාත් හිටපු ආණ්ඩුකාර 

අග්‍රාමාත්‍ය මාධ්‍ය අංශය

නුවරඑළිය කාල්ටන් පෙර පාසලේ පැවති නත්තල් කැරොල් ගී ප්‍රසංගය නැරඹීම සඳහා අග්‍රාමාත්‍ය මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා ඊයේ (17) පස්වරුවේ එක්ව සිටියේය.

ප්‍රසංගයට එක්වූ කාල්ටන් පෙර පාසලේ දූ දරුවෝ කැරොල් ගීත සුමිහිරිව ගායනා කරමින් නත්තල් සිරිය කැන්ඳුහ.

නත්තල් කැරොල් ගී ගායනා කළ කාල්ටන් පෙර පාසලේ දූ දරුවන් සමඟ අග්‍රාමාත්‍ය මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා ද නත්තල් මිහිර බෙදා ගත්තේය.

කාල්ටන් පෙර පාසලේ විදුහල්පති හා අධ්‍යක්ෂිකා අග්‍රාමාත්‍ය ආර්යා ශිරන්ති වික්‍රමසිංහ රාජපක්ෂ මහත්මිය මෙම ප්‍රසංගය අවසානයේ දූ දරුවන්ට ත්‍යාග ප්‍රදානය කළාය.

මෙම අවස්ථාවට නුවරඑළිය නගරාධිපති චන්දන ලාල් කරුණාරත්න, හිටපු නගරාධිපති මහින්ද දොඩම්පේගමගේ මහත්වරු ඇතුළු පිරිසක් එක්ව සිටියහ.

තරුණ හා ක්‍රීඩා අමාත්‍යාංශය, සංවර්ධන සම්බන්ධීකරණ අමාත්‍යාංශය, ඩිජිටල් තාක්ෂණ හා ව්‍යවසාය සංවර්ධන රාජ්‍ය අමාත්‍යාංශය.

හොකී සම්මේලනයට නව මූලස්ථානයක් ලබාදී හොකී ක්‍රීඩා පිටි සංවර්ධනය කිරීම වෙනුවෙන් වූ අවබෝධතා ගිවිසුම අත්සන් තැබීමෙන් අනතුරුව පසුගියදා (15) ටොරින්ටන් හි පිහිටි හොකී ක්‍රීඩාගාර පරිශ්‍රයේ දී තරුණ හා ක්‍රීඩා අමාත්‍ය නාමල් රාජපක්ෂ මහතා මේ බව පැවසීය.

ලාංකේය හොකී ක්‍රීඩාවේ ප්‍රගමනය වෙනුවෙන් සහ ක්‍රීඩකයන්ගේ පරිපාලන කටයුතු සඳහා ක්‍රීඩා සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුව සතු  ටොරින්ටන් හි පිහිටි කෘත්‍රිම හොකී තණතිල්ල සමග ගොඩනැගිල්ල (Astro Turf Complex) ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනයේ ප්‍රධාන මූලස්ථානය ලෙස හොකී සම්මේලනය වෙත ලබාදීම මෙහිදි අමාත්‍ය නාමල් රාජපක්ෂ මහතා අතින් සිදුවිය.

මීට සමගාමීව හොකී ක්‍රීඩාව දියුණු කිරීමේ අරමුණින් ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන කෘත්‍රිම තණතිල්ල සංවර්ධන කිරීම සඳහා ක්‍රීඩා අමාත්‍යාංශය සහ ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනය අතර අවබෝධතා ගිවිසුමක් ද අත්සන් තැබිණි.

තරුණ හා ක්‍රීඩා අමාත්‍යංශය වෙනුවෙන් ක්‍රීඩා සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුවේ අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් අමල් එදිරිසූරිය මහතා සහ ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනය වෙනුවෙන් එහි ලේකම් පී. විශ්වනාදන් මහතා එම අවබෝධතා ගිවිසුමට අත්සන් තැබූහ.

එහිදී අමාත්‍යවරයා මෙසේ ද කීය.

කොවිඩ් වසංගතය නිසා නතර කර තිබූ ක්‍රීඩාව නැවත ආරම්භ කිරීමට හැකිවීම පිළිබදව සතුටට පත් වෙනවා. වසර දෙකක පමණ කාලයකින් පසුව හොකී තරගාවලියක් නැරඹීමේ අවස්ථාව හිමි ව තිබෙනවා. ඒ පිළිබදව ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනයට ස්තූතිවන්ත වෙනවා.

පසුගිය නිලවරණයෙන් පත්වුණු ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනයේ නව සභාපති ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරි කමල් පුෂ්පකුමාර මහතා ඇතුළු නිළධාරී මණ්ඩලය අද අපේ අමාත්‍යාංශයත් සමග ඉතාමත් සුහදව කටයුතු කරනවා.

අමාත්‍යාංශයක් විදියට එය සතු සම්පත් සංගම්වල පරිපාලනයත් සමග ඒකාබද්ධ කළ යුතුයි කියන කාරණය අපි විස්වාශ කරනවා. එය අපි ආරම්භ කළේ වොලිබෝල් ක්‍රීඩාවෙන්. ගාල්ල දිස්ත්‍රික් ක්‍රීඩාංගණය අපි වොලිබෝල් සංගමය වෙත භාර දුන්නා.

හොකී සම්මේලනයේ සහ ක්‍රීඩකයන්ගේ පරිපාලන කටයුතු සඳහා කොළඹ ටොරින්ටන් හි පිහිටි මෙම කෘත්‍රිම හොකී තණතිල්ල හා ගොඩනැගිල්ල වසර 30ක කාලයක් සඳහා ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනයේ ප්‍රධාන මූලස්ථානය ලෙස පවත්වාගෙන යාමට ලබාදෙන්න අපි කටයුතු කළා.

පසුගිය කාලේ හොකී ක්‍රීඩාවේ විශාල පසුබෑමක් තිබුණා. එයට එක් හේතුවක් වූණේ යටිතල පහසුකම් ප්‍රමාණවත් නොවීමයි. කොළඹ පිහිටි මෙම කෘත්‍රිම හොකී තණතිල්ල අවුරුදු ගාණකින් ප්‍රතිසංස්කරණය කර නැහැ. ඒ වගේම මාතලේ හොකී තණතිල්ල අවුරුදු ගාණක් තිස්සෙ සංවර්ධනය කර නැහැ.

මාතලේ හොකී තණතිල්ල සංවර්ධනය කිරීම සදහා ප්‍රසම්පාදන කටයුතු ආරම්භ කර තිබෙනවා.  එම ප්‍රසම්පාදන කටයුතුවල තිබෙන ප්‍රමාදය නිසා එහි වැඩ කටයුතු ප්‍රමාද වී තිබෙනවා. ලබන අවුරුද්දෙ මේ හොකී ක්‍රීඩා පිටි දෙකම යාවත්කාලීන කරන්න අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා.

සියලුම සංගම් වගකීම භාරගෙන කටයුතු කළ යුතු බව අපි විස්වාශ කරනවා. හැමදාම සංගම්වලට කර අරින්න බැහැ. සංගම් ස්වාධීන විය යුතුයි. ආණ්ඩුවෙන් හෝ අමාත්‍යාංශයෙන් යැපෙන්නෙ නැතිව ආදායම් උත්පාදනය කරන ආයතන  බවට පත්විය යුතුයි. ක්‍රීඩකයන්ගේ සුබ සාධනය වෙනුවෙන් කටයුතු කරන ආයතන බවට පත්විය යුතුයි. එයට අපි සහයෝගය ලබාදෙනවා. 

එම නිසා ක්‍රීඩා සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුව සතු මෙම භූමිය ක්‍රීඩා පරිපාලන කටයුතු සඳහා හොකී සංගමයට ලබාදී තිබෙනවා. මෙය ඉදිරියේදී ආදායම් උත්පාදනය කරන තැනක් බවට පත්වෙනවා. එම නිසා හොකී ක්‍රීඩකයන්ට බියවීමට කාරණයක් නැහැ.

අපිට ඉලක්ක සහගතව හොකී ක්‍රීඩාවේ ජයග්‍රහණ සඳහා යන්න පුළුවන්. වසර ගණනාවකට පසු ජාතික කණ්ඩායමක් හැරුණු කොට ක්‍රීඩා‌ සමාජ දෙකක් අද ඕමානයේ සංචාරයකට සූදනම් වෙනවා. එහි පුහුණු තරග මේ දිනවල පැවත්වෙනවා.

ඕමාන් සංචාරය තුළ ඔවුන්ට විශාල අත්දැකීමක් ලැබෙන බව මා විස්වාශ කරනවා. හොකීවලට විතරක් නෙවෙයි අනෙකුත් ක්‍රීඩාවලත් ක්‍රීඩා සංගම්,  ක්‍රීඩා සමාජවල ජයග්‍රහණ ලබන ක්‍රීඩක ක්‍රීඩිකාවන් විදෙස් තරගාවලි සඳහා යොමු කරන්න මා බලාපොරොත්තු වෙනවා.

කොවිඩ් උවදුර නිසා පාසල් පවත්වන්න අවස්ථාව හිමි වුණේ නැහැ. ඒ නිසා පාසල් ක්‍රීඩාව නැවතුණා. සෞඛ්‍ය මාර්ගෝපදේශවලට යටත්ව නැවත පාසල් ක්‍රීඩා ආරම්භ කරන්න අවශ්‍ය චක්‍රලේඛ නිකුත් වී තිබෙනවා. ඒ අනුව පාසල්වල රග්බි ක්‍රීඩාව ආරම්භ කිරීම පිළිබඳව අද දිනයේත් මාධ්‍ය සාකච්ඡාවක් තිබුණා.

ලබන අවුරුද්දෙ අපි Sports Meet වලට අවධානය යොමු කර තිබෙනවා. ඒ වගේම ජාතික පාසල් ක්‍රීඩා උළෙල කෙරෙහිත් විශාල අවධානයක් යොමු කර තිබෙනවා. මේවායේ දරුවන්ගේ දක්ෂතාවයන් කෙරෙහි ජාතික ම්ටටමින් අවධානය යොමු කර එම දක්ෂතාවයන් ක්‍රීඩා දෙපාර්තමේන්තුව තුළින් පිළිගන්නත්, ඔවුන්ගේ එම දක්ෂතාවයන් මත උසස් දක්ෂතා පුහුණු සංචිතයට යොමු කරන්නත් අපි කටයුතු කරනවා.

ඒ අනුව ජාතික පාසල් ක්‍රීඩා උළෙල තුළ වෙනදට වඩා උද්යෝගයක් අපි දකීවි. ජාතික යෞවන ක්‍රීඩා උළෙලට තිබෙන උද්යෝගය අපි දැක්කා. ඊට හේතුව යෞවන ක්‍රීඩා උළෙලේ පෙන්වූ දක්ෂතාවයන්ට අනුකූලව ඒ දරුවන්ට පුළුවන් ජාතික සංචිතවලට තේරී පත්වෙන්න. අද ජාතික පාසල් ක්‍රීඩා උළෙලත් ගමේ පාසලේ Sports Meet එකත් ඒ තත්ත්වයට උසස් කර තිබෙනවා  ඒ අනුව අපේ නිර්ණායකයන්වලට අනුකූලව ගියොත් ඒ දරුවන්ට පුළුවන් ඒ කණ්ඩායම් නියෝජනය කරන්න’’ යැයි අමාත්‍යවරයා වැඩිදුරටත් පැවසීය.

එම අවස්ථාවට ශ්‍රී ලංකා හොකී සම්මේලනයේ සභාපති ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරි කමල් පුෂ්පකුමාර මහතා ඇතුළුව CH & FC කණ්ඩායම සහ ආරක්ෂක සේවා කණ්ඩායම නියෝජනය කරමින් නිලධාරී මහත්ම මහත්මීහු පිරිසක් සහභාගී වූහ.

මාධ්‍ය ඒකකය,

තරුණ හා ක්‍රීඩා අමාත්‍යාංශය, සංවර්ධන සම්බන්ධීකරණ අමාත්‍යාංශය, ඩිජිටල් තාක්ෂණ හා ව්‍යවසාය සංවර්ධන රාජ්‍ය අමාත්‍යාංශය.

බ්‍රිතාන්‍ය ඉංජිනේරු ගාල්ලේ දෙව්සිරි පී හේවාවිදාන ලන්ඩන් නුවර සිට ලියයි 

මා ආනන්දයට ඇතුළත් වූයේ ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න පාසලෙන් අස්ව ගොස් අවුරුදු හය හතරකට පසුවය. නමුත් එතරම් කල් ගතවීත් ඩග්ලස් ගැන නොදන්නා කිසිවකු අපේ ආනන්දයේ සිටියේ නැත. ආනන්දයේ ඉංග්‍රීසි හා සිංහල විවාද කණ්ඩායම් දෙකේම නායකත්වය දැරූ ඩග්ලස් ගැන ගුරුවරු නිතර වර්ණනා මුඛයෙන් කතා කළේය. ඔය ළමයි ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න වගේ සිංහල හා ඉංග්‍රීසියෙන් චතුර ලෙස කතා කරන්න ඉගෙන ගත්තොත් මුළු ලෝකයම ජය ගන්නට ඔයාලට බැරි නැහැ” යි අපට සිංහල ඉගැන්වූ බර්ටි විජේසිංහ ගුරුතුමා නිතර කීවේය.

ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න ආනන්දයේ දිලෙන තරුවක් වූයේ වාග් චාතූර්යයෙන් රන් පදක්කමක් දිනූ නිසා පමණක් නොවේ. පාසල් කටයුතු වලට ද අති දක්ෂයකු වූ ඩග්ලස් ක්‍රිකට් හා පාපන්දු ක්‍රීඩාවල දී එහි මහත් දස්කම් දැක්වූ ශිෂ්‍යයකු වීය.

ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න 1962දී බැංකු සේවය සඳහා එංගලන්තයට පැමිණියේය. ඩග්ලස්ගේ බිරිය කුසුම් ඉතා දක්ෂ චිත්‍ර ශිල්පිනියක් හා කලාකාරිනියකි. ඩග්ලස් හා බිරිය කුසුම්ට දරුවන් දෙදෙනෙකි. වැඩිමල් පුතා නවසීලන්ත බැංකු ශාඛාවක කළමනාකාරවර‍යෙක් වන අතර දියණිය බ්‍රිතාන්‍ය සෞඛ්‍ය සේවයේ ළමා චිකිත්සකවරියක් ලෙස සේවයේ යෙදී සිටියි. ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න වසර 25ක් එංගලන්තයේ ලොයිඩ්ස් බැංකුවේ සේවය කළ අතර එහි ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ ප්‍රථම ආසියාතික නායකයා ද වීය.

1975 ලෝක කුසලාන ක්‍රිකට් තරගාවලියේ දී ශ්‍රී ලංකා පිල ඕස්ට්‍රේලියාව සමඟ තරග කරද්දී දෙමළ බෙදුම්වාදී තරුණයෝ සටන් පුවරු රැගෙන බිග් මැච් මැදට පැන කලබල කළෝය. ඉන්පසු මේ දෙමළ දාමරිකයන් පිරිස ශ්‍රී ලංකා පිලට චියර් කරමින් සිටි ලාංකික සරසවි සිසුන් කිහිපදෙනෙකුට පහර දුන්නහ.

ලන්ඩන් පොලීසිය ගුටි කන සිංහලයන් දෙස බලා සිටියා මිසක් දෙමළ තරුණයන් අත්අඩංගුවට ගත්තේ නැත. මිතුරන් පිරිසක් සමඟ තරගය නරඹමින් සිටි ඩග්ලස් මෙම සිද්ධිය දෙස වේදනාවෙන් හා කෝපයෙන් බලා සිටියේය.

සිංහලයන් වෙන අපි ලන්ඩනයේදී එකමුතු නොවුණහොත් අපට හැමදාම වෙන්නේ දෙමළ බෙදුම්වාදීන් ගෙන් ගුටි කන්නටයි. වහාම අපි අපේම හඬක් ගොඩනඟා ගත යුතුයි. ඩග්ලස් මිතුරන්ට කීය. එක්සත් රාජධානයේ සිංහල සංගමය බිහි වූයේ එසේ ය.

ඒ අවධියේ බටහිර සුද්දන්ට සිංහල සංස්කෘතිය ගැන අබමල් රේණුවක දැනුමක් තිබුණේ නැත. ශ්‍රී ලංකාවට වසර 2500ක් පැරැණි වෙනම සංස්කෘතියක් තිබෙන බව සුද්දන්ට පෙන්වීමට ඩග්ලස් ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහළ පෙළේ කලාකරුවන් වූ නන්දා මාලනී, වික්ටර් රත්නායක, අමරදේව සිසිර, ඉන්ද්‍රානි, ජෝතිපාල, ලතා වල්පොල, සුනිල් එදිරිසිංහ යන අය ලන්ඩනයට ගෙන සංගීත කලා හා නැටුම් සංදර්ශන පැවැත්වීය. ශ්‍රී ලාංකිකයන් පමණක් නොව ඉංග්‍රීසි ජාතිකයන් විශාල වශයෙන් මෙම උත්සව නරඹන්නට පැමිණියෝ ය. ශ්‍රී ලංකාවේ සුන්දරත්වය බෞද්ධ සංස්කෘතිය ගැන හොඳ අවබෝධයක් බටහිර ජාතිකයන්ට ලැබුණේ ඩග්ලස්ගේ මේ ජාති හිතෛෂී ව්‍යාපාරය නිසාය. එසේම ශ්‍රී ලංකාව ගැන දෙමළ බෙදුම්වාදීන් කරන පච ප්‍රචාරවලට පිළිතුරු දීම සඳහා ඇල්ලේ ගුණවංශ, මහාචාර්ය නලින් සිල්වා, ලකී අල්ගම, සිරිල් මැතිව්, දිනේෂ් ගුණවර්ධන වැනි ජාති හිතෛෂීන් වරින්වර එංගලන්තයට ගෙන්වා සාර්ථක රැස්වීම් මාලාවක් පැවැත්වීමට ද ඩග්ලස්ට හැකි වීය.

ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න දේශප්‍රේමියා හා සිංහල සංවිධානයට වැඩ වැඩි වූයේ LTTE සංවිධානය බිහිවූ පසුය. ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහලයන් අති ම්ලේච්ඡ ජාතියක්ය, යාපනයෙන් පිට සිටින දෙමළ ජනතාව සිංහලයින් විසින් අමු අමුවේ මරා දමන බවටත් කොටි සංවිධානයට හිතැති දෙමළ බෙදුම්වාදීහු ලන්ඩනය පුරා අමූලික අසත්‍ය ප්‍රචාර පතුරවන්නට වීය.

හැත්තෑව හා අසූව දශකයන්හි බ්‍රිතාන්‍යයේ ලංකා මහකොමසාරිස් කාර්යාලයට සේවයට පැමිණි බොහෝ තානාපති නිලධාරීහු බලයේ සිටි පක්ෂයේ දේශපාලන ආධාරකරුවන් හා හෙන්චයියලා වූහ. බිරින්දෑවරුන් හා දරුවන් සමඟ සාප්පු සවාරියේ හෝ විනෝද ගමන් යනවා මිසක් ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රතිරූපය රැකගැනීමට කොටින් සමඟ සටනට බැසීමට ඔවුන්ට උවමනාවක් නොතිබුණි. බෙදුම්වාදීන් සමඟ රූපවාහිනි විවාද වලට එළඹෙන ලෙස B.B.C හා I.T.V නාළිකා වලින් ලැබුණු ආරාධනා බියගුල්ලන් ලෙස මඟහැර හැංගී සිටීම ඔවුන්ගේ ප්‍රතිපත්තිය වීය. අපේ වාසනාවට තානාපති නිලධාරීන්ගෙන් රට වෙනුවෙන් සිදුවිය යුතු සේවය හා යුතුකම් ඉටු කිරීම සඳහා ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න විරුවා ඉදිරියට පැමිණියේය. බ්‍රිතාන්‍යයේ නොයෙක් විද්යුත් හා අල්ජසීරා ඉදිරියේ දෙමළ ඩයස්පෝරාව සමඟ ඔහු මුහුණට මුහුණ හැපුණේ ය. ආනන්දයේ කථික තරගවලදී ලබාගත් පන්නරයෙන් ඔද වැටුණු ඩග්ලස් කොටි ආධාරකරුවන්ගේ බොරු තර්ක සුනුවිසුනු කරමින් ශ්‍රී ලංකාවේ හා සිංහල ජාතියේ කීර්තිය රැක ගත්තේ සුදු නිවේදකයන් මවිතයට පත් කරමින්ය.

වරක් චැනල් ෆෝ ප්‍රවෘත්ති නාළිකාවේදී කොටි සංවිධානයේ ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියා අනුමත කරමින් කතා කළ නිත්‍යනාදන් නැමැති කොටි අනුගාමිකයා කියා සිටියේ ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහල ජාතිවාදී රජය සියලුම ඉහළ නිලතල ලබා දෙන්නේ සිංහලයන්ට බවත් හැමවිටම දෙමළ උගතුන් කොන් කරන බවත් පැවසීය.

කට කොනකට හිනාවක් නඟා ගනිමින් නැගී සිටි ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න මෙසේ කීය. නිවේදකතුමනි මේ කොටි අනුගාමිකයා කියන්නේ අමූලික බොරු. අද ශ්‍රී ලංකාවේ විදේශ ඇමතිවරයා දෙමළ ජාතිකයෙක් නොවේද කියලා මෙයාගෙන් අහන්න. ඒ වගේම ඉන්දියාව, චීනය ඇතුළු රටවල් හතක තානාපතිවරුන් දෙමළ ජාතිකයන් බව ඇයි මෙයා මෙතෙන්දී කියන්නේ නැත්තේ. වික්‍රමරත්න මහතා කියන්නේ ඇත්තක් බව දෙමළ නියෝජිතයාට අකමැත්තෙන් හෝ පිළිගන්නට සිදු වූ පසු රූපවාහිනිය ඉදිරියට පැමිණ ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ ජනතාවට ඉහළ නිලතල නොලැබෙන බවට බොරු කිව්වේ ඇයිදැයි නිවේදක ජෝන් ස්නෝව් ඔහුට හොඳටම දොස් කීය.

බ්‍රිතාන්‍ය ජනමාධ්‍යය ඉදිරියේ කොටි අනුගාමිකයන් සමඟ පැවති බොහෝ විවාද වලින් ඩග්ලස් පහසුවෙන් ජය ගත්තේ ඔහු සත්‍ය නිර්භය ව කතා කළ නිසාය .ශ්‍රී ලංකාවේ ජනවාර්ගික අර්බුද හා ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියා මතුවුණු හැමවිටම බ්‍රිතාන්‍ය රූපවාහිනී නාළිකා ශ්‍රී ලංකා මහකොමසාරිස් හෝ අනෙකුත් නිලධාරීන් පසෙක තබා කෙළින්ම සම්මුඛ සාකච්ඡා වලට ආරාධනා කළේ ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න ටයි. බ්‍රිතාන්‍ය ජනමාධ්‍ය තමන්ව කොන් කිරීම ගැන උදහසට හා ඉරිසියාවට පත් සමහර ලංකා තානාපති නිලධාරීන් ඩග්ලස් සමඟ උරණ වීය. කිහිපවරක්ම මහකොමසාරිස් කාර්යාලයේ පැවැත්වුණු සංස්කෘතික හෝ ජාතික රැස්වීම්වලට මෙම ජාති හිතෛෂින්ට ආරාධනා නොකිරීමට තරම් ඔවුන් 70 හා 80 දශක වල නපුරු වීය.නමුත් ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න මේ කෙනෙහිලිකම් තුට්ටුවකට ගණන් ගත්තේ නැත.නෙස්බි සාමිවරයා හා ලන්ඩන් දේශප්‍රේමී මිතුරන් සමඟ එකතුවී කොටි සංවිධානයේ පොළොව නුහුලන ක්‍රෑර මිනීමැරුම් ගැන ලෝකය අවදිකරන්නට ඩග්ලස් දිවා රෑ නොබලා කටයුතු කළේය. ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් කරුණු දක්වන්නට ඔහු ජිනීවා වලට හත්අට සැරයක්ම ගියේ තම වියදමින්ය. ශ්‍රී ලංකාව යුද අපරාධ කළා යැයි කියමින් යහපාලන විදේශ ඇමැති ඇමෙරිකාව සමඟ එකතුවී අපේ හමුදාවට විරුද්ධව ජාති ද්‍රෝහී යෝජනාවක් ඉදිරිපත් කළ විට ඩග්ලස්ගේ ලේ වතුර වී ගියේය. තවත් විශිෂ්ට ආනන්දියකු වූ සරත් වීරසේකර හා ජාතිමාමක පිරිසක් සමඟ එක්වී ජිනීවා ගිය ඩග්ලස් යහපාලන විදේශ ඇමැති කියන්නේ අමූලික බොරුවක් බව ඔප්පු කරමින් කතා කළේය. ඒ යෝජනාව වහාම ඉල්ලා අස්කර ගන්නා මෙන් ඔහු ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේනට බල කළේය.

හතළිස් පස් වසරක් තිස්සේ ශ්‍රී ලංකාවේ අඛණ්ඩතාවය වෙනුවෙන් අභීත සටනක් කළ මේ සිවිල් සෙන්පතියා වෙනුවෙන් 1970 සිට පැවති එකම ලංකා රජයක්වත් ගෞරව සම්මානයක් පිරිනැමීමට උත්සාහ නොකිරීම ගැන මට ඇත්තේ බලවත් කනගාටුවකි. ඩග්ලස් මේ ජාතික මෙහෙවර කළේ කිසිම දේශපාලන පක්ෂයකට සම්බන්ධ නොවී නිසා ඔහුට ගෞරව දක්වන්නට පැවති ඔවුනට වුවමනාවක් නොවූවා වන්නට ඇත.

ලාංකිකයන්ගේ ආරාධනා මත ඩග්ලස් කැනඩාව, ඇමෙරිකාව, ප්‍රංශය, ජර්මනිය ඇතුළු දෙමළ ඩයස්පෝරා ක්‍රියාකාරීන් වැඩියෙන් සිටින රටවලට ගොස් ඔවුන් සමඟ විවාදයේ යෙදෙමින් ශ්‍රී ලංකාවේ ගෞරවය හා ප්‍රතිරූපය රැක ගත්තේය. ඔක්ස්ෆර්ඩ් කේම්බ්‍රිජ් හා ලන්ඩන් විශ්වවිද්‍යාල තුළ ද ඔහු නොබියව ඩයස්පෝරාව සමඟ සටන් වැදුණේ සත්‍ය තිබෙන්නේ තමන්ගේ පැත්තේ බව හොඳාකාරවම දැන සිටි නිසාය. කොටි සංවිධානයේ මරණ තර්ජන වලට ලක් වූ ඩග්ලස් සහ ඔහුගේ පවුලට දෙවරක් ම ස්කොට්ලන්තයේ පොලිසිය බලෙන්ම ආරක්ෂාව සැපයීය.

අවසන් වරට මට ඩග්ලස් හමුවූයේ ආනන්දයේ රණවිරුවන්ට උපහාර පිණිස ගිය වසරේ ලන්ඩන් පන්සලේ පැවති උත්සවයකදීය. තම ආදරණීය බිරිය කුසුම් හා දියණිය මනීෂා සමඟ එහි පැමිණ සිටි ඩග්ලස් පසු වූයේ එතරම් සනීප තත්ත්වයකින් නොවේ. නමුත් අසනීපය පසෙක තැබූ ඔහු විනාඩි හතළිස් පහක් තිස්සේ මා සමඟ කතා කළේ යුද්ධයෙන් පරාජය වූ කොටි සංවිධානයට පණ දෙන්නට ලන්ඩන් ඩයස්පෝරාව දරන උත්සාහයන් හා පච ප්‍රහාර ව්‍යාර්ථ කරන්නේ කෙසේද කියාය. දෙසැම්බර් 4 දා සිදු වූ ඩග්ලස් මිතුරාගේ හදිසි මරණය ආරංචි වූ ලන්ඩන් මිතුරන් බලවත් ලෙස කම්පාවටත් ශෝකයටත් පත් වූහ.

ශ්‍රී ලංකා රජය වෙනුවෙන් තම සාතිශය ශෝකය පළ කරමින් ලන්ඩන් ලංකා මහ කොමසාරිස් සරෝජා සිරිසේන මහත්මිය කුසුම් වික්‍රමරත්නට එවූ පණිවිඩයේ මෙසේ ද සඳහන් විය.

ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න මහතාගේ කතාවක් මම මුලින්ම ඇහුවේ අවුරුදු 14 දැරියක්ව වශයෙන් ඕස්ට්‍රේලියාවේ ජීවත්ව සිටිය දී. එතුමාගේ වාග් චාතුර්යය මම වශී කළා. එතුමාගේ කතාවෙන් මා තුළ රට හා ජාතිය ගැන තිබූ ආදරය බැඳීම දහස් වාරයක් වැඩි වුණා. ලන්ඩන්වල සිට ලංකාවේ උන්නතිය වෙනුවෙන් එතුමා කළ උදාර සේවයට ලාංකික අප සදා ණය ගැතියි.”

මේ වීර ලංකා පුත්‍රයා ගේ හදිසි මරණය ගැන ශ්‍රී ලංකා රජයේ ගරු අගමැතිතුමාගේත් ලන්ඩන් මහකොමසාරිස් කාර්යාලයේ අප සැමගේත් හෘදයාංගම කනගාටුව ඔබතුමියට මෙයින් ප්‍රකාශ කර සිටිනවා.”

ඩග්ලස් වික්‍රමරත්න ජාතික වීරයාගේ අවමඟුල පසුගිය දෙසැම්බර් 14 දා ලන්ඩන් GOLDERS GREEN සුසාන භූමියෙහි පැවැත්විණ.

ශ්‍රී ලංකා රජය නියෝජනය කරමින් ලන්ඩන් මහකොමසාරිස් සරෝජා සිරිසේන අවමඟුල් උත්සවයට සහභාගී වූ අතර බ්‍රිතාන්‍යයේ නොයෙකුත් සිංහල සංවිධානවල නියෝජිතයන් හා හිත මිතුරන් විශාල පිරිසක් ඩග්ලස් මහතාට අවසන් ගෞරව දැක්වීමට පැමිණ සිටියහ. ලන්ඩන් බෞද්ධ විහාරාධිපති බෝගොඩ සීලවිමල හිමියන් විසින් ධර්මානුශාසනාව පාංශුකූලය ඇතුළු ආගමික වතාවත් සිදු කරන ලදී. අවමංගල උත්සවයේ දී ඉතා හැඟුම්බර කතාවක් කළ රුවන් වික්‍රමරත්න තම පියා ගැන මෙසේ මතකය අවදි කළේය.රූපවාහිනියට ගොස් ඩයස්පෝරා සාමාජිකයන් සමඟ තාත්තා අභීතව විවාද කරද්දී පුතකු වශයෙන් මට විශාල ආඩම්බරයක් දැණුනා. විවාද කරන හැටි , නිර්භීත බව හා ධෛර්යවත් බව තාත්තගෙන් මා ඉගෙන ගත් වටිනා දේවල්. දෙහිවල ක්‍රිකට් සමාජයේ නායකයා වුණ මගේ පියා එංගලන්ත ලොයිඞ් බැංකුවේ ප්‍රථම ආසියානු ක්‍රිකට් නායකයා බවට පත් වුණා. නමුත් තාත්තා වැඩියෙන්ම සතුටට පත් වූයේ කොදෙව් ක්‍රීඩකයන් බොහොම දෙනෙකු ක්‍රීඩා කරන ලන්ඩන් නුවර සුප්‍රසිද්ධ WEST INDIAN WONDERER ක්‍රිකට් සමාජයට පිටස්තරින් බඳවා ගත් එකම ක්‍රීඩකයා ඔහු වුණ දවසෙයි. ලංකාවේ ස්වෛරීභාවය රැක ගැනීම සඳහා අවුරුදු 40 ක් තිස්සේ අඛණ්ඩ සේවයක යෙදුන වීරෝදාර ආනන්දීය සොයුර ඩග්ලස් ඔබට සුබ ගමන්.

උපුටා ගැන්ම ලංකා සී නිව්ස්

අප ජාතියක් ලෙස අද සිටින්නේ 1977 සිට ආ විවෘත ආර්ථික ගමනේ කෙළවරක බවත් එම වැරදි සංවර්ධන මොඩලයට එරෙහිව, ජාතික ආර්ථිකය ශක්තිමත් කරන, නිෂ්පාදනය බලගන්වන, දෑහිතකාමීත්වය මත පදනම් වුණු, ලක්වාසී සියලු ජනී ජනයා සංවිධානාත්මකව හා ඥානාන්විතව පෙළගස්වමින් මේ රට ගොඩනගන, ජනයා සමග තදින් බැඳුණු පාලනයක් කරා මේ රට යොමු කර ගැනීමේ නව ගමනක උත්පත්තියක් බවට මේ මොහොත පත්කර ගැනීම මෙරට සියලු සජ්ජනයන්ගේ වගකීම බවත් ජාතික නිදහස් පෙරමුණේ නායක, කර්මාන්ත අමාත්‍ය විමල් වීරවංශ මහතා පවසා සිටියි.

ඇහැලියගොඩ මෝරගල සුවින්රා උත්සව ශාලාවේ දී ‘යුගදනවි ගනුදෙනුව, ආණ්ඩුවේ විනිවිදභාවය හා ජීවන වියදම” යන මාතෘකා යටතේ ගොඩනැඟුණු මහජන මන්ත්‍රණ සභාවේ දෙවන සැසිය” ආණ්ඩුවේ හවුල්කාර පක්ෂ 11ක මුලාසනයෙන් පැවති අවස්ථාවේ එහි මූලාසන මණ්ඩල සාමාජිකයෙකු ලෙස සිය දේශනය පවත්වමින් ඒ මහතා මෙසේ පැවසීය.

එහිදී වැඩිදුරටත් අදහස් දැක්වූ ඒ මහතා මෙසේද සඳහන් කළේය.

දේශපාලනය රඟපෑම හැටියට කරපු අයට, කරන අයට අමාත්‍ය මණ්ඩලය ගත්තා යැයි කියන තීරණයක් පිළිබඳ අමාත්‍ය මණ්ඩලයේ සිටින අමාත්‍යවරුන් තිදෙනෙක් ‘නැහැ! එහෙම තීරණයක් ගත්තේ නැහැ!’ කියා උසාවියට නීතිඥයෙකු යවා කියන එකත් රඟපෑමක්. ඒක රඟපෑමක් නම් මාරාන්තික අවදානමක් තිබෙන රඟපෑමක්. ඉතිහාසයේ කිසිවෙක් එහෙම දෙයක් කර නැත්තේ තම අමාත්‍ය ධුරය පිළිබඳව අවිනිශ්චිතතාවක් ඇතිවන නිසයි. ඒ ගෙනආ අමාත්‍ය මණ්ඩල පත්‍රිකාව දැක්කෙ නැති හින්දා, කියවන්න අතට නොලැබුණු හින්දා, ඔන්ලයින් ගුප්තාකාරයෙන් ගෙනවිල්ලා, පස්සේ සතියේ බලනකොට ‘මහා සාකච්ඡාවකට පසුව අනුමත වුණා’ කියලා කැබිනට් මණ්ඩල තීරණවල තිබෙන හින්දා, ඒක නොතකා අපි කටයුතු කළා.
මේ සිදුවීම වුණාට පසුව අපි කැබිනට් මණ්ඩලයට යා යුත්තේ ඇඳුම් උනලා. නැතිනම් යන්න ඕනේ ‘නැහැ! එහෙම දෙයක් වුණේ නැහැ! මේ කියන්නේ බොරු’ කියලා, අර උසාවියේ තිබෙන නඩු විභාගවලට දෙන්න ඕනේ ශක්තිය දෙමින්. අපි ගත්තේ දෙවන තීන්දුව.(අත්පොළසන්)

තිබුණු ආණ්ඩුව, මේ රට පරාධීනත්වය කරා රැගෙන ගිය ආණ්ඩුවක්, නිදහසින් පසුව ගත් සමස්ත ණය ප්‍රමාණයට සමාන ණය ප්‍රමාණයක් අවුරුදු හතරහමාරකින් ගත්තු ආණ්ඩුවක්. නොතිබුණු ත්‍රස්තවාදයකට පණ දුන්නු ආණ්ඩුවක්, 6.5%කට තිබුණු ආර්ථික වර්ධන වේගය 2.5%කට පහතට ඇද දැමූ ආණ්ඩුවක්. එසේ මේ රටේ ජන ජීවිතය සමඟ සෙල්ලම් කරපු ආණ්ඩුවක් පරද්දලා මේ පාලනය නිර්මාණය කරන්න අපි කැප වුණේ ඒ මහා ජනතා ක්‍රියාන්විතයේ තිබෙන පොදුජන අපේක්ෂාවන්ට රැහැනිව යන්න නොවෙයි. ඒ පොදුජන අපේක්ෂාවන් සපල කරන මාවතේ යන්න.

‘නිව් ෆොට්‍රස් එනර්ජි’ සමග ගිවිසුම ලැබූ ජනවරමට පටහැනියි!

ටෙන්ඩරය කැඳවා තිබියදී ‘නිව් ෆොට්‍රස් එනර්ජි’ කියන ඇමෙරිකානු සමාගමට, ඇමති මණ්ඩලයටත් කොළේ වහලා යුගදනවි බලාගාරයේ 40%ක කොටස් පමණක් නොවෙයි, එහි පරිපාලනය පමණක් නොවෙයි, ලංකාවේ LNG විදුලි බලාගාර සියල්ලටම, සදාකාලිකවම, ඒ සමාගම තීරණය කරන මිලට LNG සැපයීමේ ඒකාධිකාරිය දෙන්න යනවා නම් ඒක ජනවරමට පටහැනියි. ජනවරම හදන්න කරපු කතාවල එහෙම දේවල් කියලා නැහැ. ජනවරම ගොඩනඟන්න කතා නොකරපු අයට ඒවා අදාළ නොවෙන්න පුළුවන්. නමුත් ඒ ජනවරමත් සමග ‘ලේ ඥාතිකමක්’ තිබෙන අපට ඒ ජනවරමට පටහැනිව ගනු ලබන ඕනෑම පියවරකට එරෙහිව සටන් වදින්න පුළුවන්. ඒක රඟපෑමක් ලෙස කවුරුන් හෝ දැකීම, ඒ අයගේ රඟපෑමේ හැකියාව අනුව තිබෙන දෙයක් මිසක් අපට අදාළ දෙයක් නොවෙයි.

‘නසරානි රැළට රතු පාවාඩ එළීම’

එළියෙ ඉඳන් ආණ්ඩුවකට ‘ඇට්ටි හැලෙන්න’ කතා කරන්න කාටත් පුළුවන්. නමුත් ආණ්ඩුවක කැබිනට් මණ්ඩලයක් ඇතුළේ ඉඳගෙන ඒ යන ගමනේ තිබෙන වරදට එරෙහිව හඬ නඟන්න හැමෝටම බැහැ. 2001 චන්ද්‍රිකා සමග පරිවාස ආණ්ඩුවක් හදලා, ඊට පස්සේ 2004 ආණ්ඩුවක් හදලා, කෙටි කාලයකින් එළියට බහින්න, මම එදා හිටපු පැත්තෙ අයට හිතුනේ ‘ඇතුළේ ඉඳන් මේ වැඩේ කරන එක හරි අමාරුයි. ඒක මහ වදයක්’ කියලා දැනුණු නිසයි. අපි එහෙම නොවෙයි. අපට මේ ආණ්ඩුව පෙරළලා දමලා, අර එළියෙ ඉන්න දේශපාලන නසරානි රැළට බලයට එන්න පාවාඩ එළන්න කිසිම අසනීපයක් නැහැ. වැරදි තීරණ අරන්, ඒ දේශපාලන නසරානි රැළට බලයට ඒමට දැන හෝ නොදැන, රතු පාවාඩ එළන ක්‍රියාන්විතයට එරෙහිවයි අපට සටන තිබෙන්නේ.

අපි දැන් ඉන්නේ ගමනක කෙළවරයි.

එතෙක් පැවැති ස්වදේශීය ආර්ථිකය ගොඩනැගීමේ න්‍යාය පත්‍රය වෙනුවට, මේ රටේ ගොවියා, වැඩකරන ජනයා, රාජ්‍ය ආර්ථික සම්පත් බලගන්වන ඒ ආර්ථික උපායමාර්ගය වෙනුවට ඊනියා කඩිනම් සංවර්ධන උපායමාර්ගයකට ජේ. ආර්. ජයවර්ධන ජනාධිපතිවරයා 1977 පටන් ගත්තු ගමන තමයි මේ දක්වා යම් යම් වෙනස්කම් සහිතව හෝ ඉදිරියට ඇවිත් තිබෙන්නේ. එදා සිට එන අතිවිශාල අයවැය හිඟය පියවීම සඳහා ණය ගන්නා මුල් කාලයේ එනවා විසි අවුරුදු සහන කාලයක්. දැන් ඒ සියලු සහන කාල ඉවරයි. දැන් අසහන කාලය තිබෙන්නේ. විවෘත ආර්ථිකයක උත්පාත අවධිය නැගලා යන කාලයක්. එවිට සහන කාල සහිතව ණය ලැබෙනවා. ණයවලින් මංමාවත්, පාලම්, පාසල් ගොඩනැඟිලි ආදිය හැදෙනකොට ඉදිරිකිරීම් කර්මාන්තය ප්‍රසාරණය වෙනවා. ඉදිකිරීම් කර්මාන්තයෙන් පමණක් නොවෙයි, බොහෝ පැතිවලින් මධ්‍යම පන්තියක් නිර්මාණය වෙනවා. ඒ හැදෙන මධ්‍යම පන්තියට ගැලපෙන යටිතල පහසුකම් සැපයීමට සිදු වෙනවා. ඒ අනුව අධිවේගී මාර්ග වැනි ඒවා හැදෙනවා. ඒ වකවානුවේ ඕනෑම ‘හෙට්ටියෙක්’ ණය දෙනවා. ණය දීලා ගන්න තිබෙන හැකියාව අඩුයි, කියලා පෙනෙන නිසා දැන් ඉල්ලුවත් ‘හෙට්ටියෙක්’ ණයක් දෙන්නේ නැහැ.

‘බෙල්ලෙන් අල්ලාගෙන ණය දීම’

මේ රටට අදාළව ගත්තොත් ‘රුපියල් ආර්ථිකයක්’ සහ ‘ඩොලර් ආර්ථිකයක්’ තිබෙනවා. රුපියල් ප්‍රකෝටි ගණන් ගොඩගහලා තිබුණත් එතැන ඩොලර් නැතිනම්, විදේශ විනිමය නැතිනම් විදේශයන්ගෙන් ගෙනැවිත් පරිභෝජනය කරන ද්‍රව්‍යවල අර්බුදයක් ඇති වෙනවා. මෙවැනි අර්බුදයක් ආවාම කලින් කළේ කවුරු හරි ‘හෙට්ටියෙක්ගෙන්’ ණයක් අරන් ඒ අර්බුදය තාවකාලිකව සමනය කිරීම. එවිට අපි කවුරුත් හිතනවා, ‘ප්‍රශ්නයක් නැහැ’ කියා. මෙතැන ‘රොකට් සයන්ස්’ එකක් නැහැ. ගෙදර දොරේ ණය ගැනීමත් එහෙමයි. මුලදී බැංකුවෙන් ගෙදරටම ඇවිත් ණය දෙනවා. මේ වගේ වසංගත කාලයකදී බැංකුව එන්නෙත් නැහැ. ගියත් ණයක් දෙන්නෙත් නැහැ. ‘දැන් තත්ත්වය අවදානම්. ලෙඩා මැරෙන්න එනවා’ කියලා දැක්කොත් ණය දෙන්නේ නැහැ. ලෝකෙත් එහෙම තමයි. දැන් ණය ඉල්ලුවත් දෙන්නෙ නැති කාලේ. බොහොම හිතවත් රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සබඳතා තිබෙන රටක් ණය දුන්නොත් මිස අපිව ගිලගන්නම බලා ඉන්න රටවල් මේ වගේ වෙලාවක කරන්නේ, ණය දීලා බෙල්ලෙන් අල්ලාගෙන උන්නැහේලාගේ කොන්ත්‍රාත් ටිකත් ඉටුකරවා ගැනීම.

‘විෂම මනසක් ඇති වීම’

මෙවැනි අර්බුදයක් ආවාම ආනයනික භාණ්ඩ හිඟයක් ඇති වෙනවා. ඉන්ධන හිඟය හේතුවෙන් දෛනික පැවැත්ම බිඳවැටෙනවා. එවැනි මොහොතක ජනතාවට විෂම මනසක් ඇති වෙනවා, ‘මොකාට මොක දීලා හරි මේ ප්‍රශ්නය ඉවර කරපල්ලා’ කියන. ඕක වුණා ඉන්දුනීසියාවේ හිටපු ජනාධිපති සුහර්තෝගේ පාලන කාලයේ. ඉන්දුනීසියාවේ විශාල ආර්ථික අර්බුදයක් ආවම ලෝක බැංකුව කීවා, ‘අපි දෙන්නම් ඩොලර් බිලියන 03ක්. හැබැයි ඉන්දුනීසියාවේ ‘බණ්ඩා අචෙ(Banda Aceh)’ ප්‍රදේශය ස්වයං පාලන ප්‍රදේශයක් කරන්න ඕනේ. නැගෙනහිර ටිමෝරය වෙනම රාජ්‍යයක් කරන්න ඕනේ’ කියා. සුහර්තෝ කිව්වා ‘නැහැ මම ඒකට එකඟ වන්නේ නැහැ’ කියා. පසුව විරුද්ධ පක්ෂයේ අය ජනතාවත් සමග පෙළපාලි ආවා, ‘ලෝක බැංකුවෙන් ණය අරගෙන අපට කන්න දීපන්. බණ්ඩා අචේ කන්නද? නැගෙනහිර ටිමෝරය කන්නද?’ කියමින්. ඊළඟට ආපු ඡන්දයෙන් සුහර්තෝ පැරදුනා. දිනපු කෙනා ලෝක බැංකුවෙන් ඩොලර් බිලියන 03 අරගෙන එයාලා කියපු වැඩේ කළා. නිකම් නොවෙයි කළේ. පොදු ජනයාගේ ආශිර්වාදය ඇතිව. මෙවැනි අර්බුදයකදී පොදු ජනයා යනවා විෂම මනසකට. ගැඹුරු අවධානයකට යන්න තිබෙන ඉඩකඩ වහනවා. සරල ‘ටොෆි – සිගරට්’ වගේ සටන් පාඨ ඉහළට එනවා. දැන් බලන්න, ‘විපක්ෂයේ කවුද කියන්නේ මේ අර්බුදයෙන් ගොඩ එන මාවතක්?’ දැන් අපේ විදේශ වත්කම් සංචිතයේ තිබෙන්නේ ඩොලර් බිලියන එකකට මඳක් වැඩි ගණනක්. 2022 ජනවාරි 18 වැනිදාට පෙර ණය වාරිකයේ පළමු කොටස ලෙස ඩොලර් මිලියන 500ක් ගෙවන්න ඕනේ. එක තෙල් නැවක් ගෙන්වා ගැනීමට ඩොලර් මිලියන 300ක මුදලක් අවශ්‍යයි. මේක තමයි විවෘත ආර්ථිකයේ ණයවලින් ‘චූන් එකේ’ ආපු ගමනේ අවසාන අවධියේ මුහුණ දෙන්න වන අභියෝගය. සහරාන්ලාගේ ප්‍රහාරයෙන් පසුව සංචාරක ව්‍යාපාරය බිඳ වැටුණු නිසා සහ කොවිඩ් වසංගතය නිසා මේක කලින් ආවා. නැතිනම් තව ටික කාලයක් ඇදගෙන යන්න තිබුණා. එහෙම ඇදගෙන යන එක තමයි අපේ ජයත් නැති – සුන්දරත් නැති පුංචි බණ්ඩා දන්න සාස්තරේ.

‘පුංචි බණ්ඩා’ සැබෑ ලෙසම පක්ෂපාතී කාටද?’

‘පුංචි බණ්ඩාගෙන්’ නම් මේ රටට කිසිම ජයක් හෝ සුන්දරත්වයක් ඇතිවෙලා නැහැ. දැක්කත් මෙලෝ වගතුවක් නැහැ. මොකට තියාගෙන ඉන්නවද, කියා මට නම් තේරෙන්නෙ නැහැ. අවුරුදු 20ක පමණ කාලයක් ඔය ‘පුංචි බණ්ඩා’ මේ රටේ ආර්ථිකය ඔය ක්‍රමයට අරගෙන ගියා. මොකක් හරි ණයක් ගන්නවා. ඊට පස්සේ මොකක් හරි විදිහකට අටවාගෙන යනවා. උන්නැහේ දන්නවා වාහනය ස්ටාට් වෙන්නේ නැත්නම් අර ‘කම්බි දෙක පූට්ටු කරලා’ හරි ස්ටාට් කරගන්න. නමුත් තෙල් නැහැ, කියා එයා දන්නේ නැහැ. තිබෙන තෙල්වලින් තව කොච්චර දුරක් මේ වාහනේ රැගෙන යන්න පුළුවන්ද, කියා එයා බලන්නේ නැහැ. එහෙම බලනවා නම් අද මේ ඇති වෙලා තිබෙන අර්බුදය මීට අවුරුදු ගණනකට කලින් මේ රටේ නායකයන්ට කියන්න ඕනෙ. නායකයන්ට සැබෑ ලෙසම පක්ෂපාතී අයෙකු නම් එහෙම තමයි කළ යුතුව තිබුණේ. එතකොට පැහැදිලියි, මේ වගේ වෙලාවට, ආණ්ඩුව ඇතුළට රිංගලා ඉන්න එකඑක ජාත්‍යන්තර සමාගම්වල පිල්ලි වුණත් බලන්නේ ‘දැන් හරි, අර්බුදය උග්‍රයි. උත්තර හොයනවා, උත්තර නැහැ. එහෙනම් දැන් දෙන්න ඕනේ බෙල්ල මුලින් අල්ලාගෙන. මෙච්චර කල් බැහැයි කියපු දේවල් කරවා ගන්න තැනට පත්කර ගන්න ඕනේ. ඉන්දු – ඇමරිකානු උපායමාර්ගයට යටත් කරන්න ඕනේ.’ කියන න්‍යාය පත්‍රය ක්‍රියාත්මක කරවා ගන්න. එදා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයට උවමනා අන්දමට සෝෆා ගිවිසුම අත්සන් කරපු, මිලේනියම් චැලෙන්ජ් කෝපරේෂන් ගිවිසුම අත්සන් කිරීමට හදපු රනිල් වික්‍රමසිංහගේ ආණ්ඩුව ගෙදර යවලා ගෙනාපු පාලනයත් මේ අර්බුදය පාවිච්චි කරලා, බෙල්ලෙන් අල්ලා ගන්නයි හදන්නේ. ‘අපි නුඹලාට ඩොලර් ටිකක් දෙන්නම්. අපි කියන දේ කරපන්’ කියන තැනට අපේ රට ගොදුරු කර ගනිමින් ඉන්නා බවයි පෙනෙන්නෙ.

‘පොහොර ප්‍රශ්නය’

පොහොර ප්‍රශ්නය පිළිබඳ අපේ ස්ථාවරය අපි මීට ඉහතදී කියා තිබෙනවා. මේ වගේ වසංගත කාලයකදී එවැනි අත්හදාබැලීම් කළ යුතු නැහැ. එහෙම දෙයක් කරනවා නම් ගොවි ජනතාව බරපතළ ලෙස දැනුම්වත් කළ යුතුයි. මොකද රසායනික පොහොර සමාගම් විසින් නිලධාරිතන්ත්‍රය ගිලගෙනයි තිබෙන්නේ. ඒ නිසා ලොකු මුදලක් යට කරලා මෙවැනි ඕනෑම ව්‍යාපෘතියක්, ‘අල කරන්න’ ඔවුන්ට පුළුවන්. ඒ ප්‍රතිවිරෝධයේ තරමත් දැනගෙනයි මැච් එකක් ගහනවා නම් ගැසිය යුත්තේ. තව අවුරුදු දෙක තුනකින් මේ දේ කළත් ප්‍රශ්නයක් නැහැනේ. ඒ ප්‍රශ්නයේදී විපක්ෂය මගපෙන්වීමක් දුන්නා ද? මේ රටේ ගොවි ජනතාවට දුන්නු ප්‍රඥාව මොකක්ද? ඒ සටන්වලින් මේ රටේ ප්‍රතිපත්ති තීරකයන්ට ලැබුණු ඥානය කුමක්ද? නමුත් බලන්න ඉන්දියාවේ ගොවියෝ මාස 04 – 05ක් එක දිගට කඳවුරු බැඳගෙන සටන් කරලා, ගොවි ජනතාවගේ නිෂ්පාදන කුණු කොල්ලයට පාවලා දෙන පනත් තුනක් පරාජයට පත්කළා. එතැන තිබුණේ පටු සටන් පාඨ නොවෙයි. දේශපාලන නායකයන්ට පුළුවන් වෙන්න ඕනේ, ගොවියාගෙ ප්‍රඥාව වඩවන සටන් පාඨ ඉදිරිපත් කරමින් එම ක්‍රියාමාර්ග ඉදිරියට ගෙන යන්න.

‘නව ගමනක උත්පත්තියක්’

තමන් ඉදිරිපිට තිබෙන පාලනතන්ත්‍රයට එරෙහිව වෛරී සටන් පාඨ ඉදිරිපත් කිරීමෙන් පමණක් ප්‍රඥාව වඩවාලන්නේ නැහැ. ඒ නිසා අද අපි මේ අර්බුදකාරී, ඓතිහාසික මොහොත හරියටම විග්‍රහ කරගන්න ඕනේ. කල්ගත වී හෝ මුණගැසීමට තිබුණු තීරණාත්මක කඩඉමට අපි ඇවිත් තිබෙන්නේ. මේක එක ගමනක කෙළවරක්. එය නව ගමනක උත්පත්තියක් බවට පත් කිරීමට අපට පුළුවන් වෙන්න ඕනේ. එහෙම වුණොත් තමයි මේ ඇති වන අර්බුදයෙන් රටට ජයග්‍රහණය දිනා දීමට අපට පුළුවන් වෙන්නේ. මේ වැරදි සංවර්ධන මොඩලයට එරෙහිව ජාතික ආර්ථිකය සවිමත් කරන, නිෂ්පාදනය බලගන්වන, දෑහිතකාමීත්වය මත පදනම් වුණු, ලක්වාසී සියලු ජනී ජනයාව සංවිධානාත්මකව, ඥානාන්විතව පෙළගස්වමින් මේ රට ගොඩනඟන, ජනයා සමග තදින් බැඳුණු පාලනයක් කරා මේ රට යොමු කර ගැනීමේ අවස්ථාව බවටත් පත් කරගත යුත්තේත් මේ අර්බුදකාරී අවස්ථාවමයි. (අත්පොළසන්)

‘සජබ මාවත මොකක්ද ?’

සමහරු බලනවා, මේ අර්බුදය පාවිච්චි කරලා තමන්ගේ යම් අරමුණු ඉෂ්ට කරගන්න. දැන් සජබ කට්ටිය සරම කැහැපොට ගහගෙන බලා ඉන්නවා, බලය ලබාගන්න. ඔවුන් බලයට ආවා කියලා ඔවුන්ට තිබෙන මාවත, දර්ශනය, ප්‍රතිපත්තිය මොකක්ද? ඉන්දු – ඇමරිකානු න්‍යාය පත්‍රයට ඉඩ දීලා කීයක් හරි කඩාගන්න මේ ආණ්ඩුවේ ඇතැම් අය හිතනවා නම්, සජබ අය ඒ ගැන ඊට වඩා හිතනවා. ඔවුන්ට තමයි ඒ පිළිබඳ ‘ඔරිජිනල් සහතික’ තිබෙන්නේ. මේ පැත්තේ ඉන්න අයට ඇත්තේ ඩුප්ලිකේට් සහතික. ඒ නිසා මේ තීරණාත්මක අර්බුදය අපි මුහුණ දෙන මේ ආකාරයේ අවසාන අර්බුදය බවට පත් කර ගත යුතුයි. මේ අර්බුදයෙන් එළියට එන්න ඕනේ මීට වඩා ප්‍රතිගාමී දේශපාලන බල කඳවුරකට මේ රටේ ඉරණම තීරණය කිරීමට ඉඩ දීලා නොවෙයි. මේකෙන් එළියට එන්න ඕනේ දෑහිතකාමී, ජනහිතකාමී දේශපාලන ගමනකට අවශ්‍ය ශක්තිය වඩවාලමින්. අපි විශ්වාස කරන්නේ එයයි.

‘යුගදනවි ගිවිසුමෙන් ශ්‍රී ලංකාවට සම්බාධක’

ඒ නිසා තමයි යුගදනවි කැබිනට් පත්‍රිකාව කොලේ වහලා ගහනකොට ඒකට විරුද්ධව අපේ හඬ නැඟුවේ. දැන් ඔය යුගදනවි ගිවිසුමක් ගැන කතා වෙනවනේ. ඒ ගිවිසුම සති දෙකකට කලින් අමාත්‍ය මණ්ඩලයට ඉදිරිපත් කළා. අපි ඒ පිළිබඳව අපේ නිරීක්ෂණ ලිඛිතව ලබා දී තිබෙනවා. ඒ පිළිබඳ සාකච්ඡා තවදුරටත් ඉදිරියට යනවා. ඒ ගිවිසුම අනුව ශ්‍රී ලංකා රජයෙන් නිව් ෆෝට්‍රස් එනර්ජි සමාගමට යම් අගතියක් සිදු වුණොත් එම සමාගමට බලය දී තිබෙනවා, ඇමරිකාව, බ්‍රිතාන්‍යය හා යුරෝපා සංගමයේ රටවල් මගින් ශ්‍රී ලංකාවට සම්බාධක පැනවීමට. ඒක බරපතළ කාරණාවක් බව අපි අපේ නිරීක්ෂණවලින් පෙන්වා දී තිබෙනවා. හැබැයි වැරදිලා හරි එක දෙයක් වෙලා තිබෙනවා. අර අද්භූත, ප්‍රමාණවත් සාකච්ඡාවක් සිදු නොවුණු කැබිනට් පත්‍රිකාවේ තිබෙන්නේ ‘මුදල් අමාත්‍යාංශයේ ලේකම්වරයා යුගදනවි ගිවිසුම අත්සන් කොට කැබිනට් මණ්ඩලයට අනුමැතිය සඳහා ඉදිරිපත් කළ යුතුයි’ කියායි. දැන් මේ ගිවිසුම කැබිනට් මණ්ඩලයට ආවේ අනුමැතිය ඉල්ලලා නොවෙයි. ‘දැන ගැනීම පිණිසයි’ වගේ. දැන් ඒ පරස්පරය ගැන සාකච්ඡාව ඇමති මණ්ඩලය තුළ වෙනවා.

‘මළකුණක් දැකපු නරි වගේ’

මේ අර්බුදය දිහා මළකුණක් දැකපු නරි වගේ බලන පිරිසක් ඉන්නවා. ඔවුන්ට මේ රටේ ජනයාගේ ජීවිත මීට වඩා උසස් කිරීමේ නව මාවතක් ගැන සිහිනයක් නැහැ. ඒ වෙනුවට තිබෙන්නේ ඒ ‘මළකුණෙන්’ මස් ටිකක් කාලා තමන්ගේ බඩ පුරවාගන්න එක විතරයි. ඒ පජාති දේශපාලනයට පයින් ගහලා අපට පුළුවන් වෙන්න ඕනේ, නව මාවතක් වෙතට මෙරට ජනීජනයා පෙළගස්වන්න.

‘ආණ්ඩුවේ යහපත් දේ’

අපි බලයට පත් කළ ආණ්ඩුව, යම් යම් විවේචන තිබුණා වුවත් සාපේක්ෂව කොවිඩ් වසංගතයට සාර්ථකව මුහුණ දෙමින් සිටිනවා. වැක්සින්කරණය අතින් ලොව දියුණු රටවල තත්වයට අපි පැමිණ තිබෙනවා. එහි දී ශ්‍රී ලංකාවට ලැබෙන්නෙ 04 වැනි තැන. එවැනි තත්ත්වයක් රට තුළ නිර්මාණය කළ නිසයි අපට අද මේ විදිහට මුණගැහිලා කතා කිරීමට ඉඩ ලැබී ඇත්තේ. ඒ සඳහා ඩොලර්වලින් ඉතා විශාල වියදමක් දරා තිබෙනවා. අපි ඒ යහපත් දේ දැකිය යුතුයි. යහපත් දේ දකිනවා වගේම වැරදි ගමනත් අපි දැකිය යුතුයි. එය වැළැක්විය යුතුයි. මේ ආණ්ඩුව නියෝජනය කරන පක්ෂ 11 තුළ සිටින්නේ, අර ‘අර්බුදය’ නැමැති ‘මළකුණෙන්’ කෑල්ලක් කාලා තමන්ගේ කුස ගින්දර නිවාගන්න අය නොවෙයි. අපිට ඕනේ මේ අර්බුදය ඇතුළේ ජනතාවට නව මාවතක් නිර්මාණය කර දීමටයි. සද්භාවයෙන් යුත් දේශපාලන මග පෙන්වීමකින් පමණයි මෙවැනි තියුණු අර්බුදයකින් ගොඩ ඒමට හැක්කේ. ‘කපටි ආරක්ෂකයන්ට’ ඒ රැකවරණය මේ රටට දෙන්න බැහැ. ඒ චෞර දේශපාලනඥයන්ට ඒ මඟමානවක භූමිකාව ඉටු කරන්න බැහැ. නමුත් අපි හැමෝම මේ රටට ඒ මඟ පෙන්වීම කිරීම සඳහා කැප වූ දේශපාලන කණ්ඩායම්.

‘අමාරු කාලයේ කරගැසීම’

2015 පැරදුනාට පස්සේ මහින්ද රාජපක්ෂ හිටපු ජනාධිපතිතුමන්ගෙ කඳවුරෙන් රූපවාහිනී සංවාදයකට යවන්න කෙනෙක් කෙනෙක් හිටියේ නැහැ. ගෙවිඳු කුමාරතුංග, මොහොමඩ් මුසම්මිල්, මේ මොහොතේ අපි කෘතවේදීව සිහිපත් කළ යුතු රංජිත් සොයිසා මන්ත්‍රීතුමා වැනි අය, අනෙක් පිරිස ‘යකාට බයේ සොහොනට යන්නේ නැති කාලයේ’ රූපවාහිනී සංවාදවලට ගිහිල්ලා ‘යකාට බය නැතිව’ පිළිතුරු සැපයූවා. අද රංජිත් සොයිසා මැතිතුමන් ජීවතුන් අතර සිටියා නම් බොහෝ විට මේ වේදිකාවේ ඉන්න ඉඩ තිබුණා. අද ‘සුළු’ කියන උදෘතය යටතේ සඳහන් කරන පක්ෂ සහ ඒ සමඟ සිටි කණ්ඩායම් පමණයි ඒ අමාරු කාලයේ ඒවාට කරගැහුවේ. මේකත් ඒ වගේ අමාරු කාලයක්. අපිට යන්න වෙන රටක් නැහැ. ඒ නිසා අමාරු සහ කවුරුත් කරගහන්නෙ නැති අවස්ථාවන්හි කරගහපු අපට මේ තියුණු අර්බුදය හමුවේ මේ රට හරි මාවතට රැගෙන ඒම සඳහා කරගහන්න ඕනෑවටත් වඩා පුළුවන්කම තිබෙනවා. ‘ඒ මහා යුතුකම අපි ඉටු කරනවා’ කියන සහතිකය දෙනවා.(අත්පොළසන්)

‘හරි පැත්තට හෝ වැනසෙන පැත්තට’

ඉදිරියේදී මීටත් වඩා තීව්‍ර වන අර්බුදයක් පාමුල අපි ඉන්නෙ. මුරුගසන් වර්ෂාවට තෙමුණාම, තෙමුණු එකාට හිතෙන්නෙ, නොතෙමුණු එකාට ‘පිස්සු’ කියලයි. මේ ‘මුරුගසන් වර්ෂාව’ නමැති ‘අර්බුදයට’ ඔහේ තෙමුණාම පෙනෙන්නේ ඉතා කෙටි දුරයි. අද ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ඉන්ධන මිල 58%කින් ඉහළ ගිහිල්ලා. එහි 1940 දශකයෙන් පසුව පෙන්නුම් කරන වැඩිම උද්ධමනය වාර්තා වෙනවා, වගේම වැඩිම නිවාස අහිමි පිරිසක් වාර්තා වෙන්නෙත් මේ කාලයේ. මුළුමහත් ලෝකවාසීන්ම අඩු වැඩි වශයෙන් ජීවත් වීමේ අර්බුදයට මුහුණ පා සිටිනවා. මෙවැනි අර්බුදකාරී තත්වයන් හමුවේ තමයි රටක් හරි පැත්තට හෝ වැනසෙන පැත්තට හෝ හැරෙන්නේ. අර්බුදයක් හමුවේ රටක් වැනසෙන පැත්තට රැගෙන යන්න මාන බලන පිරිස වැඩියි.

‘සාහසික අරමුණු ඉටුකර ගැනීම’

එදා බින් ලාඩන් ඇමරිකාවට ප්‍රහාර එල්ල කළ ‘සැප්තැම්බර් 11’ ප්‍රහාරයෙන් පස්සේ ඔවුන් ඒ ප්‍රහාරයයි, ඒ ප්‍රහාරය විසින් ඇති වුණු අර්බුදයයි, ඒ අර්බුදය විසින් ඇති කළ අවස්ථාවයි, යොදා ගත්තා ඇෆ්ගනිස්තානය, ඉරාකය ඇතුළු මැදපෙරදිග රටවල් අත්පත් කරගන්න. ඒ වගේම ලිබියාව යටත් කරගන්න විතරක් නොවෙයි, සිරියාව මට්ටු කරන්න. අන්න බලන්න ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ඒ අවස්ථාව තම සාහසික අරමුණු ඉටු කරගැනීමට යොදා ගත් ආකාරය. ඒ වගේ මේ අර්බුදය දිහාත් එකඑක්කෙනා එකඑක කෝණවලින් බලනවා. ආණ්ඩුව ඇතුළේ ඉන්න කෙනෙක් හිතනවා ඇති, ‘මේක බිංදුවටම වැටුණොත් හොඳයි. එතකොට අපට පුළුවන් ඇමරිකන් – ඉන්දු න්‍යාය පත්‍රය අනුව, මිනිස්සු විරුද්ධ වුණු වැඩ ටික ඒ අස්සෙම කරලා දාන්න. එතකොට අපට යහමින් විශ්‍රාම ජීවිතය ගත කරන්න පුළුවන්’ කියලා. විරුද්ධ පක්ෂයේ ඉන්න කෙනෙක් හිතන්න පුළුවන්, ‘දැන් මරු. අපට බලය ගන්න ලේසියි. මිනිස්සු රවට්ටලා, ලොකු උජාරු කතා ටිකක් කියලා මේක ගමු. ඒ කරලා ඔන්න ඔහේ යමු’ කියා. එකිනෙකා බලනවා මේ අර්බුදය, තමන්ගේ පටු අරමුණු සහිත න්‍යාය පත්‍රය වෙනුවෙන් යොදවා ගන්න.

‘රටත් ජනතාවත් බලගන්වන දිශාවක්!’

අපට තිබෙන්නේ පටු අරමුණක් නොවෙයි. එදා 2015 ජනවාරි 08 මහින්ද රාජපක්ෂ මැතිතුමන් පැරදිලා ගෙදර යන විට ‘මහින්ද සුළඟ’ අරඹන්න ඒ ගත්තු තීරණය තුළත් තිබුණේ පටු අරමුණක් නොවෙයි, පළල් අරමුණක්. එදා ඒ අවුරුදු හතරහමාර ඇතුළේ අනන්ත අප්‍රමාණ වද වේදනාවන්ට ලක්වෙමින් අපි ඉටු කළේ පළල් අරමුණකට අදාළ වැඩ කොටසක්.

ඇමතිකම්වලට අවදානමක් ඇති නොවන සේ ‘ශාන්ත දාන්ත තීන්ත කූඩු’ වගේ සිටීම අපට කළ නොහැකියි. අපට තිබෙනවා අත්හළ නොහැකි බැඳීමක්. සෑම ජන ක්‍රියාන්විතයක්ම, සෑම ජන වරමක් වෙනුවෙන් අත්‍යන්තයෙන්ම බැඳුණු වගකීමක් ඉටු කරපු පිරිසක් හැටියට, මහජනයා සමඟ වන සදාචාර බැඳීමෙන් වෙන් වෙන්න බැරි පිරිසක් හැටියට, අන් සියල්ලටම වඩා මහජනයා සමග වන එම සදාචාර බැඳීම වඩා බලසම්පන්නයි, කියා විශ්වාස කරන පිරිසක් හැටියට අපට තිබෙන්නේ අපේ පටු පරමාර්ථයක් ඉටුකර ගැනීම නොවෙයි. මේ අර්බුදය, ව්‍යසනයේ අන්තයට ඇදගෙන යන්න නොදී, ඉන්දු – ඇමරිකා අක්ෂයට ඇදගෙන යන්න නොදී, රට ගිලගන්න බලා ඉන්න විජාතික බලවේගවල න්‍යාය පත්‍රයට උවමනා පරිදි ඇදගෙන යන්න නොදී රටක් ජනතාවත් බලගන්වන දිශාවකට පෙළගැස්වීම සඳහායි මේ මොහොතේ අපි ක්‍රියා කරන්නේ.

මේ අර්බුදය හමුවේ රටත් ජනතාවත් බලගන්වන දිශාවට ගමන් කිරීමට, අපි විතරක් නොවෙයි තව බොහෝ පිරිස් සූදානම් කියා, අපි විශ්වාස කරනවා. විද්වතුන්ට, කලාකරුවන්ට සකල ජනීජනයාගේ සෑම නියෝජනයකටම අපි ඇරයුම් කරනවා, ‘මේ පක්ෂ එකොළහේ හෘද ස්පන්දනය සමඟ ඔබේ හෘද ස්පන්දනයත් එකතු කරලා, මේ අර්බුදය රට වැනසීමේ අර්බුදයක් බවට පත්වීමට ඉඩ නොදී, රට ගොඩනැගීමේ දිශාවට රට මෙහෙයවන අවස්ථාවක් බවට පෙරළන්න අපි සියලුදෙනා එක්ව කටයුතු කරමු’ කියා. අපි සෙසු දේශපාලන පක්ෂවලටත් ඇරයුම් කරනවා, ‘මේ අර්බුදය තමන්ගේ පනම් අට වැඩි කරගන්න යොදා නොගෙන, මේ පොළොවේ ජීවත් වන සජ්ජනීන් හැටියට අපේ රටේ මිනිස්සුන්ට නියම අනාගතය ගොඩනැගීම වෙනුවෙන් අපි සියලුදෙනා එකතු වෙලා ගොඩ ඒමේ මාවත නිර්මාණය කරමු’ කියා. ඒ සඳහා වන ධෛර්යය, ශක්තිය ඔබ සියලු දෙනාටම ලැබේවා’යි පතනවා.

මාතෘ භූමියට ජය වේවා!
ජනතා අභිලාෂයන්ට ජයම වේවා!”

මෙහි දී මහජන මන්ත්‍රණ සභාව වෙනුවෙන් පැමිණි පිරිස පිළිගැනීම හා අරමුණු පැහැදිලි කිරීම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී වාමාංශික පෙරමුණේ නායක, ජලසම්පාදන අමාත්‍ය වාසුදේව නානායක්කාර මහතා විසින් සිදු කරන ලදී.

මහජන මන්ත්‍රණ සභාවේ මූලාසන මණ්ඩලය වෙනුවෙන් විජය ධරණී සභාව නියෝජනය කරමින් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී, පූජ්‍ය අතුරලියේ රතන හිමි, ලංකා සමසමාජ පක්ෂයේ ප්‍රධාන ලේකම්, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී, මහාචාර්ය තිස්ස විතාරණ, ශ්‍රී ලංකාවේ කොමියුනිස්ට් පක්‍ෂයේ ප්‍රධාන ලේකම්, විශේෂඥ වෛද්‍ය ජී. වීරසිංහ, යුතුකම සංවාද කවය නියෝජනය කරමින් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී ගෙවිඳු කුමාරතුංග යන ආණ්ඩුවේ හවුල්කාර පක්ෂ නායකයෝ ද අදහස් දැක්වූහ.

මෙම අවස්ථාවට රාජ්‍ය අමාත්‍ය ජයන්ත සමරවීර, පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී ගාමිණී වලේබොඩ, හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී දීපාල් ගුණසේකර යන මහත්තුරු ඇතුළු මහජන නියෝජිතයෝ රැසක් ද එක්ව සිටියහ.

අනුරුද්ධ බණ්ඩාර රණවාරණ,
මාධ්‍ය ලේකම්,
ජාතික නිදහස් පෙරමුණ,

 අනුරාධා හේරත්  උපුටාගැණීම  මව්බිම

ඔබ හිතනව ද වත්මන් ආණ්ඩුව ඔබ වැනි ජ්‍යෙෂ්ඨයන්ට නිසි තැන දෙනවා කියලා?

ජ්‍යෙෂ්ඨකමට වඩා ප්‍රශ්නේ තියෙන්නේ අඩු ම ගානේ අපේ උගත්කමට සලකන්නෙව ත් නෑනෙ. පාර්ලිමේන්තුවේ තිබූ අය-වැය විවාදය මසකට ආසන්න කාලයක් තිබුණා. මම මට ගෝචර අමාත්‍යංශ කිහිපයක් ඉල්ලුවා. මට බලශක්ති එකේ විනාඩි 10ක් දුන්නා. සාමාන්‍ය විවාදෙට විනාඩි 10ක් දුන්නා. 

අධ්‍යාපනයට කොහොම ත් උත්තර දෙන්න එපැයි. එතැන විනාඩි පහළොවක් තිබුණත් අධිකරණ අමාත්‍යංශය ගැන කතා කරන්න ලැබුණෙ නෑ. අධිකරණ අමාත්‍යංශයේ වැය ශීර්ෂය ගැන කතා කරපු කථිකයන්ගෙන් විශේෂයෙන් ම සමහරු ඊළඟ සුමානෙ වෙනකොට එක්කෝ මහෙස්ත්‍රාත් අධිකරණයෙ, නැත්නම් මහාධිකරණයෙ විත්ති කූඩුවට අදිනවා. නීතිඥයන් කීදෙනා ද කතා කළේ? 

ප්‍රායෝගික හා න්‍යායාත්මක දැනුමක් තිබෙන දක්ෂ කථිකයො ඉදිරිපත් වෙන්න ඕනෑ. හැබැයි  ආචාර්යවරු, මහාචාර්යවරු ඉන්නවා ආණ්ඩු පක්ෂයෙ. හිටියට ඒ අවස්ථාව ලැබුණෙ අර හැමදා ම කතා කරපු මූණු ටිකට. සමස්තයක් ගත්තොත්  අය-වැය දා කතා කරලා තියෙන්නේ හතර පස් දෙනෙක්. ඔයා මේක ලිව්වට මට ප්‍රශ්නයක් නෑ. සාමාන්‍ය රාජ්‍ය සේවයේ අවම රැකියාව වන සනීපාරක්ෂක කම්කරු තනතුරට යන්නවත් අධ්‍යාපන සුදුසුකම් නැති අය පාර්ලිමේන්තු අය-වැයෙදී කතා කෙරුවෙ.

ඔබේ ජ්‍යෙෂ්ඨත්වයට ආණ්ඩුව සලකන්නේ නැති බව ද ඔබ කියන්නේ?

ඇත්තට ම ජ්‍යෙෂ්ඨත්වයෙන් ගත්තොත් එහි මුල් පුටු දෙකේ තුනේ වාඩිවිය යුතු කෙනෙක් මම. මම 2000 පාර්ලිමේන්තු යනකොට ම ඇමතිවරයෙක්. අනිත් එක අපිට චෝදනා නෑ. ඔබට පේනවා ඇති මේ ගෙදර. 1983 මම ලංකා බැංකුවේ ඉන්නකොට ගත්ත Loan එකෙන් හදපු ගෙදර.  මට වෙන ගෙදරක් නෑ. වෙන වත්කම් නෑ. මගේ වත්කම තමයි මගේ අධ්‍යාපනය. මේ දේශපාලනය නැත්නම් මට අලුත්කඩේ තියෙනවා ඔෆිස් එකක්. නීතිඥයන් කිහිපදෙනෙක් එක්ක. අපිට බය නැතිව කතා කරන්න පුළුවන්. 

ඔබ වර්තමාන ආණ්ඩුවේ අමාත්‍ය ධූරයක් භාර ගැනීම ගැන අද පසුතැවීමක් තියෙනව ද?

ඇත්තට ම අද මේ රටේ සිදුවන දේ අනුව රාජ්‍ය පරිපාලනයෙ තිබෙන දුර්වලතා දකින අපි උසාවි ගාණේ ගිහිල්ලා නෑ. විත්ති කූඩුවට නැඟලා නෑ. අපිට බොරු චෝදනාවක්වත් නෑ.

මම අවුරුදු නවයක් කොළඹ මහාධිකරණයේ නඩු කියලා තියෙනවා. පාර්ලිමේන්තුවට බෝම්බ ගහපු නඩුවට ත් මං පෙනී සිටියා. අපි වෘත්තීය ගරුත්වය රැකගෙන සේවාදායකයාට උපරිම ගරුත්වය දුන්නා.

ජනාධිපතිවරයා විසින් පාර්ලිමේන්තු වාරාවසානය සිදු කළා. එමගින් සියලු කාරක සභා අහෝසි වෙනවා. කෝප් කමිටුවේ හෙළි වූ දැවැන්ත වංචා, දූෂණ විමර්ශන කටයුතු සියල්ල මුල සිට ආරම්භ කරන්න වෙනවා. උදාහරණයක් විදිහට බරපතළ සීනි බදු වංචාව එහෙම. මොකක් ද මේ ගැන ඔබේ ස්ථාවරය?

ඔබ හොඳ තැනකට ආවා. පාර්ලිමේන්තුව විසුරුවා හැරීම ගැන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 33 වගන්තියෙ තියෙනවා. ඊළඟට 70 වගන්තියේ 1,3,4 කියන උප වගන්ති වැදගත් වෙනවා මේ පාර්ලිමේන්තු සැසිවාර කල් දැමීම ගැන. සාමාන්‍යයෙන් සැසිවාරය කල්දාන්නෙ යම් ආකාරයක පාර්ලිමේන්තුව අර්බුදකාරී තත්ත්වයක් මතු වුණොත්. එහෙම නැති වුණත් කරන්න පුළුවන්. මේක ජනාධිපතිවරයකුට කරන්න පුළුවන් අයිතියක් හා බලතලයක්. පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරයක් කල් දමන්න පුළුවන් උපරිම කාලය මාස දෙකයි. 

මම අහන්නේ ඇයි හදිසියේ පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරය අවසන් කළේ? 

මට තේරුම් ගන්න බැරි ප්‍රශ්නෙ ඇයි මෙවැනි අවස්ථාවක පාර්ලිමේන්තු සැසිවාරය කල් දැම්මේ? හේතුව අපේ රටේ මේ අවධිය විශේෂයෙන් ම කොවිඩ් – 19 තත්ත්වයත් එක්ක හැම රටක් ම අර්බුදවලට මුහුණදී තිබෙනවා. එතකොට අපේ රට ඊට වඩා අර්බුදවලට මුහුණ දී තිබෙනවා. ඩොලර් හිඟය, විදේශ විනිමය හිඟය, කාබනික පොහොර ප්‍රශ්නය නිසා ආහාර නිෂ්පාදන අඩුවීම, ගොවියන්ගේ දුක්ගැනවිලි, කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රය ගත්තොත් ඉදිකිරීම්, සිමෙන්ති එක් දහස් ගණන්. ටයිල් රුපියල් 700ට තිබුණු එක 2500 වෙලා. මේ වගේ හැම ක්ෂේත්‍රයක ම අර්බුද රාශියක් තිබෙනවා. 

එවැනි වෙලාවක පාර්ලිමේන්තු රැස්වීම කල් දැමීම ප්‍රශ්නයක්. ආණ්ඩු පක්ෂයට කොහොමත් තුනෙන් දෙක තියෙනවානේ. එතකොට ප්‍රශ්නයක් නෑනෙ. පාර්ලිමේන්තු පක්ෂ කණ්ඩායම පවා මේ ගැන සාකච්ඡාවට භාජන වුණා. ඒවට ග්‍රාමීය නාගරික මට්ටමින් මන්ත්‍රීවරු සම්බන්ධ වෙනවා. එවැනි අවස්ථාවක පාර්ලිමේන්තුව කල් දැමීමට වඩා පුළුවන් තරම් ඉක්මනින්  පාර්ලිමේන්තුව කැඳවීමයි වැදගත්. 11 වන දා රැස්වෙන්න තිබ්බෙ. මං කියන්නේ ඒක ත් කල්  වැඩියි. නමුත් ඒකත් 18 දක්වා දීර්ඝ වුණා. මේ කල්දැමීමත් එක්ක ස්ථාවර නියෝග යටතේ මේ සඳහා ප්‍රතිපාදන තියෙනවා 93 සිට 99 දක්වා. 

විශේෂයෙන් ම 77 වගන්තියෙන්. පාර්ලිමේන්තු කමිටු තියෙනවනේ. කෝපා කමිටුව වැදගත් ම. එම සභාවෙ මහාචාර්ය තිස්ස විතාරණ සභාපතිවරයා. ඒක හොඳ තෝරා ගැනීමක්. ඔහු අවංකයි. වාමාංශික දේශපාලනයෙ බොහො ම පැරණි කෙනෙක්. ජ්‍යෙෂ්ඨත්වය තියෙනවා. පළපුරුද්ද  තියෙනවා. ඊළඟට ගත්තොත් කෝප් කමිටුව. මමත් එහි සාමාජිකයෙක්. අවුරුදු හයක් හතක් තිස්සේ ම ඉන්නවා. රාජ්‍ය ව්‍යවසායන් 424ක් සම්බන්ධයෙන් මහජන මුදල් භාවිතාව සම්බන්ධ වන රාජ්‍ය ව්‍යවසායන් විගණන වාර්තාවල විගණන විමසුම් පරීක්ෂා කරන තැන. ඊළඟ එක  රාජ්‍ය මූල්‍ය කමිටුව. 

ඒකෙ තමයි ඔය ගැසට් ගහන ඒවා, බදු වැඩි කරන ඒවා, ගැසට් රිවස් කරන ඒවා මේ ඔක්කො ම එන්නෙ එතෙන්ට. රාජ්‍ය මූල්‍ය පිළිබඳව ඉතා ම වැදගත්. අනිත් එක පාර්ලිමේන්තුවට තමයි රාජ්‍ය මූල්‍ය පිළිබඳ වගකීම තියෙන්නෙ ව්‍යවස්ථාවේ 148 වන වගන්තියෙ. checks and balance එකට ඒක කරලා තියෙන්නෙ.   

විධායකයෙ මෙහෙම තියෙනවා. පාර්ලිමේන්තුවෙ මෙහෙම තියෙනවා. අධිකරණයෙ මෙහෙම තියෙනවා. මේවා එකිනෙකට Montesquieu theory එකෙන් තමයි ගලාගෙන ඇවිත් තියෙන්නෙ. පාර්ලිමේන්තුවට තියෙන ඒ මූල්‍ය පාලන බලයට යම් කිසි ආකාරයක බලපෑමක් මෙමගින් සිදු වෙනවා. මූල්‍ය බලය ක්‍රියාත්මක වීමේදී check and balances එන්නේ මහජන ගිණුම් කාරක සභාව, රාජ්‍ය ගිණුම් කාරක සභාව හා රාජ්‍ය ව්‍යවසායන් පිළිබඳ ගිණුම් කාරක සභාව කියන මේ කමිටු තුනෙන්. 

ඒ කාරක සභා තුන ම අහෝසි වෙනවා නේ ද?

අහෝසි වෙනවා විතරක් නෙමෙයි ඊට පස්සේ 18 වන දා රැස්වෙලා ව්‍යාපාර කමිටුව වෙනම රැස්වෙලා පක්ෂවලින් ආපහු නාමයෝජනා අරගෙන පත් කිරීම් කරලා ඔය කාර්ය පටිපාටිය සමහර විට මාස එක හමාරක් වත් යයි.  ඕන්නම් මාස 6ක් ගන්නත් පුළුවන්. මොක ද පත් නොකර හිටියොත්. මෙම කමිටු තුනේ ම හිටියෙ දක්ෂයො. තිස්ස විතාරණ, මහාචාර්ය චරිත හේරත්. අනිත් එකේ අනුර යාපා. මේ කමිටු තුනෙන් දෙකක ම මම ඉන්නවා ස්ථාවර නියෝග කමිටුවත් එක්ක. 

මම කියන්නේ මේ අය ඉතා විශිෂ්ට කාර්යභාරයක් කළා ආණ්ඩු පක්ෂ මන්ත්‍රීවරුන් වුවත්. ඒක මාධ්‍ය තුළින් ඔබත් දැක්කා. රට ම දැක්කා. ඔබ කියූ මහා සීනි බදු වංචාව, ලිට්‍රෝ කතන්දරේ, ඇත්තට ම ලිට්‍ කතාවේ නියම වගඋත්තරකරුවෝ සොයා ගන්න නම් කෝප් කමිටු වාර්තා ටික අරගෙන අප්‍රේල් වෙනකොට කරපු ටික  බලන්න. ලිට්‍රෝ සමාගම විගණකාධිපතිට විගණනය කරන්න දුන්නේ නෑ විතරක් නෙමේ ඒක වැළැක්වීම සඳහා supreme court ගියා. නීතිඥයන්ට ගෙව්වා. පස්සේ මොන ක්‍රමයකින් හරි එහි හිටපු බලධාරීන් ඉවත් කළා. රක්ෂණ සංස්ථාවනෙ මේකට වැටුප් ගෙවන්නෙ. 

ඔබ කියූ ගැසට් රිවස් කිරීම ගැන කතා කළොත් අපේ රටේ මෙපමණ කාලයකට ගැසට් රිවස් කළ එක ම ආණ්ඩුව මේක නේ ද?

ඒකට හේතුව මොකක් ද දන්නව ද? කොවිඩ් පවතින  ඕන ම තැනක අවිනිශ්චිතභාවයක් ඇති වෙන්න පුළුවන්. මේකෙන් ඊට වඩා අවිනිශ්චිතභාවයක් ඇති වෙනවා. මොක ද මේ ගැසට් එක ගැහුව ම කොච්චර කල් තියෙයි ද කියලා ප්‍රශ්නයක්.

ගැසට් පත්‍රයකට විශාල වටිනාකමක් තිබෙනවා නේ ද?

දැන් ඉතින් ඒ වටිනාකම නෑනේ.

හිටපු ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන ප්‍රකාශ කළා චීන පොහොර නැව සම්බන්ධයෙන් අපේ රට යම් ගෙවීමක් සිදු කළ යුතු නැති බව ත් මේකට සම්බන්ධ ඇමතිවරුන්ට දඬුවම් කළ යුතු බව ත්. නමුත් ඒ දඬුවම් දිය යුතු යැයි කතාව ඇසූ පමණින් විහිළුවක් වෙන්න පුළුවන්. ඔබේ ස්ථාවරය කුමක් ද?

කාබනික පොහොර ප්‍රශ්නය මාස හත අටක් තිස්සේ ඇදුණා. මට තියෙන ප්‍රශ්නෙ ඇයි මේ කාබනික පොහොර ක්‍රියාවලිය මේ රටට හඳුන්වා දුන්නේ කියලා. ඒ තීරණයෙ අවසාන ප්‍රතිඵලය ලැබෙමින් පවතිනවා. ඇත්ත වශයෙන් කියනවා නම් ඔය කාබනික පොහොර චීනය වැනි රටවල් පවා 30%ක් තමයි භාවිත කරන්නේ. අඩු වැඩි වශයෙන් ලෝකෙ අනෙක් රටවල්වල ත් භාවිත වෙනවා. අපේ වගේ රටක අපි අවුරුදු ගණනාවක් පුරුදු වෙලා තියෙන්නේ එක දෙයක්.

බතලගොඩ පර්යේෂණායතනය වගේ වී පර්යේෂණ ආයතනවලින් වැඩි අස්වැන්න ගන්න පුළුවන් විදිහට පර්යේෂණ කරලා හැදුවේ. අපි යනෙන කොට දකිනවා කොහොම ද හදලා තියෙන්නේ කියලා. කෘමිනාශක, පළිබෝධනාශක, පොහොර මේ සියල්ලට ම යටත්ව තමයි ඒවා සකස් කරලා තිබෙන්නේ.  ඒ පොහොර ක්‍රමයයි කෘමිනාශක හා පළිබෝධනාශකයි නැතිව එකවර පරිවර්තනය කරන්න ගියා ම විශාල අභියෝගයක්. කාබනික පොහොර භාවිත කරන්න පුළුවන් නම් හොඳයි. 

ඒ ගැන විවාදයක් නෑ. නමුත් එහි අස්වැන්න අඩුයි. සහලින් ස්වයංපෝෂිත යුගය ඩී.එස්. සේනානායක යුගයෙ ආරම්භ කළේ. මගේ පෞද්ගලික මතය නම් කාබනික පොහොර  ක්‍රියාවලිය මුලින් ම ආරම්භ කරන්න තිබුණේ එක් එක් කලාපයක් තෝරාගෙන. එක්කෝ එක බීජ වර්ගයක් තෝරාගෙන. ඒ බෝග වර්ගයට ඉස්සර වෙලා  පර්යේෂණ කරන්න ඕනෑ. කන්නයක් දෙකක් හෝ තුනක් කරල ම ඒක කොහොමද භාවිත වෙන්නේ කියලා යා යුතු ක්‍රියාවලියක්. 

කෘෂිකර්ම ඇමති කියලා තිබුණා රසායනික පොහොර, පළිබෝධනාශකවලින් උතුරු මැද පළාතේ වකුගඩු රෝගය වැළඳිලා කියලා.  

පොහොර භාවිත කරන්නේ උතුර මැද විතර ද? ඇයි අම්පාර වැඩියෙන් ම පොහොර  භාවිත  කරනවා. අක්කරෙපත්තු, හම්බන්තොට, තිස්සමහාරාමය ප්‍රදේශවලත් එහෙමයි. මමත් විද්‍යා තාක්ෂණ ඇමැතිවරයා හැටියට ඉන්නකොට ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ වාර්තා කියෙව්වා. unknown කියලා දාලා තියෙන්නෙ තව ම නිශ්චිතව කියලා කියන්න බෑ. නමුත් සැක කරනවා බැර ලෝහ ජලයත් සමග මුසු වෙලා උතුරු මැද ජලය කිවුල කියලා. කිවුල කියන්නෙ ලවණ. 

ජලයෙ ලවණ වැඩි වෙනකොට වකුගඩුවලට බලපානවා කියලා. ඒක හේතුවක් වෙන්න පුළුවන්. ඒ නිසා මං කියන්නේ අපි නිශ්චිතව දෙයක් දැනගෙන හැර තීන්දු ගන්න හැකියාවක් නෑ. කොවිඩ් ව්‍යාප්තිය බලන්න. අපි හිතුවෙ පළමුවන vaccine එකෙන් වෛරසය ඉවර වෙයි කියලා. නමුත් තව ම ත් ව්‍යාප්ත වෙනවා. විශේෂයෙන් ම Covid-19 ලෝක වසංගත තත්ත්වය යටතේ ආහාර හිඟයක් ආවොත් අපිට අසල්වැසි රටවලින්වත් ආහාර ගන්න බැරි තත්ත්වයකට පත්වෙනවා. 

එවැනි අවස්ථාවක අපි ප්‍රමුඛත්වය දෙන්න ඕනෑ ආහාර සුරක්ෂිතතාවට. ආහාර සුරක්ෂිතතාව නැතිව ජාතික ආරක්ෂාව සපයන්න බෑ. තව මාස දෙකක් පෑව්වොත් අනිවාර්යෙන් ම අපිට බලශක්ති අර්බුදය එනවා. ඊළඟට ගල් අඟුරු නෑ. ඇඟළුම් කර්මාන්තවලින් අපි යම් ආදායමක් ලැබුවා. ඒකත් නෑ. පිරිවැය වැඩි වෙනවා. විදුලිය නැති වුණහ ම නිෂ්පාදන නෑ.

ඔබ යුගදවි ගිවිසුම කියවා බැලුව ද?

නෑ. කියවන්න අපට හම්බ වුණේ නෑනේ.

නමුත් මන්ත්‍රී අනුර කුමාර දිසානායක යුගදනවි ගිවිසුම පාර්ලිමේන්තුවට සභාගත කළා. ඔබ ඊට පසුව ත් කියෙව්වේ නැද්ද?

අපිට ගන්න වෙලාවක් තිබුණේ නෑ. අනිත් එක අනුර දිසානායක මන්ත්‍රීතුමා ඒ ගිවිසුම සභාගත කළේ අය-වැය දවසේ උදේ. හැබැයි හවස් වරුවේ ආණ්ඩුවෙන් කතා කරපු කිසි ම ඇමතිවරයෙක් අනුර දිසානායක මන්ත්‍රීවරයා සභාගත කළ ගිවිසුම ගැන වචනයක්වත් කතා කළේ නෑ. ඒ කතා කරපු ඇමතිවරුත් දන්නෑ යුගදනවි ගිවිසුමේ මොනව ද තියෙන්නෙ කියලා. මම අනුර කුමාර දිසානායක මන්ත්‍රීවරයාට ස්තූතිවන්ත වෙනවා ගිවිසුම ඉදිරිපත් කිරීම ගැන. 

ජවිපෙට ප්‍රතිපත්තියක් තියෙනවා. එතුමන් විසින් ගිවිසුම සභාගත කළ නිසානේ අපිත් දැක්කේ වෙනත් සමාගමක් සමඟ මේ ගිවිසුම අස්සන් කරලා කියලා. මම දැක්කා සුනිල් හඳුන්නෙත්ති කෝප් කමිටු සභාපතිතුමාත් ඊට පස්සේ පුවත්පත් සාකච්ඡාවකදි පැහැදිලි කරනව. එක ම පාර්ශවයේ සාක්ෂිකරුවෝ රටවල් දෙකට ම අස්සන් කරලා තියෙන්නේ කියලා. අපි නීතිඥයො හැටියට සාමාන්‍ය ගිවිසුමක් අස්සන් කරද්දිත් මීට වඩා සැලකිලිමත්. සමහර ඇමතිලා ම මේ යුගදනවි ගිවිසුම් ඉල්ලලා තියෙනවා. නමුත් අවුරුදු දෙකක් යනකන් තොරතුරු හෙළිදරව් කරන්න බෑ කියලා ගිවිසුමේ තියනවලු. මාස කිහිපයක් තිස්සේ මේ ගිවිසුම සභාගත කරන්න කියලා අනුර දිසානායක මහතා ඇතුළු කිහිප දෙනෙක් ම කිව්වා.

ඒ වගේ ම ආණ්ඩුවේ හවුල්කාර පක්ෂ 11ක් යම් සටනක් ගෙනියනවා මේ යුගදනවි ගිවිසුම් ඇතුළු කරුණු කිහිපයක් සම්බන්ධයෙන්. ඒ විරෝධය ගැන ඔබට මොක ද හිතෙන්නෙ?

මේ රජය බලයට පත් කිරීමට සෑහෙන කාර්යභාරයක් ඒ අය කළා. ඒ විතරක් නෙමෙයි මහින්ද සුළඟේ ඉඳලා හිටපු පිරිස් ඉන්නවානෙ.

පොහොට්ටුව නිර්මාණය කරද්දි ත් හිටියා කියල ද කියන්නෙ?

නෑනෙ. පොහොට්ටුව හැදුවෙ වෙන කට්ටියක්නෙ. එතැන තවත් ප්‍රශ්නයක් තියෙනවා. මේ පහුගිය මැතිවරණ ජයග්‍රහණ කිහිපයෙ පළාත් පාලන මැතිවරණය ඇතුළු ඒ ජයග්‍රහණවලට ඒගොල්ලො සෑහෙන කාර්යභාරයක් ඉෂ්ට කළා. එය යම් ප්‍රතිපත්ති මාලාවක් වටා ජනතාව ගොනු කළා. දේශීය සම්පත් විකුණන්නෙ නෑ, ඊළඟට මේ වගේ ගිවිසුම් පිළිබඳව ස්ථාවරය, වරාය සම්බන්ධ ස්ථාවරය, මේ හැම එකක් ගැන ම ඒගොල්ලන්ට ස්ථාවරයක් තිබුණා. 

ඒකට අනුගත වෙච්ච ජනතාව තමයි තුනෙන් දෙකේ බලය දුන්නේ. ඒ හින්දා අද ඒගොල්ලන්ට ප්‍රශ්නයක් වෙනවා ජනතාවට එදා දුන් සහතිකය ක්‍රියාත්මක කරන්න බැරි වෙනකොට. ඒගොල්ලන්ට බරපතළ අභියෝගයකට මුහුණ දෙන්න වෙනවා එහෙම පෙළ නොගැහුණොත්.

ඔබත් යම් පෙරළිකාර අදහස් බොහෝ විට ඉදිරිපත් කරනවා, ඉතින් ආණ්ඩුවෙ ඉන්නෙ නැතිව එළියට ගිහින් ඔය විරෝධතාව පෙන්නුවොත් නේ ද වඩාත් වැදගත් වෙන්නේ? 

අපි ආණ්ඩුවලින් එළියට ආපු අවස්ථා තියෙනවා.

මේ ආණ්ඩුවෙනුත් එළියට එන්න බලාපොරොත්තුවක් තියෙනව ද?

2015 අගෝස්තු මැතිවරණයෙන් පස්සේ ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය එක්සත් ජාතික පක්ෂ සමග අවබෝධතා ගිවිසුමක් අස්සන් කළා. ඒ වෙනකොට මම සන්ධානයේ ලේකම්. ඒ සන්ධානය නායකයානෙ මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා. අනුර යාපා මහතා පක්ෂ ලේකම්. ඒ ඒ තනතුරු වෙනස් වුණා. ඒ අස්සන් කරපු ගිවිසුමත් එක්ක අපිට සිදුවුණා ඇමතිකමක් ගන්න. මම  විද්‍යා හා තාක්ෂණ ඇමති වුණා. නමුත් 2017 රනිල් වික්‍රමසිංහ මහතා අගමැති වූ පසු ඔය දැන් තියෙන තෙල් ටැංකි 99න් 17ක් භාවිත කරමින් හිටියේ LIOC සමාගම. ඉතුරු 85 හවුල් ව්‍යාපාරයක් හැටියට ක්‍රියාත්මක කිරීමට  ප්‍රයත්නයක් දරමින් රනිල් වික්‍රමසිංහ ඉන්දියාවට යන්න සූදානම් වුණා. 

petroleum corporation එකේ භදඪධද සියල්ල ඊට විරුද්ධව ස්ට්‍රයික් එකක් කළා. එතකොට කැබිනට් එක පැවැත්වෙනවා. අපි සියලු ම දෙනා පාහේ ඒවෙලාවෙ ඊට විරුද්ධව හඬ නැඟුවා. මේ ප්‍රශ්න විසඳගන්න රාජ්‍යතාන්ත්‍රික මට්ටමින් කල් ඉල්ලුවා. ඒ වෙලාවෙ මලික් සමරවික්‍රම යන්න හිටපු ඉන්දියානු ගමන පවා නවත්තන්න සිද්ධ වුණා. ඒ තුළ අපිට එදා සටන් කර නවත්වා ගන්න පුළුවන් වුණා. මම හදාගත්ත එකඟතාවය, වෘත්තීයභාවය, අපේ ප්‍රතිපත්තිවලට විරුද්ධ  හින්දා එදා අපිට ආණ්ඩුවෙන් එළියට එන්න  සිද්ධ වුණා. අපි දාසයක් එළියට ආවා. ඒ ආවෙ  අපේ ඇමැතිකම්, වරප්‍රසාද සියලු දේ තියලා. 

මේ අවස්ථාවේ වුණත් අපේ ප්‍රතිපත්තිවලට එකඟ නැත්තම් අපි එළියට බහින්න සූදානම්. අපිට ජනතාව වෙනුවෙන් කතා කරන්න වෙනවා. අපිට තේරෙනවා නම් අපේ පළපුරුද්ද අපේ වෘත්තියභාවය, උගත්භාවයත් එක්ක මේ දේ වැරදියි කියන්න හා ඒ ගැන සාකච්ඡා වෙන තැනක් නැත්තම්, ඒකට ඇහුම්කන් දීමක් වෙන්නේ නැත්නම් අපිට ගන්න ඕන තීන්දුව යම් අවස්ථාවක ගැනීමට අපි පැකිළෙන්නේ නෑ.

ඔබ කිව්වා පාර්ලිමේන්තුවට නීති ගේන්නෙ පිටින්. අපි නීති නොදන්න බබාලා නෙමෙයි කියලා. මෙහෙම කියන්න හේතුව මොකක් ද?

එහෙම කියන්න හේතුව මම දැන් කියන්නම්. දැන් අලුත් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවක් කෙටුම්පත් කරනවා කියලා නීතිඥ කණ්ඩායමකට භාර දීල තියෙනවා. හැබැයි ඉතිහාසයෙ එහෙම නෙමෙයි. සර් අයිවෝ ජෙනිස් තමයි අපිට 1948 ව්‍යවස්ථාව හදලා දුන්නෙ. 1972 ව්‍යවස්ථාව හැදුවේ පාර්ලිමේන්තුවේ පූර්ණ කාරක සභාවක් පත් කරලා. සමහරු ආවෙ නෑ. ආචාර්ය කොල්වින් ආර්. ද සිල්වා ව්‍යවස්ථාදායක ඇමැති ලෙස හිටියා. තාක්ෂණික සහාය දෙන්න ව්‍යවස්ථාව ගැන දන්න ප්‍රවීණ නීතිඥවරු හිටියා. 

ඔවුන්ගේ තාක්ෂණික සහාය ගත්තා. දැන් රනිල් වික්‍රමසිංහ මහතා ව්‍යවස්ථා සංශෝධනයක් ගේන්න ඒ වගේම වැඩක් කළා කමිටු 6ක් දාලා. ඒකට තාක්ෂණ කමිටු දාලා. පිටරට ගිහිල්ලා හිටපු අපේ ජේ‍යෂ්ඨ නීතිඥයන් ගෙනැල්ලා. ඒක ප්‍රශ්නයක් නෑ. නමුත් ව්‍යවස්ථාදායකය කියන්නෙ පාර්ලිමේන්තුව. ව්‍යවස්ථාව හදන්නේ අපි. ඒ හදන ව්‍යවස්ථාවට තාක්ෂණික සහාය පිටින් ගන්න පුළුවන්. නමුත් එහෙම නොකර පිටින් හදන එකක් අද පාර්ලිමේන්තුවට ගෙනැල්ල ඒක පාස් කරලා දෙන්න කිව්වට අපිට කරන්න පුළුවන්කමක් නෑ. ජනතාව අපිට බලය දුන්නේ ඒකට නෙමේ. 

සමහරු කියනවා ඔබ මෙච්චර “ෆයිට්” කරන්නෙ ඔබ බලාපොරොත්තු වූ අමාත්‍ය ධූරය ඔබට නොලැබුණු හින්දා කියලා?

ඉතා හොඳ ප්‍රශ්නයක්. මං එකක් කියන්නම්. මං අද සතුටුයි මේ ආණ්ඩුවෙ  කැබිනට් ඇමතිවරයෙක් නොවුණු එක ගැන. මම  ඇමතිවරයෙක් වුණා නම් අද මෙතැන නෑ. අපි කැබිනට් එකේ හිටියා නම් අපි කෙළින් කතා කරනවා. එදා මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතාගේ කැබිනට් එකේ ඉඳලා අපි එහෙම කළා. තෙල් ටැංකි ටික බේරාගන්න ගන්න බැරි ම තැන අපි අයින් වුණා. එහෙම ආත්මවිශ්වාසයක්, ශක්තියක් අපිට තියෙනවා.   

ඇයි එහෙනම් රාජ්‍ය ඇමතිකමක් භාර ගත්තේ? 

රාජ්‍ය ඇමතිකමක් ගත්තෙ අධ්‍යාපන ප්‍රතිසංස්කරණ විෂය නිසා. මම දකිනවා අපි 21 වන සියවසේ තුන්වන දශකයේ ඉන්නෙ කියලා. අපේ රටේ අපේ අධ්‍යාපනය ගළපන්න ඕන ඊළඟ දශක කිහිපයට. නමුත් අපේ කට්ටියගෙ ඔළුවල තියෙන්නෙ 20 වන සියවස. මේ රටේ දරුවො වෙනුවෙන් මට කරන්න හැකි දෙයක් තියනවා නම් මං එය කරනවා.

ලෝකේ තියෙන ප්‍රධාන විශ්වවිද්‍යාල ගණනාවක ගිහිල්ලා මං දැක්කා ඒවා ක්‍රියාත්මක වුණු හැටි. අපිට ලොකු සංවේගයක් දැනෙනවා ඇයි මෙච්චර දක්ෂ අපේ දරුවන්ට ඒ මට්ටමට ඔවුන්ව ගෙනියන්න අපි දායක නොවන්නෙ කියලා. අන්න ඒ හේතුව නිසා ම පමණයි මම රාජ්‍ය අමාත්‍ය ධූරය ගත්තේ. නමුත් මේ ප්‍රතිසංස්කරණය හුදෙකලාව කරන්න බෑ.

බොහෝ ඇමතිවරු, මන්ත්‍රීවරු රාජ්‍ය නිලධාරීන්ට චෝදනා කරනවා ඔවුන් අතේ වරද තියෙන්නෙ කියලා. ඒ කාරණය කොහොම ද ඔබ භාර ගන්නෙ?

මට රාජ්‍ය පරිපාලනය පිළිබඳ පශ්චාත් උපාධියක් තියෙනවා. ජ’පුර විශ්වවිද්‍යාලයේ ආචාර්ය උපාධියක් වගේම මම පැරිසියේ Horizon University එකේ ආචාර්ය උපාධියක් ගත්ත කෙනෙක්. මේ තියෙන අත්දැකීම් තුළින් මොකද සෑහෙන මහන්සියක් ගන්න වෙනවා ආචාර්ය උපාධියක් ගන්න. සමහරු ආචාර්යවරු කිව්වට කොළයක්වත් ලියල නෑ. නමුත් අපි දන්නවා මේ රටේ රාජ්‍ය සේවය ඉතා ම ව්‍යුහාත්මක හා සංවිධානාත්මකයි. 

මේක ප්‍රයෝජනයට ගන්න බැරිකම තමයි තියෙන්නේ. රාජ්‍ය සේවයෙ ප්‍රතිසංස්කරණ තිබිය යුතුයි, අපේ රටේ ඉතිහාසය සලකා බැලුවම මේ උගත් සංවිධානාත්මක රාජ්‍ය සේවයේ ප්‍රතිඵල ලබා ගැනීමට නොහැකි වී තිබෙන්නේ නිලධාරීන් හින්දා නෙමේ. ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාත්මක නොකරන දේශපාලනඥයන් හින්දා. 

අපේ රටේ ඩොලර් හිඟය තියෙනවා. තව ඩොලර් බිලියන එකයි තිබෙන්නේ. තව පැත්තකින් ගෑස් පුපුරනවා. ජනතාව අද නිදාගන්න බයයි. කෑවත් මැරෙනවා නොකෑවත් මැරෙනවා වගේ. මේ කාරණාත් එක්ක මුදල් අමාත්‍යවරයා රට සංචාරයක ගිහින් තිබෙනවා. මොක ද ඔබට හිතෙන්නෙ?

2005 ඉඳලා 2010 වෙනකම් කාලේ පුරා ම මේ රටේ දරුණු යුද්ධයක් තිබුණා. ඒ අතර අපට විභාග තියන්න තිබුණා. ප්‍රධාන විභාග තිබුණා. දරුවන්ගේ අධ්‍යාපන කටයුතු. උතුරු නැගෙනහිර යුද්දෙ. පාසල්වලට බෝම්බ ගහනවා. දරුවෝ බෝම්බ පුපුරා මැරුණා. ඩී.එස්. එකේ දරුවෝ හයක් මැරුණ කොටුව ස්ටේෂන් එකේදි. ඒ අභියෝගාත්මක වෙලාවේ අපි රට ගියේ නෑ. අපිට ඊට වඩා වැදගත් වුණේ මේ වැඩ ටික. මම තෙල් විෂය භාර ඇමති වෙලා ඉන්නකොට මට සමහර දාට නින්ද යන්නෙ නෑ. තෙල් නැවක් එද්දි කොහේ හරි බෝම්බයක් පුපුරයි කියලා. අපි සංවේදී වුණා. 

මං දන්නෙ නෑ මෙවැනි අවස්ථාවක රටේ මූල්‍ය අර්බුදයක් පැහැදිලිව තියෙන ඩොලර් නැති මොහොතක එහෙම වෙන්නෙ කොහොම ද කියලා. අත්‍යවශ්‍ය බෙහෙත් නෑ. කිරිපිටි වෙනුවට දැන් කියනවා දියර කිරි භාවිත කරන්න කියල. මේ මාසේ දෙකේ තුනේ පහේ ළමයින්ට පුළුවන් ද දියර කිරි බොන්න. අමෙරිකාවේ ඒවට ප්‍රතිශතය ගහලා තියෙනවා. ක්‍රමවේද තියෙනවා. අපේ රටේත් බෙහෙත්වලට, තෙල්වලට, කිරිපිටිවලට, ගල් අඟුරුවලට ඕනෑ ම විෂයක් භාර ඉන්න කෙනෙක්ගෙ යුතුකම හා වගකීම තමයි විෂය මෙහෙයවීම. ඉතා බැරෑරුම් අවස්ථාවක් මේ. සමහර විට මුදල් ඇමතිවරයා මුදල් හොයන්න රට ගියා ද දන්නෑනෙ මේ වෙලාවේ.

ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලට යාම ගැන ආණ්ඩුවේ මත දෙකක්? 

මගේ පෞද්ගලික මතය අපි ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලට (IMF එකට) යන්න ඕනැ. ඒක අමෙරිකානු බැංකුවක් නෙමේ. දෙවන ලෝක මහා යුද්ධයෙන් පස්සේ එක්සත් ජාතීන්ගේ රටවල් බොහොමයක් ම වගේ සාමාජිකත්වය දරනවා මේකෙ. මම බැංකුවක ගනුදෙනුකරුවෙක් නම් මට හදිසි මුදල් අවශ්‍යතාවක් ඇති වුණොත් මම කොහාට ද යන්නෙ. බැංකුවට ගිහිල්ලා මේ වගේ 2009, 2010 වෙනකොට අපි ලබාගත්තා ඩොලර් මිලියන 2.5ක් IMF එකෙන්. සංචිත ශක්තිමත් කරන්න. 2010, 2011 තමයි රටේ වැඩි ම ආර්ථික සංවර්ධනය වුණේ. අද සමාජය පසුබෑමට ලක් නොවුණු එක කොටසක් මට කියන්න.

අද රටේ හැටනව ලක්ෂයක් නැද්ද එතකොට?

අපි හැටනම ලක්ෂයට චෝදනා කරල බෑ. මොක ද ඡන්දය දුන්නු අය තමයි අද වැඩිපුර දුකෙන් ඉන්නෙ. එදා ජාතික ආරක්ෂාව ගැන හිතලා ඊට ප්‍රමුඛතාව දීලා ඔවුන් ඡන්දෙ දුන්නෙ. අපි Covid-19 පාලනය කරන්න අනෙක් රටවල් එක්ක බලද්දී විශාල කර්තව්‍යයක් කරලා තියනවා. ඒක අගය කරන්න ඕනැ. හැබැයි ඒ එක්ක ම මතුවෙලා තියෙනවා ආහාර ආරක්ෂාවයි, බලශක්ති ආරක්ෂාවයි.

අද ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ සිටින තත්ත්වය ගැන ඔබට කොහොමද දැනෙන්නේ? එවැනි පක්ෂ සමග ගනුදෙනු කරන්න කැමැත්තක් නැද්ද?

ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ සමග අපේ රටේ මම තරම් ගනුදෙනු කළ වෙනත් දේශපාලනඥයෝ නැතිතරම්. 2004 පෙබරවාරි මාසේ පාර්ලිමේන්තුව චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග ජනාධිපතිනියව ඉද්දි මම ලංකාවේ හිටියෙ නෑ. පක්ෂ මහ ලේකම් ධූරයට පත්කර ගෙන මට දුරකතන ඇමතුමක් දීලා කිව්වා මට ඉක්මනට එන්න කියලා. මාව ලේකම් ධූරයට පත් කරනකොට ඊට සම්බන්ධ වුණේ ශ්‍රී ලනිපය සහ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ ඒගොල්ලො තමයි ප්‍රධාන ම හවුල්කාර පක්ෂ දෙක ඒ. ඊට පස්සේ තමයි හවුල්කාර පක්ෂ විදිහට අනෙක් අය ආවේ. ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ එක්ක ඉතා පහසුවෙන් නාමයෝජනා අස්සන් කරන්න පුළුවන්. 

කිසි ම හේතුවකට නමක් නැවත කපන්නේ නෑ. සියලු දේ ඉතා පිරිසුදුව කරන පක්ෂයක් ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ. එදා ආණ්ඩුවෙ සුනාමි සහන මණ්ඩලය හින්දා ඒගොල්ල ඉවත් වුණත් ඔවුන් හොඳ දෙයක් කළා. ඒ ආණ්ඩුව වට්ටලා ගියෙ නෑ. ස්වාධීන කණ්ඩායමක් හැටියට ඉවත් වෙලා ගියා. ජවිපෙට ඒ වෙලාවේ එක්සත් ජාතික පක්ෂයට බලය ලබා දෙන්න කිසි ම වුවමනාවක් තිබුණෙත් නෑ. ඒ වගේ ම ජවිපෙ ප්‍රතිපත්ති හොඳයි. දැන් විපක්ෂය ලෙස ප්‍රමුඛව වැඩ කරන්නෙ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ. 

ඒ ගැන කිසි ම තර්කයක් නෑ. දැන් ඉන්න නායකයන් සමග මං ඉන්න කාලෙදී ඉතා ම සහයෝගයෙන් වැඩ කළා. සුනාමි සහන මණ්ඩලයට ආව නම් තත්ත්වය වෙනස් වෙන්න පුළුවන්. රජයක් නිවැරදි දිශාව වෙනස් කරන්න යොමු කරන්න මුර බල්ලන් වගේ පිරිසක් ඉන්න ඕනෑ. නැත්නම් ඒ ආණ්ඩුව නිවැරදි තැනට ගේන්න බෑ. මේ ආණ්ඩුවෙත් මුර බල්ලො විදිහට කොටසක් හිටියත් ඒ අයට ක්‍රියාත්මක වෙන්න බෑ. මුර බල්ලා බැඳලා ඉන්නේ.

ප්‍රබල චෝදනාවක් තියෙනවා අය-වැයෙන් 75%ක් ම වෙන් කර තිබෙන්නේ රාජපක්ෂ පවුලට කියලා?

රාජපක්ෂලා බලයට පත් කළේ ජනතාව ම යි. මොනරාගලින් ආවා පළමුවැනියට. හම්බන්තොටින් ආවා පළමුවැනියට. මාතරෙන් ආවා පළමුවැනියට. කුරුණෑගලින් ආවා පළමුවැනියට. ඒවගේ ම මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා අවුරුදු පහක් යනකොට පැරදුණා. මම මහ ලේකම් ඒ වෙලාවේ. ඊළඟට පොදු අපේක්ෂක මෛත්‍රීපාල මහතා නොවැම්බර 20 ප්‍රකාශයට පත් කළා. ඒ නිසා මේ රජයට වුණ ත් වැරදි නිවැරදි කරගන්න පුළුවන් අවුරුදු තුනක් තියෙනවා. හැබැයි මේ විදිහට රාජ්‍ය පාලනයේ දුර්වලතා දිගට ම පෙන්නගෙන යනව නම් රට තවත් අර්බුදයෙන් අර්බුදයට යනවා. ජනතාවට තවදුරට ත් දරාගන්න බැරිවෙයි. ඔවුන් විසඳුමක් අනිවාර්යෙන් ම ගනී.

සංවාදය – අනුරාධා හේරත්

Kumar Moses

Latest CBSL data shows Sri Lanka’s GDP contracted by negative 1.9% in the last quarter (quarter 3) of 2021. However, the worst is yet to come when $1.5 billion has to be repaid in a month on top of existing problems. Another further $5.7 billion has to be settled next year in loan repayments and interest on them. This means 2022 will be a worse year than 2021 which is already the worst in history.

Sadly, economic problems are a precursor to military, terrorism, extremism related problems.

The sudden collapse of the northern economy post-1977 contributed heavily to radicalization of Tamil youth in the north.

Extremism thrived in Sri Lanka firstly among poorer sections in eastern Sri Lanka before spreading to richer sections leading to 4/21.

This is why national economic problems must be overcome as soon as possible.

So what is the way out?

IMF?

UNP/SJB love the IMF. Ever since the crisis broke out UNP/SJB has been clamoring to got to the IMF for a bail out. IMF can only postpone the problem, not resolve it. IMF is another lender, the lender of last resort! If Perkin’s Confessions of an Economic Hitman is anything to go by, the IMF solution is hardly a solution. Sri Lanka must avoid the IMF trap.

Many have forgotten the gas related problems have their roots in IMF dictated in the late 1990s. Sri Lanka sought IMF assistance in post Operation Riviresa (1995) reconstruction of the north. IMF was happy to help but imposed conditions. One of these was to recognize the private sector as the engine of economic growth which the CBK regime did. In order to make it meaningful, Lanka Gas had to be privatized. The rest is known.

Further, going to the IMF accepts bankruptcy and thereafter Sri Lanka will not be able to borrow from commercial lenders like the bond markets of Europe and USA. Since IMF conditions are not acceptable to them, bilateral lenders (like China, India, etc.) will be reluctant to lend too. That will perpetually tie Sri Lanka to the IMF!

India, China, etc.?

Another suggested approach is to borrow from India, China or any other and resettle existing loans. This too is not a solution. It only postpones the problem to the future. Both options come with geopolitical costs and the cost of interfering in domestic affairs.

This option too requires accepting bankruptcy which denies further loans from other lenders.

Default SLDBs and SLSBs?

Sri Lanka development and sovereign bonds are the bulk of Sri Lanka’s foreign loans accounting for 50%. They are commercial loans and carry very high market interest rates. Defaulting on these bonds is a clear winner. Of course, Sri Lanka will not be able to borrow from them thereafter. However, bilateral lenders will still lend to Sri Lanka. Unavailability of bond loans is a blessing in disguise as these easily obtained loans led to Sri Lankan politicians borrowing at will landing the country in a debt trap.

It will also bring sustainable economic discipline to Sri Lanka knowing they have to plan their finances. It can save Sri Lanka over $5.2 billion next year and over $30 billion in the next 5 years in repayments and interest. This massive saving is sufficient to propel Sri Lanka’s economy to a very strong recovery and build foreign reserves quickly.

Sadly, it will also affect foreign investors who relay on rating agencies. However, all rating agencies have already ranked Sri Lanka at the very bottom. Therefore, there is no additional impact of defaulting bond repayments.

Large Investments in Agriculture, Local Manufacturing, Food Security and Foreign Employment

The first thing Sri Lanka must do after overcoming from the crisis is to invest heavily in local food production and manufacturing. A dollar saved is a dollar earned. The default will save $5.2 billion in 2022 alone! That can be invested in these priority sectors. Foreign languages that create employment opportunities like Japanese, Korean, English and German must be taught to school children.

This will ensure Sri Lanka will never again fall into a foreign currency crisis again.

The new year will bring new hope. But it requires bold decisions from the government. Bold decisions are all about saving people and the nation from Shylock lenders. Remember, Sri Lanka is not the only country in debt ridden economic crisis. A number of developing countries face this dilemma.

Courtesy Adaderana

(AFP) International ratings agency Fitch downgraded Sri Lanka Saturday by one notch to CC” due to mounting fears of a sovereign default on its $26 billion foreign debt.

The downgrade came a day after Sri Lanka reported a 1.5 percent contraction in the third quarter of this year as a foreign exchange crisis wrecked its recovery from the coronavirus pandemic.

Fitch said the downgrade reflected its view of an increased probability of a default event in coming months” as Sri Lanka’s foreign reserves slumped to $1.58 billion at the end of November.

We believe it will be difficult for the government to meet its external debt obligations in 2022 and 2023 in the absence of new external financing sources,” the agency said in a statement.

It noted Sri Lanka had to repay two international sovereign bonds of $500 million in January 2022 and $1.0 billion in July 2022 with little improvement in capital inflows into the nation of 21 million people.

Foreign-currency debt service payments, including principal and interest, for next year total $6.9 billion, or the equivalent of nearly 430 percent of the island’s official gross international reserves as of November 2021.

Cumulative foreign-currency debt service, including interest and principal, amounts to about $26 billion from 2022 through to 2026,” Fitch said.

The island’s tourism-dependent economy was hammered by the pandemic and authorities responded to falling foreign exchange reserves with a broad import ban, triggering shortages including food, fuel and medicines.

The crisis has spread to affect manufacturing and services and agriculture has also suffered badly due to a ban on agrochemical imports.

Sri Lanka’s economy had grown 12.3 percent in the second quarter but a third wave of infections that forced a 41-day curfew saw services and industries heavily affected, the statistics office said on Friday.

Its foreign reserves of $1.58 billion at the end of November compared with $7.5 billion when the government of President Gotabaya Rajapaksa took over two years ago.

Supermarkets have rationed staples such as milk powder, sugar, lentils, tinned fish and rice as commercial banks ran out of dollars to finance imports.

The central bank has been appealing for foreign currency, even loose change people may have after returning from overseas trips, as the government desperately looks for dollars.

The banking regulator has also warned it will freeze accounts of informal money changers who offer higher prices for hard currency than official exchange rates.

-Agencies

Sarath Bulathsinghala

18 Dec 2021

A bouquet of flowers to Dr Deshai Boteju for explaining the LPG fiasco in Sri Lanka so clearly for all to understand. What is most strange is that there is not a word from the Institution of Engineers, Sri Lanka on the issue!

Throughout Sri Lanka major issues with LPG usage in domestic environments cropped up almost overnight. The majority of these incidents came to notice during  November and December 2021 and continue to date.

Some of the causes of these explosions are blamed on the following.

• Change of gas composition from 30 % Propane / 70% Butane to 50% Propane / 50 % Butane
• A little or no smelling agent – Ethyl Mercaptan in the gas.  Ethyl Mercaptan is what makes propane gas smell. It’s an additive that is combined with liquefied petroleum gas, or LPG, to alert users of a leak.
• Gas cylinder attachments – the cylinder valve, the Pressure Regulator, the hose used outside warranty period.

Typical recent Gas explosion incidents in Sri Lanka

It is incumbent on the Suppliers – Litro Gas and Laugf to supply a safe product to the public, state clearly the constituents, include a Safety Data Sheet and operating instructions in the vernacular. This should be accompanied by safety instructions which include the type of attachments to be used and their specifications. These include the gas pressure regulator, the hose and the gas appliance such as cookers.

Safety instructions in a typical LPG set up in Australia

Faulty LPG gas cylinder valve: ideally this should have a pressure relief valve that can open to relieve excess pressure. This limit is normally set to 2585 kPa – 25.85 Barg (375 psig). The gas cylinder maximum bursting pressure limit is ~ 6895 kPa – 68.95 Barg(1000 psig). Typically, cylinders do not burst under normal domestic circumstances. Many are seen to be leaking from the valve, working well-outside their warranty period. The gas cylinder is a pressure vessel inside which the gas exists in two phases – as a liquid and as a gas at an equilibrium pressure which is equal to the Saturated Vapour Pressure (SVP) of the gas at that temperature. This pressure is only dependent on the outside temperature. As gas is released for use through the gas pressure regulator, more liquid will boil off to produce more gas till the bottle empties out. Till all the liquid is converted (evaporated) into gas the cylinder will remain at the SVP of the gas. Once all the gas in the liquid phase is over, the cylinder pressure will rapidly fall to atmospheric on use.

LPG cylinders are typically filled to 80%, meaning 80% liquid and 20% vapour

The primary function of an LPG gas regulator is to reduce the temperature dependent LPG gas bottle pressures varying from 400kPa – 4 Barg (58 psig) -1200kPa – 12 Barg (174 psig) down to the required 2.75kPa operating pressure for the gas appliances. Gas bottle pressure varies with temperature but the LPG gas regulator must be able to consistently maintain 2.75kPa (0.4 psig or 11 inches water column) . (Australian Specs).

All propane and LP Gas applications require the use of a regulator. Because pressures in propane tanks can fluctuate significantly, regulators must be present to deliver a steady flow pressure to downstream appliances. These regulators compensate for tank pressures in excess of 200 psig – 1378 kPa and commonly deliver 2.75 kPa (0.4 psig or 11 inches water column) for residential applications. Propane regulators differ in size, delivery pressure and adjustability but are uniform in their purpose to deliver a constant outlet pressure for downstream requirements.

This diagram shows conditions for propane gas pressure relevant to an ambient temperature of 1.7 deg C. This will change to 11.2 bar at 35 deg C. However, the outlet pressure should remain at 2.75 kPa or 11 inches water gauge for use in utensils such as cookers. This is the function of a properly functioning Pressure Regulator. Most countries that use 100% Propane see extreme temperature variations. These include – Australia and the US. 

Schematic diagram of a Pressure Regulator

The ambient temperature in Sri Lanka varies from a minimum around 15 deg C around Nuwaraeliya to a maximum of 35 deg C around Jaffna and Batticaloa. Therefore the gas regulators in Sri Lanka should withstand pressures of a maximum of 500 kPa (72.5 psig) corresponding to 35 deg C for 30% Propane to 70% Butane mixture and 650 kPa ( 94.3 psig) corresponding to  35 deg C  for 50%Propane and 50% Butane mixture.

The above-mentioned regulator for Australian Standards is well within this range. It is reasonable to believe that the gas regulators used in Sri Lanka even though may not be of good quality, but are manufactured to the same specifications. The upper bound 1200 kPa (174 psig) caters well for any pressure hikes well beyond the capacity of the gasses – even 100% Propane with a saturated vapour pressure of 1100 kPa – 11 Barg ( 159.5 psig) at 35 deg C.

On temperature variation alone – from 15 deg C to 35 deg C the maximum pressure variation is from 240 kPa for the 30/70  mixture and 340 kPa for the 50/50 mixture at 15 deg C to 500 kPa and 650 kPa respectively at 35 deg C. This shows that the pressure in the cylinder can rise from a minimum of 240 kPa to a maximum of 650 kPa on temperature variation alone, which is a 270 percent increase! However the gas regulator is supposed to absorb this variation and deliver only gas at 2.75 kPa (0.4 psig or 11 inches water column)  to the gas hose and through that to the appliance.

In summary, what can be said at this point in time is:

• Gas cylinder valves are old, leaky and working outside their warranty period.
• Increase in cylinder pressure due to change of gas composition  has led to cylinder valves leaking and pressure regulator malfunctioning, allowing higher outlet pressures at the user end – higher than 2.75 kPa.
• Utensils malfunctioning due to increased pressure leading to ‘poorly burnt gas’ and accumulation of leaked gas in poorly ventilated areas in a household – mostly the kitchen. Propane is 1.5 times and Butane 2.0 times heavier than air.
• Explosions of accumulated gas in the presence of a fire initiator such as opening or closing of an electrical switch, lighting a match stick or even the use of a mobile phone device making static discharges finally leading to an gas explosions.
• Timely servicing and maintenance of all attachments to a gas cylinder – the valve, the regulator, the pigtail hose and the appliance itself is of paramount importance.
• Signs of possible problems with a propane gas regulator or appliance include lazy yellow or orange flames; a popping noise when turning a gas burner off or on; flames floating above burner ports; roaring noises from burners; flames at the burner air intake; flames spilling out of the burner; and heavy deposits of soot …

(Most of the technical information above is from internet sources)

The quality of the gas supply from overseas should carry an internationally accepted product certificate issued by a certifying authority such as SGS or similar. From what is seen it is quite apparent that the Sri Lankan procurement services are ‘leaking like a sieves’open to abuse and corruption. All major imports including gas, coal, sugar, rice etc etc seems to lack transparency. New laws should be brought about to prevent such abuse.

Product certification – Whether the supply of gas is as per the Sri Lankan specification can easily be verified before shipment by an organisation such as the SGS. They supply a variety of services in the case of dispute resorting to an organization such as SGS for independent verification of products, services or practices. SGS certification is a certificate or report issued by SGS for compliance or testing services performed by SGS on a product or organization according to a country’s standards, regulations or customer requirements. SGS is the abbreviation of Societe Generale de Surveillance S.A., translated as “General Notary Public”. SGS is the world’s leading inspection, verification, testing and certification organization. It is a globally recognized benchmark for quality and integrity. SGS is an internationally recognized inspection, accreditation, testing and certification organization with more than 95,000 employees worldwide, located in more than 2,400 branches and laboratories, forming a global service network.